Xây thủy điện ồ ạt khiến dân chịu nhiều cơ cực



Xây thủy điện ồ ạt khiến dân chịu nhiều cơ cực

Hải Băng 22:51 16/8/2013

Việc cấp phép xây dựng cho các đập thủy điện ồ ạt nhưng lại “bỏ ngỏ” trong khâu kiểm duyệt tái định cư của các cấp chính quyền khiến người dân đang phải chịu nhiều cơ cực trong cuộc sống thường ngày. Thậm chí, nhiều hộ dân bất chấp hiểm nguy, sống không nổi tại các khu tái định cư do thiếu thốn đủ đường đã quay về chốn cũ, dựng tạm nhà sống tiếp.

Đập thủy điện Ia Krel 2 vỡ từ hôm 12/6, tuy không khiến ai bị thiệt mạng nhưng nhiều tài sản của người dân đã trôi theo cùng dòng nước. Ngay sau đó, chủ đầu tư đã hứa sẽ đền bù cho thiệt hại của bà con. Nhưng giờ đây sau hơn 2 tháng kể từ sự cố đó, người dân vẫn chưa nhận được tiền đền bù, khiến nhiều gia đình phải sống trong cảnh bần cùng. Giải thích cho sư chậm trễ này, Phó Giám đốc Công ty Bảo Long Gia Lai, ông Nguyễn Ngọc Ẩn lấy lý do mức đền bù hơi cao trong khi đó hiện tại phía công ty đang gặp nhiều khó khăn. Còn Phó Chủ tịch Thường trực UBND xã Ia Dom, ông Hồ Đình Kỳ cho biết chính quyền đã phải xuất ngân sách cứu đói cho 21/136 hộ dân bị thiệt hại và làm việc với chủ đầu tư để thực hiện đền bù, hỗ trợ cho dân trong tháng 8.
 
Trong khi người dân ở thủy điện Ia Krel 2 khốn khổ vì thủy điện mà phải sống trong cảnh thiếu thốn, khó khăn thì người dân ở huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An lại “mất nhà” phải rời quê để đến nơi ở mới, nhường đất cho thủy điện Bản Vẽ. Thế nhưng, sau gần 6 năm chuyển đến huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An, cuộc sống của người dân vẫn chưa thể ổn định vì thiếu đất sản xuất, nhất là các hộ dân ở bản Kim Hồng, xã Ngọc Lâm và bản Chà Coóng 2, xã Thanh Sơn.
 
Ông Quang Diễn Hoàn, Trưởng bản Kim Hồng cho biết vì di dời muộn nhất nên đất sản xuất bị những người ở các bản khác về trước chiếm hết. Đã hơn 3 năm về đây, nhiều hộ dân tái định cư vẫn chưa được chia đất để sản sản xuất. Còn những người được cấp đất cũng không khá hơn khi đất xấu, diện tích không đủ sản xuất. Bên cạnh đó, nhiều hộ dân tái định cư còn phải đối diện với tình trạng thiếu nước sinh hoạt, trường học, y tế…; nhà ở tái định cư xuống cấp.
 
Chính vì vậy, nhiều hộ dân ở bản Kim Hồng đã về lại khu vực lòng hồ thủy điện Bản Vẽ dựng nhà tạm, bè nổi để sinh sống. Đến nay, đã có hơn 200 hộ với hơn 500 người rời khu tái định cư ở huyện Thanh Chương để về vùng lòng hồ thủy điện Bản Vẽ sinh sống bất chấp nguy hiểm.
 
Ở khu tái định cư thủy điện Đồng Nai 3 - xã Đắc P’lao, huyện Đắc G’long, Đắc Nông cũng không khá gì hơn. Toàn xã có 577 hộ tái định cư, trong đó 530 hộ thuộc diện được cấp đất sản xuất. Nhưng sau 3 năm, xã mới nhận được hơn 250ha đất để bố trí cho dân, vì vậy hơn một nửa số hộ tái định cư không biết sống bằng gì, phải ăn vào tiền đền bù. Trong khi đó, Ban Quản lý dự án thủy điện 6, Tập đoàn Điện lực VN còn dây dưa nợ dân 18 tỉ đồng tiền đền bù từ nhiều năm nay (theo phương án đã phê duyệt). Ngoài việc bị nợ tiền đền bù, nợ đất sản xuất, hơn 60% số hộ tái định cư còn thiếu nước sinh hoạt; có thời điểm phải mua nước với giá 60.000 đồng/m3.
 
Thực trạng trên phơi bày nhiều vấn đề cho thấy hậu quả của việc “nhà nhà làm thủy điện”. Ai muốn làm thủy điện cứ xin, người cấp phép cũng chẳng cân đối để thấy đâu là sự hữu ích, đâu là sự thừa thãi lãng phí. Điều này cũng cho thấy, các cấp lãnh đạo coi người dân quá rẻ mạt và không tôn trọng cuộc sống của họ. Bỗng dưng làm xáo trộn sinh hoạt của nhiều hộ gia đình, tiếng là lập khu tái định cư nhưng mục đích cũng chỉ chờ dân họ rời chỗ ở là lấy đất, còn sau đó, người dân sống thế nào, sống bằng gì thì tự lo. Chính quyền hết trách nhiệm. Một số hộ dân thấy mình như đang bị lừa, vì thế, dù biết sống quanh khu vực thủy điện là đang đặt cược tính mạng với “tử thần”, nhưng nhiều người dân đành phải rời khỏi khu tái định cư để tiếp tục có cuộc sống đủ ăn, đủ nước sinh hoạt.. như trước đây. 
 

Hải Băng

Từ Khóa :