Khẩu trang có thực sự giúp bảo vệ sức khỏe



Khẩu trang có thực sự giúp bảo vệ sức khỏe

Thu Thủy 10:30 3/4/2018

Những chiếc khẩu trang y tế kháng khuẩn có hiệu quả như thế nào trong việc hạn chế, ngăn ngừa sự lây lan của các bệnh truyền nhiễm trong không khí như bệnh cúm?

Bằng chứng tốt nhất cho thấy hiệu quả bảo vệ của khẩu trang là đeo khẩu trang khi ốm có thể giúp bảo vệ người xung quanh khỏi bị lây nhiễm. Và kể cả khi khỏe mạnh, đeo khẩu trang khi xung quanh có những người đang ốm có thể làm giảm nguy cơ lây bệnh cho bản thân. Nhưng phải mất một thời gian dài khẩu trang mới được hoàn thiện dần và có tác dụng bảo vệ sức khỏe.

Có rất nhiều loại khẩu trang được sử dụng để chống lại khói bụi, nắng nóng, ô nhiễm môi trường khi ra đường như: khẩu trang vải, khẩu trang y tế, khẩu trang than hoạt tính, khẩu trang chống bụi mịn PM2.5, PM3, PM10... Nhưng trên thực tế, không phải khẩu trang loại nào cũng có kết quả bảo vệ giống nhau.

Ở Việt Nam, khẩu trang vải được bày bán và sử dụng phổ biến hơn các loại khác vì mẫu mã đa dạng, giá thành rẻ. Khẩu trang loại này thường được bán với giá 5.000 – 10.000 đồng/chiếc tùy mẫu, có nơi bán theo “combo” 10.000 đồng/3 chiếc. So với giá một chiếc khẩu trang y tế, khẩu trang than hoạt tính có giá 2.000 – 15.000 đồng/chiếc thì khẩu trang vải được ưa dùng hơn vì có thể giặt sạch và sử dụng lại nhiều lần. Khẩu trang y tế thì chỉ sử dụng một lần rồi bỏ.

Song, khẩu trang vải tuy có thể dày dặn hơn khẩu trang y tế nhưng tác dụng lọc bụi và bảo vệ sức khỏe lại kém nhất. Khẩu trang vải chỉ lọc được 20 – 30% bụi bẩn trong không khí và chỉ lọc được bụi lớn hơn 2 micromet. Nó “bất lực” trước khói xe, vi trùng vi khuẩn nên không thể phòng các bệnh lây qua đường không khí.

Khẩu trang vải có tác dụng lọc bụi kém hơn

Còn khẩu trang phẫu thuật, khẩu trang y tế thường được các bác sĩ sử dụng thì tới cuối những năm 1800 mới được giới thiệu để sử dụng trong phòng mổ. Chúng nhanh chóng trở nên nổi tiếng và được “săn lùng” bởi cộng đồng những người đang ra sức bảo vệ sức khỏe của mình để chống lại đại dịch cúm năm 1918.

Một thế kỷ sau, sự ra đời của các kỹ thuật phân tử hiện đại đã giúp khẳng định: Khẩu trang dùng trong phẫu thuật thực sự có thể mang lại sự bảo vệ tốt chống lại bệnh cúm.

Tờ New York Times dẫn lại một nghiên cứu năm 2013, các nhà nghiên cứu đã tính số lượng của các hạt virus trong không khí xung quanh bệnh nhân bị cúm. Họ phát hiện ra rằng khi người bệnh đeo khẩu trang dùng trong phẫu thuật, sự phát tán của các giọt virus lớn giảm 25 lần. Còn khẩu trang bình thường ít có hiệu quả chống lại các giọt virus siêu nhẹ phát tán trong không khí. Do đó, virus siêu nhẹ sẽ tồn tại trong không khí lâu hơn và làm người khác dễ lây bệnh hơn. Khẩu trang thông thường chỉ giảm được 2,8 lần sự phát tán các giọt virus.

Khẩu trang phẫu thuật có khả năng bảo vệ khá tốt với những người làm việc ở môi trường dễ lây nhiễm. Trong một nghiên cứu trên 446 y tá, các nhà nghiên cứu nhận thấy tác dụng bảo vệ người dùng chống lại bệnh cảm cúm của khẩu trang phẫu thuật gần tốt bằng một số thiết bị công nghệ cao hơn như mặt nạ chống độc sử dụng trong các bệnh viện.

Theo ước tính của các nhà điều tra Úc, khẩu trang giúp giảm 60 – 80% nguy cơ mắc bệnh trong môi trường nhà ở. Nhưng hầu hết mọi người không đeo khẩu trang thường xuyên, đủ để đạt mức bảo vệ này. Còn Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ vẫn chưa chắc chắn về việc sử dụng khẩu trang ở ngoài các cơ sở chăm sóc sức khỏe.

Trên trang web của cơ quan này viết: “Không có khuyến cáo trong thời điểm này về sử dụng khẩu trang trong cộng đồng với những người không có triệu chứng bị bệnh, kể cả những người có nguy cơ biến chứng cao để ngăn ngừa việc tiếp xúc với virus cúm”.

Nếu bạn không có khẩu trang, hoặc không muốn đeo khẩu trang, hãy đứng cách xa người bệnh ít nhất 6 feet (hơn 1,8m) để giảm nguy cơ lây bệnh. Không khí xung quanh người bệnh, ngay cả khi họ không ho hoặc hắt hơi thì cũng chứa một lượng các hạt nhỏ bị vi khuẩn lây nhiễm, do đó, nên đứng cách xa người bệnh thì tốt hơn.

Tất nhiên, rửa tay thường xuyên cũng rất quan trọng để giữ gìn sức khỏe. Bởi ngón tay có thể mang vi khuẩn có hại, khi chạm vào mắt, mũi hoặc miệng đều có thể truyền bệnh.

 


Thu Thủy

Theo NYTimes