Bí mật nắp cốc cà phê giấy



Bí mật nắp cốc cà phê giấy

Lục Kiếm 13:8 8/4/2018

Mọi người vẫn nhìn nắp cốc chỉ là một thứ che đậy và ngăn không cho nước bên trong đổ ra ngoài. Thực tế, cốc cà phê giấy chúng ta vẫn dùng ở các quán cà phê, đồ uống chứa đựng nhiều điều bí ẩn nơi cái nắp hơn bạn vẫn nghĩ.

Ảnh: Gizmodo

Kiến trúc sư Louise Harpman và Scott Specht đã cùng chung tay sưu tập tới hơn 500 nắp cốc cà phê giấy khác nhau, có thể xem là bộ sưu tập lớn nhất thế giới. Đằng sau mỗi cái nắp là một câu chuyện về thiết kế trong ngành công nghiệp. “Có rất nhiều thông tin đằng sau những đồ vật khiêm tốn”, Harpman nói.

Người ta tin rằng thiết kế nắp cốc chỉ đều được phục vụ cho mục tiêu: vận chuyển cà phê nóng mà không đổ ra ngoài. Tuy nhiên, Harpman cho rằng, nếu vậy thì các quán cà phê cứ việc sử dụng chung một loại thiết kế, như vậy, sẽ tiết kiệm được rất nhiều chi phí.

Song trong thực tế, chúng ta nhìn thấy một sự bùng nổ về thiết kế cốc cà phê, và cả nắp cũng không ngoại lệ.

Thiết kế qua nhiều thập kỷ

Harpman cho biết, thực ra những cải tiến sớm nhất, bao gồm ý tưởng đơn giản là nắp cốc không chỉ là thứ đậy cốc, mà còn có thể trở thành “miệng cốc” thứ hai để uống qua đó, là đến từ người sử dụng, chứ không phải nhà thiết kế. Sinh viên và tài xế đã tự chế lại nắp cốc để thuận tiện cho mình sử dụng khi đang di chuyển. Dần dần nó được lan trong cộng đồng DIY. Sau đó, các nhà thiết kế và nhà sản xuất mới bắt lấy ý tưởng này.

Đến những năm 1980, sự phát triển của cà phê/đồ uống takeaway (tạt qua cửa hàng lấy rồi đi) đã thay đổi ngành thiết kế cốc. Các nhà thiết kế bắt đầu say sưa với việc tạo nên công trạng và thay đổi mẫu mã, đáp ứng nhu cầu được nhâm nhi ngay lập tức mà không phải là đến nơi mới bỏ nắp ra uống của người tiêu dùng. Chỉ tính trong thập kỷ 1980 này, ở Mỹ đã cấp lượng bằng sáng chế về việc “uống đồ nóng qua nắp cốc” gấp ba lần so với thập kỷ trước đó.

Một thiết kế nắp cốc phổ biến ngày nay phục vụ mọi người có thể vừa đi vừa nhâm nhi ngay cà phê mà không phải lột nắp ra như trước kia.

Ảnh: Benjamin English / Princeton Architectural Press

Lúc này, câu hỏi đặt ra là: Làm sao chúng ta có thể mở “khẩu độ” đáng tin cậy phục vụ việc nhâm nhi mà không gây ảnh hưởng đến chất lượng nắp với chức năng ban đầu là không làm đổ cà phê ra ngoài?

Cải tiến và đổi mới

Để giảm thiểu khả năng đổ tràn mà vẫn có thể uống dễ dàng, các nhà thiết kế bắt đầu thử nghiệm nhiều giải pháp, từ rãnh kín ngăn nước tràn ra ngoài tới miệng cốc được đẩy cao ngăn môi trên người dùng chạm vào nắp.

Một dấu ấn trong lịch sử thiết kế nắp cốc là vào năm 1994, McDonald's phải bồi thường thiệt hại cho một phụ nữ bị bỏng khi uống cốc cà phê của cửa hàng, khiến các nhà thiết kế buộc phải chú ý đến khẩu độ của khe mở trên nắp phải đủ để tràn ra lượng cà phê đủ uống mà không gây bỏng cho người dùng.

Sau vụ kiện cáo năm 1994, McDonald's đã cho ra loại nắp in nổi cảnh báo bên trong chứa đồ uống nóng.

Ảnh: Benjamin English / Princeton Architectural Press

Vào những năm 2000, sự phổ biến của các đồ uống có bọt như latte và cappuccino, dẫn đến việc những chiếc nắp giấy cũng phải “bao dung” được thành phần mới này.

Nhiều cửa hàng cà phê sử dụng nắp cốc được nâng lên so với miệng cốc để chứa đồ uống có bọt như latte và cappuccino. Những thiết kế trước đó thường là dạng nắp phẳng.

Kiểu nắp “pucker” (cho phép người dùng uống qua nắp chứ không phải cốc) đã trở thành thiết kế chủ đạo trong những năm gần đây. Tuy nhiên, một số người lại thích được chạm vào thành cốc, hơn là cái nắp nhựa. Điều đó tạo điều kiện cho sự trở lại của thiết kế “để cửa” năm nào.

Mặc dù đã có những cải tiến đáng kể trong bốn thập kỷ, vẫn còn chỗ cho sự đổi mới. Một trong những chiếc nắp bất thường nhất mà Harpman và Specht sưu tập được là từ một thiết kế của Hàn Quốc: mô phỏng lại mũi và môi người “trề” ra khiến cho người dùng khi uống sẽ cảm giác như người và nắp đang… hôn nhau.

Ở Hàn Quốc có một thiết kế nắp đặc biệt để khi uống, tạo cảm giác như người và cốc… hôn nhau.

Ảnh: Benjamin English / Princeton Architectural Press

Tương lai của nắp cốc cà phê giấy có thể còn nhiều biến đổi, với sự phát triển của các loại vật liệu mới. Mặc dù say mê với thiết kế của những cái nắp, Harpman cũng tỏ ra lo ngại khi con người đang gia tăng tiêu thụ nhựa, kêu gọi ngành công nghiệp chú ý hơn đến các vật liệu có thể hoàn toàn tái sử dụng hay tái chế, cũng như tăng thuế lên cốc/nắp dùng một lần. “Người ta có thể mang đi mang lại chai nước, vậy sao không thể làm điều tương tự với cà phê?”

 


Lục Kiếm

Theo CNN