Bản tin nợ công: Vẫn là những con số ấy…



Bản tin nợ công: Vẫn là những con số ấy…

Thùy Dương 17:42 24/1/2013

Bộ Tài chính cho biết, căn cứ vào các quy định tại Điều 26 của Nghị định số 79/2010/NĐ-CP ngày 14/07/2010 của Chính phủ về nghiệp vụ quản lý nợ công, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý nợ công, năm 2013 này, Bộ sẽ lần đầu tiên phát hành Bản tin về nợ công của Việt Nam.

Theo đó, các thông tin bao gồm tình hình vay trả nợ trong nước và nước ngoài của Chính phủ; nợ được Chính phủ bảo lãnh; nợ của chính quyền địa phương.
 
Con số nợ công chính thức được Bộ Tài chính công bố trên webiste đến ngày 31/12/2011 là 1.392 nghìn tỷ đồng (khoảng 67 tỷ USD), bằng 54,9% GDP năm 2011. Tổng dư nợ của Chính phủ là 1.096 nghìn tỷ đồng, bằng 43,2% GDP. Vay trong nước là 429 nghìn tỷ đồng còn vay nước ngoài là 667 nghìn tỷ đồng. Tổng dư nợ được chính phủ bảo lãnh là 285 nghìn tỷ đồng, bằng 11,3% GDP. Nợ chính quyền địa phương, bao gồm trái phiếu chính quyền địa phương, vay tồn ngân kho bạc, các khoản vay khác theo quy định của pháp luật, ở mức 10,7 nghìn tỷ đồng, bằng 0,4% GDP. Nội dung bản tin nợ công cũng sẽ không nằm ngoài những thông tin này.
 
Theo “đồng hồ nợ công toàn cầu” của tạp chí Economist, Việt Nam có mức nợ công tính theo đầu người thấp hơn so với nhiều nước trong khu vực như Indonesia, Thái Lan, Malaysia với 787,9 USD/người. Thế nhưng, thu nhập bình quân đầu người Việt Nam năm 2012 ước tính gần 1.600 USD trong khi Indonesia là khoảng 3.500 USD/người. Như vậy, nhìn chung, nợ công mỗi người Việt Nam phải gánh chiếm đến 4,9% thu nhập trong khi với người Indonesia thì tỷ lệ này chỉ khoảng 2,6%. Đấy là chưa tính đến các khoản phí, giá tăng cao dưới danh nghĩa “bù lỗ cho nợ cũ” của các doanh nghiệp nhà nước.
 
Ngoài ra, nếu xét theo tỷ lệ nợ công trên GDP (54,4%) thì Việt Nam lại đi trước các nước này. Indonesia chỉ khoảng 24,8%, Philippines 49,5%, Thái Lan là 48%.
 
Thực tế có thể còn bi đát hơn. Bộ Tài chính hồi tháng 11/2012 công bố, nợ của các doanh nghiệp nhà nước đã là 1.292 nghìn tỷ đồng. Theo cách tính của Việt Nam, nợ công không bao gồm nợ doanh nghiệp nhà nước tự vay tự trả (không được Chính phủ bảo lãnh). Như vậy, một phần trong con số hơn 1.292 nghìn tỷ kia chưa được tính đến. Trong một lần phát biểu hồi tháng 11/2012, Tiến sĩ Lê Đăng Doanh từng cho biết các địa phương đang nợ đọng tới 91 nghìn tỷ đồng tiền xây dựng cơ bản. Cộng các khoản này lại sẽ ra được một con số chênh lệch rất lớn. Trong một tính toán về con số nợ công của Việt Nam cuối năm ngoái, tiến sĩ Vũ Quang Việt, chuyên gia thống kê ở nước ngoài, từng cho rằng tính cả nợ của doanh nghiệp nhà nước, nợ công Việt Nam năm 2011 lên tới hơn 2.683 nghìn tỷ đồng (khoảng 128 tỷ USD), tức là bằng 106% GDP.
 
Việc Bộ Tài chính quyết định phát hành bản tin nợ công là điều đáng hoan nghênh. Tuy nhiên, làm sao để các con số sát thực và có tính thuyết phục, từ đó mà lường trước các nguy cơ bất ổn mới là đáng nói. Còn điều mà người dân quan tâm nhất là làm sao xử lý được số nợ phải trả, hiện lên tới gần 800USD/người. Đặc biệt khi số nợ cứ ngày một tăng lên bởi việc phải gánh chịu hậu quả của tình trạng làm ăn thua lỗ, tham nhũng, gây thất thoát từ một bộ phận không nhỏ những cái tên như Vinashin, Vinalines…

Thùy Dương

Từ Khóa :