World Cup: Nước tham nhũng cao thì hay gian lận bóng đá?



World Cup: Nước tham nhũng cao thì hay gian lận bóng đá?

Lục Kiếm 6:0 12/7/2018

Các nước có vấn đề tham nhũng có xu hướng ăn gian nhiều hơn trong thể thao không?

Sân cỏ không chỉ là nơi phản ánh các chân sút hay bàn tăng vàng.

Ảnh: Reuters/Kai Pfaffenbach

Một cách để tìm hiểu là nhìn vào số liệu thống kê bóng đá. Theo Tạp chí Journal of Law, Economics and Organization, dựa trên thống kê các trận bóng ở 75 quốc gia, các nhà nghiên cứu thấy rằng: những nước bị đánh giá tham nhũng cao cũng có khả năng thể hiện điều đó trong thể thao hơn.

Các nhà kinh tế học Guy Elaad, Alex Krumer và Jeffrey Kantor đã được truyền cảm hứng từ thống kê trước đó về những đại sứ của Liên Hợp Quốc cho thấy: những nước tham nhũng hơn thì tích lũy nhiều vé đỗ xe ở New York hơn.

Áp dụng vào bóng đá, họ đã thu thập dữ liệu từ các trận bóng năm 2001 đến năm 2013. Chìa khóa cho thí nghiệm tự nhiên của họ là những giải đấu bóng đá: Ở hầu hết các nước, những đội tệ nhất trong nhóm đầu sẽ xuống hạng trong mùa tiếp theo, và những đội tốt nhất trong nhóm dưới sẽ được chuyển lên nhóm đầu. Sự xuống hạng thường đồng nghĩa với việc có ít danh tiếng cho các cầu thủ hơn và ít tiền cho ông bầu hơn.

Vì vậy, vào ngày cuối của giải đấu, thường là những trận mà một đội đối mặt với nguy cơ xuống hạng và đội kia gần như chắc suất lên hạng. Các nhà nghiên cứu thấy rằng: Ở những nước bị đánh giá có mức tham nhũng cao hơn, đội bóng phải đối mặt với khả năng xuống hàng có nhiều khả năng thắng trận đấu đó, so với các trận giữa hai đội tương tự mà không có nguy cơ xuống hạng.

Quan sát thêm, các nhà nghiên cứu đã xem xét các trận đấu trong năm tiếp theo giữa hai đội với một đội bất ngờ tránh bị xuống hạng trong năm trước. Họ phát hiện ra rằng: Ở những nước tham nhũng hơn, đội bóng né xuống hạng năm trước nhiều khả năng thua đối thủ cũ của mình hơn những đội vốn chắc suất không xuống hạng. Nói cách khác, phân tích thống kê cho thấy có hiện tượng “có qua có lại” trong trò chơi này: Nếu anh để tôi thắng và tránh xuống hạng trong mùa này, tôi sẽ giúp anh trong mùa sau.

Tất cả những điều rút ra đó gợi ý rằng: Ở những nơi tham nhũng là một phần của cuộc sống thì cũng là một phần của thể thao.


Lục Kiếm

Theo Quartz