Vụ xả súng ở Thái Bình cho thấy thu hồi đất đai luôn căng thẳng và phức tạp



Vụ xả súng ở Thái Bình cho thấy thu hồi đất đai luôn căng thẳng và phức tạp

Mạnh Kiên 18:25 12/9/2013

Ngày 12/9, phiên họp thứ 21 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đề cập đến dự án Luật Đất đai (sửa đổi) trong đó vụ nổ súng tại Thái Bình đã được đưa vào làm dẫn chứng cho thấy tình trạng căng thẳng trong các vấn đề thu hồi, đền bù đất hiện nay.

Sau 3 kỳ họp QH vấn đề chỉnh lý bản thảo Luật Đất đai được kéo dài đến mức Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng đã phải nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện sớm để luật trình, trong đó vấn đề vẫn còn khúc mắc vẫn nằm trong chương thu hồi đất. Điển hình như điều 62 (mục đích thu hồi đất), 63 (thẩm quyền thu hồi) cần được làm rõ nếu không có thể làm hỏng luật lẫn Hiến pháp sửa đổi. 
 
Ý kiến của Chủ tịch Nguyễn Sinh Hùng và các đại biểu khác như Phó Chủ tịch Huỳnh Ngọc Sơn, Uông Chu Lưu và Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội Trương Thị Mai, đều cho rằng hai quy định trên chưa rõ ràng  khi thu hồi đất để thực hiện các dự án, công trình phát triển kinh tế, xã hội cũng bao gồm cả mục đích lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng. Đặc biệt là cần phải làm rõ cấp nào có thẩm quyền quyết định việc thu hồi đất này. Đối với hạn mức đất được phép thu hồi, ông Phùng Quốc Hiến, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội đề nghị hạn chế giao quyền cho địa phương để tránh thu hồi tràn lan. Vì thế, luật cần quy định chế tài đối với người thi hành công vụ trong vấn đề đất đai để tăng trách nhiệm.
 
Về quy định giá đất để tính bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất, Ủy ban Thường vụ Quốc hội vẫn duy trì quan điểm, giá đất tăng lên sau khi chuyển mục đích là do Nhà nước quyết định và đầu tư hạ tầng nên phần giá trị tăng lên này phải do Nhà nước điều tiết. Ông Phùng Quốc Hiến bổ sung, sau khi trừ đi giá trị đầu tư, trên cơ sở phần chênh lệch giá đất tăng lên nhờ đầu tư cơ sở hạ tầng, Nhà nước nên tính một tỷ lệ nào đó để điều tiết cho người dân thì thỏa đáng hơn là thu tất cả về ngân sách. Đối với những dự án do doanh nghiệp đầu tư thì cần phân chia trên tinh thần tạo điều kiện cho doanh nghiệp, tính lợi ích cho cả ba bên: Nhà nước - Người dân- Doanh nghiệp.
 
Bà Trương Thị Mai cho rằng còn quá nhiều tồn tại sau khi thu hồi đất như người dân nhận tiền thu hồi nhưng lại không được quan tâm bố trí việc làm, đào tạo nghề. Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc dẫn chứng bằng ngay chính sự kiện nóng hổi là vụ xả súng ở Thánh Bình. Theo ông, nghi phạm Đặng Ngọc Viết mang súng vào trụ sở UBND TP Thái Bình bắn thẳng vào 5 cán bộ Đội Giải phóng mặt bằng Trung tâm Phát triển quỹ đất TP khiến một người tử vong ngày 11/9, cho thấy tính chất hết sức phức tạp khi thu hồi đất. Ông Phúc nhấn mạnh, giá bồi thường phải tính toán xứng đáng với công sức của người dân, không để họ mất hết, dẫn tới việc phải dùng hình thức tiêu cực để chống đối.
 
Nếu như tính chất sở hữu đất đai là vấn đề nóng trong hoạt động sửa đổi Hiến pháp thì các quy định tính giá đất cũng là một vấn đề quan trọng trong sửa đổi Luật đất đai mà như đánh giá của Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng, bộ luật này liên quan mật thiết đến đời sống người dân và có ý nghĩa quan trọng tới ổn định kinh tế, chính trị, xã hội của đất nước. Thời gian vừa qua, các vụ khiếu kiện đất đai , chống đối thu hồi đất đai đang có dấu hiệu gia tăng và tiếng súng tại Thái Bình cho thấy mâu thuẫn leo thang có thể biến thành bạo lực, gây ra hậu quả khó lường. Trong khi đó, khi giá đất lạc dòng giá thị trường hoặc bị thao túng bởi giới đầu tư, nhóm lợi ích có liên quan đến chính sách quy hoạch đất đai ở các địa phương là nguyên nhân chính khiến hệ thống quản lý thiếu minh bạch, lợi ích 3 bên lại khập khiễng ở phần người  dân, biến tài nguyên đất thành những điểm hỏa gây bất ổn sâu sắc trong đời sống chính trị, xã hội và kinh tế.
 
 

Mạnh Kiên

Từ Khóa :