“Thiên nhiên và hoài niệm”: Sự quyến luyến với chất sơn ta

“Thiên nhiên và hoài niệm”: Sự quyến luyến với chất sơn ta

Vĩ Thanh 8:26 10/6/2017

Với 21 tác phẩm của 3 nghệ sĩ vốn là bạn đồng môn ở Trường Mỹ thuật Việt Nam vào đầu những năm 60 của thế kỷ 20, triển lãm tranh sơn mài “Thiên nhiên và hoài niệm” sẽ mang tới cho người xem những tác phẩm trên chất liệu sơn ta đầy chất Việt trong biểu cảm, màu sắc và tư duy nghệ thuật của từng tác giả.

Tranh vẽ sơn mài có khởi nguyên từ các bậc thầy ở trường Mỹ thuật Đông Dương vào đầu những năm 30 của thế kỷ XX. Từ nhựa cây sơn, một thổ sản quý của thiên nhiên đất Việt, từ nghề sơn truyền thống, một nghề cổ có tuổi rất sâu trong văn hóa Việt, khi gặp gỡ với tư duy mỹ học hiện đại đến từ phương Tây, đã làm phát sinh ra hội họa sơn mài.

Từ gần một thế kỷ nay, nhiều thế hệ họa sĩ Việt Na đã đóng góp tài năng và lao động nghệ thuật để làm tranh sơn mài trở thành một giá trị mỹ thuật được thế giới biết đến một cách trân trọng.

Ba họa sĩ Đặng Thu Hương, Lý Trực Sơn và Nguyễn Thị Quế (từ trái qua phải)

Ba nghệ sĩ Đặng Thu Hương, Lý Trực Sơn và Nguyễn Thị Quế là những người bạn đồng môn khi học ở trường Mỹ thuật Việt Nam vào đầu những năm 60 của thế kỷ XX. Từ nhiều chục năm nay, họ lặng lẽ sáng tác những tác phẩm sơn mài bằng chất liệu sơn ta trong tinh thần mà họ đã tiếp thu được từ những bậc thầy xưa. Họ tìm về chất liệu đầy thách thức này để thực hành hội họa với những lẽ riêng và những nỗi riêng của mình.

Triển lãm “Thiên nhiên và hoài niệm” là câu chuyện sơn mài Việt Nam – một kỹ nghệ ra đời từ cuộc hội ngộ bằng văn minh và văn hóa giữa phương Đông và phương Tây. Coi sáng tác mỹ thuật là phương tiện tư duy và là lẽ sống, 3 nghệ sỹ gửi trong tranh những rung động của tâm hồn với thiên nhiên, cuộc sống và những hoài niệm, những khát vọng về cái đẹp. Khán giả sẽ có những phút giây yên bình, thư thái cùng nghệ thuật và cái đẹp, cùng sự giao hòa Á – Âu trong từng đường nét và màu sắc.

Tác phẩm “Mẫu đơn ta” - Đặng Thu Hương

Tác phẩm “Hoa sen” - Đặng Thu Hương

Tác phẩm “Hoa súng” - Đặng Thu Hương

Họa sĩ Đặng Thu Hương sinh ra ở vùng Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ, nơi trồng nhiều cây sơn ta và đây cũng là nguyên liệu chính để tạo nên những bức tranh sơn mài. Những tác phẩm của họa sĩ Đặng Thu Hương đều xoay quanh những chủ đề hoa cỏ. Những tác phẩm của bà luôn được đánh giá trông đầy đặn, nghiêm cẩn, thấy sang trọng, lộng lẫy mà vẫn kín đáo, như một lời vọng về từ cõi tâm linh của nghề xưa.

Tác phẩm “Chốn này”- Lý Trực Sơn

Tác phẩm “Xứ bắc” - Lý Trực Sơn

Tác phẩm “Thanh tân” - Lý Trực Sơn

Tranh của họa sĩ Lý Trực Sơn lại là sự tổng hòa của những màu sắc lộng lẫy đẫm tình tôn giáo tô điểm cho những hình nết đầy tính biểu tượng trong mỗi bức tranh. Phải chăng mỗi tác phẩm của ông là lời gợi nhớ về ký ức của một miền văn hóa thật gần gũi mà như đã xa xưa.

Tác phẩm “Hoa chuối nền tím” – Nguyễn Thị Quế

Tác phẩm “Hoa chuối nền đỏ”- Nguyễn Thị Quế

Tác phẩm “Mẫu đơn nền xanh” – Nguyễn Thị Quế

Ngắm những bông hoa trong tranh tĩnh vật của họa sĩ Nguyễn Thị Quế thấy tung tăng đủ sắc màu của thời hiện đại mà trông vẫn rất Việt Nam. Tranh có bố cục hội họa thật đơn giả nhưng vẫn cho đầy đặn cảm xúc về sự tĩnh tại của tinh thần Á đông.

Quyến luyến với chất sơn ta đầy biểu cảm, bằng lao động nghệ thuật và bằng tư duy mỹ thuật, ba họa sĩ chọn sáng tác sơn mài để thể hiện bản sắc hội họa của mình. Họ tiếp bước đường của các bậc thầy xưa khi nghĩ ra công thức cho hội họa sơn mài: nơi gặp gỡ của tinh thần phương Đông với những xúc cảm mỹ học của thế giới ngày hôm nay.

Triển lãm “Thiên nhiên và hoài niệm” mở cửa tự do từ ngày 09/06 – 23/07/2017, tại Trung Tâm Văn hóa Pháp tại Hà Nội – L’Espace, 24 Tràng Tiền, Hà Nội.


Vĩ Thanh

Từ Khóa :