Thế giới tuần qua: Vết thương



Thế giới tuần qua: Vết thương

Lục Kiếm 5:53 27/1/2019

Gương vỡ có thể lại lành. Nhưng vết thương sẽ không “lặn”. Và không phải tấm gương nào cũng dễ dàng hàn gắn.

Thủ tướng Đức Angela Merkel rời đi  sau khi phát biểu tại cuộc họp thường niên của Diễn đàn Kinh tế Thế giới Davos

Diễn đàn kinh tế thế giới

Một số ngôi sao quyền lực chính trị không có mặt tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới - cuộc tranh luận thường niên giữa những người giàu có và quyền lực - diễn ra trong tuần này ở Davos, Thụy Sĩ. Tổng thống Trump không ở đó vì chính phủ đóng cửa. Thủ tướng Anh Theresa May bỏ qua vì bà phải đối phó với cái gọi là Brexit. Tổng thống Vladimir Putin của Nga, Tổng thống Emmanuel Macron của Pháp, Chủ tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc và Thủ tướng Narendra Modi của Ấn Độ cũng không đến dự vì đang bận xử lý nhiều vấn đề trong nước.

Nhưng cuộc gặp giữa các CEO, chủ ngân hàng và chính trị gia vẫn khiến Davos năm nay còn nhiều chuyện đáng bận tâm: Chiến tranh thương mại, kinh tế toàn cầu giảm tốc, biến đổi khí hậu... Và có lẽ, đâu đó trong các cuộc gặp, họ sẽ nói về báo cáo mới từ Oxfam cho biết 26 tỷ phú có số tài sản với giá trị tương đương tài sản của 3,8 tỷ người.

Bản cáo trạng

Cựu cố vấn của ông Trump, Roger Stone, đã bị FBI truy tố với cáo buộc 7 tội danh, bao gồm cản trở công lý, đưa ra những tuyên bố sai lệch và làm nhân chứng giả, liên quan đến cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016.

Năm 2016, email của nhiều nghị sĩ Đảng Dân chủ đã bị hack bởi Guccifer 2.0 và công khai lên trên WikiLeaks. Sau vụ đó, một quan chức trong chiến dịch Trump đã hỏi Stone rằng: Liệu ông có biết nhiều hơn về những email này không? Hay WikiLeaks có nhiều thông tin gây hại hơn không?

Bản cáo trạng không chỉ ra Stone thông đồng trong chiến dịch, mà ông đã đưa ra 5 tuyên bố sai trong khi làm chứng cho Ủy ban Tình báo Hạ viện năm 2017.

Stone đã làm chứng rằng: Người dẫn chương trình phát thanh Randy Credico làm trung gian giữa ông và Julian Assange (người sáng lập WikiLeaks) cũng như Guccifer 2.0. Theo cáo trạng, ông đã hành động như một “Bố Già”, đe dọa sẽ trộm con chó của Credico nếu ông này không nói dối bảo vệ Stone.

Stone tuyên bố không biết WikiLeaks sắp phát hành email của các nghị sĩ Dân chủ, nhưng tweet của ông lại cho thấy một vấn đề khác. Ông ấy đã tweet về việc thông tin có thể gây tổn hại cho bà Clinton sắp được công khai và thậm chí còn ca ngợi Assange. Sau vụ hack, ông đã viết bài trên Breitbart tuyên bố Nga có lẽ không phải chịu trách nhiệm.

Bản cáo trạng cũng chứa các email giữa Stone và Steve Bannon (lãnh đạo chiến dịch của ông Trump). Trong đó, Stone cũng nói rằng thông tin gây tổn hại cho bà Clinton sẽ bị tiết lộ.

Nhiều ý kiến cho rằng: Việc này đã gây ảnh hưởng đến kết quả bầu cử theo hướng có lợi cho Trump và bất lợi cho bà Clinton. Song cũng có người nêu ý kiến: Ông Trump vẫn có lợi thế hơn (dù sít sao) do người Mỹ chưa sẵn sàng với một Tổng thống nữ.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Sarah Sanders đã phủ nhận trong cuộc họp báo về việc Donald  Trump từng cố gắng liên lạc với WikiLeaks qua Stone.

Câu hỏi lớn ở thời điểm hiện tại là danh tính của quan chức cấp cao đã chỉ đạo Stone tìm hiểu về thông tin gây tổn hại này. Mueller không nêu tên người này trong bản cáo trạng cũng có thể do chưa xác định được người này là ai.

Tạm mở cửa

Tổng thống Trump tuyên bố ông sẽ ký dự luật để mở cửa trở lại chính phủ trong ba tuần tới và trả lương cho hơn 1 triệu nhân viên liên bang buộc phải nghỉ phép hoặc làm việc mà không được trả lương trong 35 ngày qua.

Ông Trump cho biết: Hai Đảng Dân chủ và Cộng hòa sẽ soạn thảo thỏa thuận an ninh biên giới cho đến ngày 21/2. Đến lúc đó, ông sẽ xem xét đóng cửa chính phủ một lần nữa nếu việc rót tiền cho bức tường biên giới không được thông qua. Nhiều khả năng ông sẽ phải thất vọng, vì Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi đã thẳng thừng từ chối ý tưởng chi trả cho bức tường.

Donald Trump chịu sức ép khi việc đóng cửa đã gây ra sự vắng mặt của các các kiểm soát viên không lưu, vốn là nhân viên liên bang, khiến Cục Hàng không Liên bang phải trì hoãn hoặc hủy nhiều chuyến bay vì lý do an toàn.

Ít nhất 800 nghìn nhân viên và nhà thầu liên bang đã qua hai lần trả lương mà không được nhận đồng nào. Một dự luật mà Thượng viện đã phê chuẩn đó hứa trả lại tiền cuối cùng sẽ có hiệu lực, nhưng lịch thanh toán đã bị điều chỉnh.

“Nội chiến”

Theo Vox, Tổng thống Trump công nhận Juan Guaidó, nhà lãnh đạo 35 tuổi của phe chính trị đối lập ở Venezuela, hiện tự xưng là Tổng thống tạm thời của nước này, sau khi ông này tuyên bố mình là nhà lãnh đạo hợp pháp của đất nước, thách thức quyền lực của Tổng thống Nicolás Maduro.

Ảnh: Irish Times

Phán ứng trước quyết định này, ông Maduro tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Mỹ và “đuổi” các nhà ngoại giao Mỹ ra khỏi Venezuela, đồng thời đóng cửa đại sứ quán và lãnh sự quán của nước này ở Mỹ. Sự can thiệp của quân đội Mỹ là không thể. Nhưng Mỹ có thể đưa ra các biện pháp trừng phạt đối với quốc gia giàu dầu mỏ này.

Kể từ năm 2013, Maduro đã kiểm soát quân sự Venezuela với một nền kinh tế - xã hội bấp bênh. Lạm phát gia tăng, tài nguyên y tế ít ỏi và tội phạm tràn lan. Venezuela hỗn luận được cho là sẽ tác động không nhỏ đến giá dầu thế giới.

Virus hồi sinh

Ngày 24/1, các quan chức y tế ở Liberia tuyên bố virus Ebola chết người được tìm thấy ở loài dơi khá phổ biến ở châu Phi. Các động vật bay (cũng thường là nguồn thực phẩm) này có thể phán tán loại virus đã khiến ít nhất 11 nghìn người thiệt mạng này đi khắp nơi.

Ảnh: The Washington Post

Người ta phát hiện ra điều này trong dịch Ebola lớn thứ hai trong lịch sử. Lớn nhất xảy ra vào năm 2014. Hiện có 680 người ở Cộng hòa Dân chủ Congo đã bị nhiễm virus và đang hướng đến thành phố lớn Goma của Congo.

Hiện tại, nguồn Ebola lớn nhất được biết đến là trong máu dơi. Các nhà nghiên cứu chưa thể chính thức liên kết dơi với virus vì nghiên cứu chưa hoàn thành. Nhưng kết quả đã được công bố khi các quan chức Liberia kêu gọi tìm giải pháp và ngăn chặn sự lây lan.

Chưa thể kết luận virus tìm thấy trong dơi có cùng một chủng gây ra sự bùng phát dịch của Tây Phi hơn 5 năm. Dơi có thể bị nhiễm virus thông qua tiếp xúc với loài khác hoặc mang chủng khác.

Các công ty Mỹ và châu Âu đã hỗ trợ tài chính để nghiên cứu về Ebola. Nhưng các nhân viên y tế chưa nhận được tài trợ kịp thời để chạy thử nghiệm và điều trị bệnh nhân.

Vụ nổ chết người

Ít nhất 109 người đã thiệt mạng sau khi một đường ống dẫn xăng phát nổ gần Mexico City vào ngày 18/1. Các nạn nhân đã ăn cắp nhiên liệu từ đường ống bị rò rỉ trước khi vụ nổ xảy ra. Phản ứng trước chuyện này, Tổng thống Mexico Andrés Manuel López Obrador đổ lỗi cho nghèo đói và thất nghiệp.

Ông Andrés Manuel López Obrador khẳng định: Hệ thống đường ống lỗi thời của đất nước này dễ bị tổn thương bởi hàng ngàn vòi bất hợp pháp. Ông cũng cho biết đang đầu tư vào xe tải quân sự để vận chuyển nhiên liệu thay vì đường ống và tuyển dụng hàng ngàn binh sĩ để bảo vệ đường ống.

Tình trạng thiếu nhiên liệu đã lan rộng trong tháng này kể từ khi chính phủ mạnh tay đàn áp vụ trộm cắp xăng dầu. Trước khi vụ nổ xảy ra, 800 người đã đến đường ống để tìm kiếm nhiên liệu chạy xe hơi hoặc phục vụ các nhu cầu khác.

Dù vấn đề ông Obrador đưa ra có lý, song công ty dầu khí nhà nước cũng bị chỉ trích vì chậm trễ trong việc khắc phục, sửa chữa những đường ống bị rò rỉ. Bộ trưởng Tư pháp Mexico đang tiến hành điều tra về phản ứng an ninh của ngành này.


Lục Kiếm