Thế giới tuần qua: Suýt gây chiến



Thế giới tuần qua: Suýt gây chiến

Lục Kiếm 5:45 23/6/2019

Hai cuộc chiến: một đang diễn ra, một súy diễn ra, hai vụ “mất” trên diện rộng làm náo loạn cuộc sống của hàng triệu người. Đó là những sự kiện nổi bật trong tuần qua.

Một người đàn ông Iran mang theo hình nộm Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng tấm biển bằng tiếng Ba Tư có nghĩa là “Tôi không bị ràng buộc bởi bất kỳ cam kết nào”.

Mỹ suýt tấn công Iran

Tổng thống Donald Trump xác nhận: Ông đã hủy cuộc tấn công “có giới hạn” theo kế hoạch vào Iran sau khi Tehran bắn hạ máy bay không người lái của Mỹ.

Donald Trump cho biết: Mỹ đã sẵn sàng chỉ chờ “nhấn nút”. Nhưng ông đã hủy bỏ chỉ 10 phút trước khi bắt đầu vì biết rằng khoảng 150 người sẽ thiệt mạng vì vụ này. Ông Donald Trump đã tweet rằng: Hậu quả như vậy là không đáng với một vụ bắn máy bay không người lái.

Tuy nhiên, không rõ liệu đó có phải là lý do thực sự đằng sau việc “rút quân” của Donald Trump hay không. Các quan chức Mỹ nói với Vox rằng có những lo ngại về giá dầu sau vụ tấn công và các máy bay chiến đấu chưa sẵn sàng tham chiến.

Tổng thống Donald Trump và Cố vấn An ninh Quốc gia John Bolton

Iran đã bắn hạ máy bay không người lái của Mỹ chỉ một ngày trước quyết định ấy, 20/6, gây ra phẫn nộ trong chính quyền Trump. Hai bên đã đưa ra những báo cáo mâu thuẫn: Tehran cho biết máy bay không người lái đã xâm phạm không phận Iran, trong khi Mỹ khẳng định máy bay này bay trong vùng biển quốc tế.

Thay vì trực tiếp tấn công Iran, Tổng thống Donald Trump đã tweet rằng: Ông sẽ áp dụng nhiều biện pháp trừng phạt. New York Times đưa tin dù Ngoại trưởng Mike Pompeo muốn có “động thái quân sự”, nhưng cũng thừa nhận các biện pháp trừng phạt có thể phát huy hiệu quả hơn trong dài hạn. Tuy nhiên, Mỹ chưa tỏ rõ sẽ trừng phạt Iran như thế nào.

Đảng Dân chủ - dù hài lòng với động thái của Tổng thống vào phút cuối - đã chỉ trích nặng nề Donald Trump vì đã tăng nguy cơ chiến tranh tiềm tàng với Iran. Nhiều nghị sĩ Dân chủ, trong đó có Bernie Sanders kêu gọi Quốc hội đòi lại quyền tuyên chiến.

Một cuộc xung đột khác với quốc gia Trung Đông có thể là tin xấu đối với Trump, người đã vận động với lời hứa rằng sẽ kéo Mỹ ra khỏi cuộc chiến bất tận.

Trận chiến thủ tướng

Cuộc chiến để trở thành thủ tướng tiếp theo của Vương quốc Anh đã thu hẹp chỉ còn hai ứng cử viên: cựu Bộ trưởng Ngoại giao Vladimir Johnson (hay còn được gọi là Boris Johnson) và đương kim Bộ trưởng Ngoại giao Jeremy Hunt.

Đương kim Bộ trưởng Ngoại giao Jeremy Hunt (trái) và cựu Bộ trưởng Ngoại giao Vladimir Johnson (hay còn được gọi là Boris Johnson)

313 nghị sĩ Đảng Bảo thủ đã tổ chức vòng bỏ phiếu cuối cùng để xác định ứng viên cho cuộc đua chức Thủ tướng Anh. Johnson đứng đầu với 160 phiếu, Hunt đứng thứ hai với 77 phiếu. Bộ trưởng Môi trường Michael Gove đứng thứ ba với 75 phiếu. Gove đã có cuộc cạnh tranh cay đắng với Johnson vào năm 2016 và đã phá hỏng cơ hội trở thành Thủ tướng của Johnson. Các thành viên trong Đảng lo lắng về vết xe đổ.

Giờ đây, Johnson và Hunt sẽ đối đầu để lãnh đạo Đảng Bảo thủ cầm quyền và sau đó là nước Anh. Kết quả sẽ được công bố vào ngày 22/7.

Johnson là nhân vật được yêu thích của Đảng Bảo thủ , “tín đồ cứng” của Brexit. Ông từng rất chắc nịch về vụ ra đi, ngay cả khi điều đó có nghĩa là không đảm bảo thỏa thuận với Brussels. Ông cũng là nhân vật gây tranh cãi vì tài hùng biện đầy khiêu khích.

Mặt khác, Hunt có được sự ủng hộ trong EU và ít có khả năng thực hiện Brexit mà không có thỏa thuận. Dù ông cũng cam kết chắc chắn Brexit, song nhiều người không tin tưởng ông lắm và lo lắng ông có thể là Theresa May thứ hai.

Hiện tại, hai người đàn ông này đang đi khắp nước Anh để thuyết phục người dân rằng họ là giải pháp cho những tai ương của Brexit.

Khủng hoảng nước ở Ấn Độ

Mưa đến muộn và nhiệt độ cao kỷ lục đang dẫn đến tình trạng thiếu nước lớn ở Ấn Độ. Chennai - thành phố lớn thứ 6 của Ấn Độ với gần 5 triệu dân - bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Bốn hồ chứa cung cấp nước cho thành phố gần cạn.

Người dân xếp hàng chờ lấy nước.

Ảnh: Live Mint

Người dân thành phố phải sử dụng nước giếng - thường không đủ sạch để uống - và nước được vận chuyển bằng xe tải. Tuy nhiên, nhiều người không thể mua được nước, khi giá đã tăng vọt. Trong khi đó, hơn 550 người đã bị bắt ngày 20/6 tại thành phố Coimbatore khi họ biểu tình bên ngoài trụ sở chính quyền thành phố, cáo buộc các quan chức cẩu thả và quản lý sai lầm.

Tương lai của nguồn cung cấp nước Ấn Độ rất nghiệt ngã: Dự đoán 21 thành phố của nước này, bao gồm Chennai và thủ đô New Delhi sẽ cạn kiệt nguồn nước ngầm vào năm 2020, ảnh hưởng đến khoảng 100 triệu người.

Một phần của tình trạng thiếu nước là do biến đổi khí hậu: Gió mùa ngày càng yếu ở Nam Á và lượng mưa dưới mức trung bình trong 5 năm qua. Trong khi đó, sóng nhiệt Ấn Độ đã phát triển dữ dội hơn trong thập kỷ qua. Năm nay, nhiệt độ đã lên đến 50,5 độ C, cướp đi ít nhất 36 mạng sống kể từ tháng 5.

Chính phủ Ấn Độ đã cho ra đời Bộ Năng lượng Nước mới để giải quyết cuộc khủng hoảng nước. Như Tổng thống Ấn Độ Ram Nath Kovind thừa nhận: Tình trạng thiếu nước sẽ là một trong những thách thức lớn nhất của Ấn Độ trong thế kỷ XXI.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump mới cắt bớt các quy định và kế hoạch về năng lượng sách được ban hành dưới thời Tổng thống Obama.

Mất điện trên diện rộng

Argentina đã rơi vào thế bế tắc sau khi mất điện toàn quốc ảnh hưởng đến khoảng 48 triệu người. Nguồn điện bị cắt vào khoảng 7 giờ, Chủ nhật (16/6), do sự cố lưới điện. Uruguay - quốc gia phụ thuộc vào nguồn điện của Argentina - cũng bị ảnh hưởng bởi sự cố mất điện. Tệ hơn nữa, điện không được phục hồi với hầu hết mọi người cho đến cuối ngày.

Một người đi bộ qua cửa hàng thực phẩm vẫn đang trong cảnh mất điện

Cuộc sống thường ngày trở nên hỗn loạn khi mất điện: Giao thông công cộng bị đình trệ, tín hiệu giao thông ngừng hoạt động, hệ thống phân phối nước bị ngừng hoạt động và giao tiếp internet bị gián đoạn. Việc ngừng hoạt động cũng ảnh hưởng đến cuộc bầu cử cấp tỉnh được tổ chức tại Argentina vào hôm đó. Cử tri buộc phải dùng đèn pin điện thoại để viết lên lá phiếu.

Mất điện có phần thường xuyên ở Argentina và các khu vực khác ở Trung Mỹ vì lưới điện đã khá cũ, mặc dù sự cố mất điện này là chưa từng có. Tổng thống Argentina Mauricio Macri hứa hẹn sẽ điều tra về nguyên nhân mất điện. Song, chính phủ không cho rằng đó là do cuộc tấn công mạng.

Tuy nhiên, sự cố mất điện có thể nhanh chóng chuyển sang vấn đề chính trị vì sáng kiến ​​trước đây của Macri là cắt giảm trợ cấp năng lượng và điện nằm trong kế hoạch khởi động nền kinh tế của đất nước - vốn không được ưa chuộng vì nó làm tăng chi phí tiện ích. Sự cố này có thể đặt ra những câu hỏi lớn về tình trạng cơ sở hạ tầng của Argentina.

Nga có nhúng tay vào vụ tai nạn máy bay 298 người chết?

Bốn người đã bị buộc tội giết người trong chuyến bay 5 năm trước của Hãng Hàng không Malaysia - MH17 - khiến 298 người thiệt mạng. Trong đó có ba người Nga (bị cho là có quan hệ với tình báo Nga) và một người Ukraine. Lệnh bắt giữ quốc tế đã được ban hành.

Wilbert Paulissen, Cảnh sát trưởng quốc gia Hà Lan, tuyên bố cáo buộc giết người đối với ba người Nga và một người Ukraine về vụ bắn hạ MH17

Nhân vật đáng chú ý nhất trong bốn người là Igor Girkin, cựu đại tá trong cơ quan tình báo FSB của Nga, bộ trưởng quốc phòng tại một thành phố Ukraine do phiến quân nắm giữ.

Hai người Nga khác là Serge Dubinsky và Oleg Pulatov bị chỉ ra có quan hệ với GRU, đơn vị tình báo quân sự Nga. Leonid Kharchenko - người Ukraine - không có hồ sơ quân sự, song từng lãnh đạo một đơn vị chiến đấu ly khai ở miền đông Ukraine.

Sau khi Tổng thống thân Nga Ukraine Viktor Yanukovych bị lật đổ năm 2014, Crimea đã sáp nhập vào Nga. Giao tranh đã tiếp diễn kể từ đó.

Nhóm điều tra do Hà Lan dẫn đầu, bao gồm các quan chức từ Úc, Bỉ, Malaysia và Ukraine, cho biết phiên tòa sẽ bắt đầu vào ngày 9/3/2020 và yêu cầu Nga hợp tác. Nga bác bỏ mọi liên quan trong vụ này. Nếu không có sự ủng hộ của Moscow, các công tố viên rất khó nhúng tay vào các nghi phạm đang sống ở Nga vì hiến pháp của nước này không cho phép dẫn độ công dân.


Lục Kiếm