Thế giới tuần qua: Sắp cờ



Thế giới tuần qua: Sắp cờ

Lục Kiếm 6:0 23/9/2018

Khi bức màn được vén lên, người ta tin rằng bí ẩn sẽ được tiết lộ. Nhưng không phải lúc nào cũng như vậy. Đôi khi, đó chỉ là mở màn.

Nhà Trắng

Tờ New York Times trích dẫn nguồn tin ẩn danh đưa tin Thứ trưởng Bộ Tư pháp (hay còn gọi là Phó Tổng chưởng lý) Rod Rosenstein đã từng gợi ý bí mật ghi âm Tổng thống Donald Trump.

Ảnh: Joshua Roberts | Bloomberg | Getty Images

Theo đó, Rosenstein muốn sử dụng các bản ghi âm để thuyết phục Nội các kêu gọi áp dụng Tu chính án số 25 của Hiến pháp, trong đó có nội dung: “Bất cứ khi nào Phó Tổng thống và đa số thành viên nội các đệ trình cho Chủ tịch lâm thời Thượng viện và Chủ tịch Hạ viện bản tường trình viết tay rằng: Tổng thống đương nhiệm không có khả năng gánh vác quyền hạn và trọng trách của nhiệm sở, Phó Tổng thống sẽ ngay lập tức nắm quyền với tư cách Quyền Tổng thống. Nghĩa là, nếu được áp dụng, Trump có thể bị “đuổi” khỏi văn phòng.

Trong lịch sử Mỹ, Tu chính án thứ 25 chỉ mới được áp dụng hai lần, mỗi lần kéo dài vài giờ khi các Tổng thống Ronald Reagan và George W. Bush phải trải qua các cuộc phẫu thuật.

Báo cáo mô tả Rosenstein - người đang giám sát cuộc điều tra về sự can thiệp của Nga trong bầu cử Mỹ - “rất điên cuồng”. Rosenstein có mối quan hệ mong manh với Trump kể từ khi Tổng thống Donald Trump tấn công ông trên Twitter.

Tuy nhiên, Rosenstein khẳng định báo cáo là “không chính xác và không xác thực”. Ông cũng nói rằng: Các nguồn vô danh kia đang “cố gắng chống lại Bộ” và “thúc đẩy chương trình nghị sự cá nhân”. Một nguồn tin khác từ FBI cho biết thông tin trên chỉ là trò đùa dai. 

Các chính trị gia đảng Cộng hòa thường xuyên đe dọa sẽ kết tội Rosenstein do sự liên quan của ông này trong cuộc điều tra. Giờ thì mối đe dọa này “tăng dần từng phút”, theo nhận định của Rolling Stone. Bởi Jeff Sessions, Bộ trưởng Tư pháp, đã phải dùng đến cả Tổng thống cứu trợ, nên Rosenstein là người duy nhất có sức mạnh để đối đầu với điều tra viên đặc biệt Robert Mueller, người đứng đầu cuộc điều tra vụ bầu cử 2016. Nếu Rosenstein bị loại khỏi FBI, Donald Trump có thể thay thế ông ta bằng một người có khả năng hơn.

Kế hoạch bí ẩn

Trang Guardian “tố” Điện Kremlin từng có kế hoạch “đưa lậu” người sáng lập WikiLeaks Julian Assange từ Đại sứ quán Ecuador tại London sang Nga vào cuối năm 2017. Tuy nhiên, kế hoạch này đã bị bỏ vì “quá mạo hiểm”.

Ảnh: Sang Tan/AP/Guardian

Assange bị cô lập trong đại sứ quán gần 7 năm sau khi ông bắt đầu xuất bản các tài liệu từ nhiều chính phủ trên thế giới thông qua WikiLeaks. Ông đã trú tại đại sứ quán vào năm 2012 khi Interpol - tổ chức cảnh sát hình sự quốc tế - ban hành lệnh bắt giữ ông về tội tấn công tình dục.

Sau đó, Assange đã can thiệp vào cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2016 khi ông xuất bản các email của ứng cử viên Đảng Dân chủ Hillary Clinton và nhóm của bà, được cho là do các hacker Nga mua lại.

Kế hoạch của Kremlin đưa ra câu hỏi về mối quan hệ của Assange với Nga cũng như cuộc điều tra ở Mỹ. Người ta cho là nếu sang được Nga, không có gì bất ngờ, thì ông này sẽ không bị dẫn độ về Mỹ.

Đại sứ quán Nga đã phủ nhận báo cáo, viết lên tài khoản Twitter rằng: Đây là “một ví dụ khác về thông tin sai lệch và tin tức giả của giới truyền thông Anh”.

Trừng phạt Trung Quốc

Mỹ đã đi nước cờ “tấn công” quân đội Trung Quốc bằng lệnh trừng phạt với lý do mua vũ khí từ quân đội Nga. Theo CNN, động thái này được thiết kế để trừng phạt gián tiếp lên Nga.

Lệnh trừng phạt được áp dụng theo luật của Hoa Kỳ xử phạt bất kỳ ai thực hiện các giao dịch quan trọng với một số người/tổ chức nhất định được cho là có liên quan đến tình báo hoặc quân đội Nga, kể cả các nhà sản xuất vũ khí.

Ảnh: Lamar University Press

Theo quan chức Mỹ, đây là lần đầu tiên có nước bị xử phạt vì đã giao dịch với những người thuộc danh sách đen này.

Đó chưa phải “xích mích” duy nhất giữa Mỹ và Trung Quốc trong tuần qua, khi lại một vòng đấu thuế quan khác được mở ra giữa hai nước. Bắt đầu từ tuần tới, Tổng thống Trump sẽ tăng thuế với 200 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc nhập vào Mỹ. Đây là quy mô “chiến tranh thương mại” lớn nhất từ trước đến nay, ảnh hưởng đến nhiều mặt hàng tiêu dùng, từ máy rửa bát, máy theo dõi sức khỏe đến đồ gia vị.

Ngay lập tức Trung Quốc tuyên bố sẽ đáp trả lại bằng việc áp mức thuế mới lên 60 tỷ USD hàng Mỹ.

Màn “ăn miếng trả miếng” qua lại này khiến các nhà đầu tư lo lắng, thậm chí khó chịu. Thị trường chứng khoán Mỹ vẫn tăng điểm, nhưng khảo sát cho thấy một số chuyên gia đánh giá kinh tế Mỹ cũng như nền kinh tế toàn cầu sẽ tăng trưởng chậm lại. CEO của FedEx cũng không hài lòng về những xáo trộn này khi cho rằng: Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung là mối quan ngại của tất cả mọi người.

Tại ngoại

Cựu Thủ tướng Pakistan Nawaz Sharif đã được phóng thích sau khi Tòa án Tối cao Islamabad (IHC) đình chỉ bản án tham nhũng với 10 năm tù giam dành cho ông. Sharif, con gái và con rể của ông đã được tại ngoại trong thời gian kháng án sau hai tháng giam giữ.

Nawaz Sharif (phải), cựu Thủ tướng Pakistan

Ảnh: zeenews.india.com

Sharif và gia đình ông bị kết án hồi tháng 7 vì tội tham nhũng với bằng chứng là các tài sản khủng ở London, Anh. IHC cho biết: Tòa án chống tham nhũng không thể chứng minh một cách đáng kể mối quan hệ tài chính giữa Sharif và số tài sản trên. Vụ việc này là hệ quả của Hồ sơ Panama, sự rò rỉ gây tranh cãi trong năm 2016 với tiết lộ động trời về các tài sản của nhiều nhà lãnh đạo cấp cao, từ chính trị đến kinh doanh, trên thế giới.

Sharif đã lên và bị hạ bệ ba lần. Năm 1993 và năm 2013, ông bị phế truất cũng vì hoài nghi tham nhũng.

Lệnh của IHC có thể là dấu hiệu cho thấy bản án dành cho Sharif khả năng cao sẽ bị lật lại, dù rằng không có gì chắc chắn khi chưa đến phút cuối.

Hội nghị thượng đỉnh liên Triều

Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in đã gặp lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un trong hội nghị thượng đỉnh lịch sử diễn ra ở Bình Nhưỡng vào ngày 18/9. Đây là hội nghị thượng đỉnh thứ ba giữa hai bên, nhưng là lần đầu tiên họ gặp nhau ở thủ đô của Triều Tiên.

Hình ảnh ông Moon và ông Kim ôm nhau thắm thiết đã trở thành hình ảnh thu hút sự chú ý của dư luận trong tuần. Vòng tay tượng trưng cho mối quan hệ giữa hai miền đã thay đổi nhanh chóng trong năm qua.

Ảnh: AFP/phnompenhpost

Moon đã được người Triều Tiên đón chào nồng nhiệt và khẳng định “kỷ nguyên không chiến tranh đã bắt đầu”. Hội nghị thượng đỉnh tập trung vào việc ông Kim có đồng ý làm việc với ông Moon để chứng minh với Mỹ rằng Triều Tiên sẵn sàng từ bỏ hạt nhân hay không.

Và Triều Tiên đã hứa sẽ từ bỏ hạt nhân, phá hủy các điểm thử nghiệm và tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, nếu Mỹ có động thái tương xứng.

Về phần mình, theo Independent, Washington lại tiếp tục khẳng định có bằng chứng hữu hình về việc Triều Tiên vẫn lén lút thực hiện chương trình hạt nhân.

Hơn 200 người chết?

Hơn 200 người có thể đã chết đuối sau khi chiếc phà chở quá tải gặp nạn trên hồ Victoria của Tanzania ngày 20/9. Các quan chức báo cáo rằng khoảng 100 người (32 người trong tình trạng nguy kịch) đã được giải cứu. Đến nay, thông tin mới nhất xác nhận 167 người đã thiệt mạng.

Ít nhất 167 người đã thiệt mạng do chìm phà.

Ảnh: Twitter/thenewdaily.com.au

Tuy nhiên, chưa có xác nhận chính thức về số người có trên phà do người phát vé có thể đã chết và máy bán vé chưa phục hồi. Nhưng theo Reuters, ước tính ban đầu có thể hơn 300 người. CNN dẫn lời quan chức địa phương cho rằng: Con số thực có thể lên đến 400-500 người. Trong khi đó, chiếc phà này chỉ có sức chứa 100 người. Ngoài chở quá số người quy định, nó còn chất lượng lớn hàng hóa.

Các nhân chứng nói với AFP rằng: Chiếc phà bị chìm khi hành khách lao sang một bên để xuống bờ khi nó đến gần bến tàu.

Tổng thống Tanzania John Magufuli đã ra lệnh bắt giữ thuyền trưởng. Tổng thống tuyên bố 4 ngày quốc tang và khẳng định: Chính phủ sẽ chi trả các chi phí liên quan đến tang lễ của các nạn nhân.

Tai nạn trên hồ Victoria khá phổ biến do tình trạng chở quá tải trên những con tàu cũ kỹ và không được bảo trì, bảo dưỡng cẩn thận. Đây cũng là lời nhắc nhở nghiêm túc về sự nguy hiểm của những con tàu quá đông.

Hàng trăm người chết, hàng triệu người sơ tán

Siêu bão Mangkhut đã tấn công Philippines, Hồng Kông và miền nam Trung Quốc với sức gió hơn 270 km/h. Đây là siêu bão cấp 5, cơn bão mạnh nhất trong năm tính đến thời điểm hiện tại.

Ảnh: NYT

Hơn 3 triệu người ở Trung Quốc đã phải sơ tán khi cơn bão tiến thẳng vào Trung Quốc sau khi tàn phá Philippines, gây ra các vụ lở đất nghiêm trọng ở quốc đảo này. Cảnh sát Philippines cho biết 127 người đã thiệt mạng và còn ít nhất 111 người mất tích.

Sau khi đi vào đất liền, cơn bão đã suy yếu khá nhanh, nhưng cuộc sống sẽ trở lại bình thường với tốc độ rất chậm do sức tàn phá của cơn bão này quá khủng khiếp.

 

Trong khi đó, ở Mỹ, bão Florence đã cướp đi 43 sinh mạng. Mức độ thiệt hại cho ngành nông nghiệp chưa rõ ràng. Song nhiều nông dân Mỹ cho biết: Lũ lụt đã phá hủy tài sản và đất đai của họ. Một mối bận tâm lớn khác là hậu quả sau bão: ô nhiễm. Chưa kể đến mối đe dọa các nhà máy hóa chất. Người ta quan ngại rằng: Việc chính quyền Trump muốn thả lỏng các quy định nghiêm ngặt dành cho ngành hóa chất khiến tình hình trở nên tồi tệ trong tương lai, khi những cơn bão tương tự xuất hiện.


Lục Kiếm