Thế giới tuần qua: muôn vẻ Tổng thống nước người



Thế giới tuần qua: muôn vẻ Tổng thống nước người

Lục Kiếm 6:34 21/5/2017

Một tuần bận rộn của các nhà lãnh đạo. Tổng thống trẻ nhậm chức trong không khí náo nhiệt thì tổng thống “lão thành” nào điều tra, nào bắt giữ, nào “lỡ miệng”, nào “đổi màu”…

Những cánh tay đợi chờ tân Tổng thống nước Pháp Emmanuel Macron ngày 15/5 ở Berlin (AFP/Getty Images)

Rò rỉ chuyện mật

Washington Post đưa tin: Ngày 10/5, trong cuộc họp kín ở Phòng Bầu dục, Trump đã mô tả chi tiết với phía Nga cách Nhà nước Hồi giáo (ISIS) muốn biến máy tính xách tay thành bom trên các chuyến bay.Thông tin này do một đối tác của Mỹ cung cấp theo thỏa thuận chia sẻ tình báo, được coi là nhạy cảm và chỉ lưu hành trong các nước đồng minh, hạn chế chia sẻ ngay cả trong chính quyền Mỹ.

Đối tác đó, theo New York Times, là Israel. (Al Jazeera lại khẳng định đó là Jordan)

Ảnh chụp cái bắt tay giữa Tổng thống Trump và Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đặt trong phòng họp báo hôm 17/5 (Getty Images)

Dù thế nào, lo ngại Nga là đồng minh với Iran, đối thủ lớn nhất trong khu vực với Israel, một quan chức tình báo Israel nói với BuzzFeed rằng: Chuyện rò rỉ thông tin là “nỗi sợ hãi tồi tệ nhất đã được xác nhận”. Và rằng Israel chỉ chia sẻ tin tức tình báo với Mỹ.

Thật trớ trêu là chỉ mới hồi tháng hai, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu còn tuyên bố rằng: Không có sự trợ giúp nào dành cho người Israel và Nhà nước Do Thái hơn Tổng thống Donald Trump.

Một trong những người bị “tổn thương” lớn nhất từ vụ này là Cố vấn an ninh Quốc gia H.R. McMaster. Ngày 15/5, ông khẳng định Trump không chia sẻ bất kỳ “nguồn và phương thức” nào, thế rồi đến ngày 16/5 lại bảo vệ Tổng thống bằng cách biện minh sự rò rỉ của Trump là “hoàn toàn thích hợp” và phù hợp với lý do nhân đạo.

Điều gì đã xảy ra trong khoảng thời gian giữa hai tuyên bố đó? Tất nhiên là sự tweet chăm chỉ của Tổng thống: Trên cương vị Tổng thống, tôi muốn chia sẻ với Nga điều tôi có quyền nói: các sự kiện liên quan đến khủng bố và an toàn hàng không. Vì lý do nhân đạo và vì tăng cường thúc đẩy hợp tác chống ISIS và khủng bố.

Tuy nhiên, Jim Townsend, Thứ trưởng Quốc phòng dưới thời Obama, khẳng định với Vox: Bất kể Nga làm gì chống ISIS thì cũng là để đảm bảo lợi ích Nga hoặc hỗ trợ Assad.

Cho đến nay, chưa thấy dấu hiệu Quốc hội sẽ có “trừng phạt” nào dành cho Tổng thống. Nhưng FBI đã tuyên bố tăng cường điều tra vụ bê bối liên quan đến Nga.

Đổi màu

Trong khi tân Tổng thống Pháp bắt đầu chính thức xử lý công vụ trong tư cách người đứng đầu một nước thì thành tựu công việc của tân Tổng thống Mỹ đến giờ vẫn là những hoài nghi và lùm xùm.

Tờ New York Times đưa tin Tổng thống Trump đã thông báo với Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov và Đại sứ Hoa Kỳ Sergey Kislyak rằng: Tôi đã sa thải người đứng đầu FBI. Ông ta không có chừng mực. Tôi phải đối mặt với áp lực lớn trong các vấn đề về Nga. Mọi chuyện được giải quyết.

Tổng thống Donald Trump ngày 17/5 (Getty Images)

Đúng lúc này, Thư ký truyền thông Nhà Trắng Sean Spicer đứa ra tuyên bố: Bằng cách chính trị hóa cuộc điều tra về vấn đề Nga, James Comey (cựu Giám đốc FBI, người bị Trump sa thải – PV) đã gây ra áp lực không cần thiết trong việc đàm phán với Nga.

Đây là một tuyên bố gây ngạc nhiên bởi mới tuần trước, Nhà Trắng còn kiên quyết khẳng định việc sa thải Comey không liên quan tới Nga.

Trong khi đó, theo Washington Post, một cố vấn cao cấp của Nhà Trắng có dính dáng đến cuộc điều tra của FBI. Tờ báo không chỉ rõ ai, nhưng Vox cho rằng đó là “Đệ nhất chàng rể” Jared Kushner, người đã không tiết lộ các cuộc gặp với Nga trong báo cáo an ninh. Nhà báo tự do Yashar Ali đăng tweet khẳng định đó là Kushner, nhưng không đưa ra bằng chứng. Reuters cho hay: Nhà Trắng đang cân nhắc dùng đến quy tắc đạo đức mơ hồ giúp ngăn cản công tố điều tra Jared Kushner. Tất nhiên, chữ “dính dáng” này khá mơ hồ, không có ý nghĩa pháp lý và cũng không hẳn là “nghi phạm”. Nhưng dù vậy, để “dính dáng” đến bê bối thật sự không phải điều hay ho.

Nhưng vụ sa thải Comey không làm chìm xuồng cuộc điều tra về việc liệu Nga có can thiệp bầu cử Mỹ hay không. Phó Tổng Chưởng lý Rod Rosenstein cho biết cuộc điều tra đã được mở rộng, bao gồm cả thông tin cho rằng Trump đã yêu cầu Comey “dìm” vụ điều tra cựu Cố vấn an ninh quốc gia Michael Flynn.

CNN thì đưa tin Nhà Trắng đang nghiên cứu các điều luật chuẩn bị cho khả năng Quốc hội gây bất lợi cho vị trí hiện tại của Trump.

Thật đúng như Chủ tịch Hạ viện Paul Ryantừng nói: Năm nay thật là khôi hước!

Vox dự đoán người thay thế Comey cho chiếc ghế Giám đốc FBI có khả năng là Joe Lieberman, một người có quan điểm đối lập cứng rắn với Đảng Dân chủ, hiện đang làm việc cho một công ty luật đại diện cho Trump.

Tổng thống bị bắt giữ

Tối 17/5, tờ O Globo của Brazil đưa tin: Tổng thống Michel Temer đã bị bắt giữ do chỉ đạo Chủ tịch tập đoàn chế biến thịt lớn nhất nước hối lộ cho một chính trị gia đang bị bắt giữ để ông này giữ im lặng với cuộc điều tra tham nhũng đang được tiến hành.

Tổng thống Michel Temer (Reuters)

Chính trị gia này là Eduardo Cunha, cựu Chủ tịch Hạ viện, bị gọi là “Frank Underwood của Brazil” (chính trị gia độc tài và đạo đức giả trong phim truyền hình House of Cards)người đã giúp hạ bệ cựu Tổng thống Dilma Rousseff và mang lại bệ phóng cho Temer. Sau đó, ông này bị bắt giữ bị cáo buộc tham nhũng 1,3 triệu USD từ công ty dầu khí Petrobras và “rửa” thêm hàng triệu USD. Theo The Atlantic, ông này còn nắm giữ thông tin không mấy tốt đẹp của hàng loạt nhân vật máu mặt khác.

Temer phủ nhận mọi sự dính dáng. Một lần nữa, ông khẳng định sẽ không từ chức.

Nhưng cả khi vậy, chiếc ghế Tổng thống của Temer đang khá lung lay. Tỷ lệ ủng hộ đã xuống dưới 10%, là kết quả của một loạt yếu tố tổng hợp: bê bối tham nhũng, nền kinh tế điêu đứng và đề xuất thắt lưng buộc bụng không hợp lòng dân. Khả năng Temer có thể bị lật đổ đã khiến Brazil chật vật đến mức các nhà giao dịch đành bất lực nhìn thị trường chứng khoán 18/5 rớt thảm.

Một cảnh sát Brazil tuần tra đường phố tại khu ổ chuột Chapadao (Reuters)

Ngay cả khi Temer “tai qua nạn khỏi”, nguy cơ Brazil vỡ nợ là rất cao, đặt ra yêu cầu bức thiết thắt lưng buộc bụng từ các chủ nợ, khiến nền kinh tế nước này càng khốn đốn.


Lục Kiếm