Thế giới tuần qua: Chưa hài lòng



Thế giới tuần qua: Chưa hài lòng

Lục Kiếm 0:18 7/7/2019

“Chưa hài lòng” có thể nói là cảm giác chung ở nhiều nơi trên thế giới trong tuần qua, từ việc mất đi những người bạn đến những cử chỉ tay bắt mặt mừng mà trong lòng vẫn còn nghi ngại, từ vụ cải cách nhu cầu “cơ bản” đến sự bất minh bạch ở một nơi vẫn tự hào về sự minh bạch, từ những cuộc biểu tình bạo lực đến đến màn trừng phạt “đáng kinh ngạc”.

Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un tại DMZ.

Ảnh: Brendan Smialowski/AFP/Getty Images/Axios

Triều Tiên chưa vui

Đại diện của Triều Tiên tại Liên Hợp Quốc cho biết trong một tuyên bố hôm 3/7: Mỹ “bị ám ảnh bởi các lệnh trừng phạt” và “ngày càng có nhiều động thái thù địch”.

Bình luận trên được đưa ra sau cuộc gặp hôm 30/6 giữa Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un. Ở đó, hai bên đã đồng ý nối lại các cuộc đàm phán hạt nhân bị đình trệ.

Phái đoàn của Triều Tiên tại Liên Hợp Quốc đưa ra tuyên bố trên để đáp lại lời buộc tội của Mỹ rằng Triều Tiên đã vi phạm giới hạn nhập khẩu xăng dầu tinh chế và ngày 29/6, Mỹ, Pháp, Anh và Đức gửi thư tới các thành viên Liên Hợp Quốc kêu gọi họ thực thi các biện pháp chống lại Bình Nhưỡng.

Trong khi đó, theo AP, một ngày sau cuộc gặp lịch sử “đáng kinh ngạc” (dẫn lời của truyền thông nhà nước Triều Tiên) ở DMZ, quân đội Hàn Quốc tuyên bố đã phát hiện một “vật thể không xác định” bay gần biên giới với Triều Tiên.

Trong khi quân đội Hàn Quốc không thể xác định được đối tượng tại Khu phi quân sự ngăn cách hai miền Triều Tiên là gì, thì vụ việc là một lời nhắc nhở về những căng thẳng tại DMZ.

Thái tử mất một đồng minh

Hình bóng của một người lính UAE nhìn ra ngoái máy bay quân sự ở eo biển Bab al-Mandab.

Ảnh: Karim Sahib/AFP/Getty Images/Axios

Theo WSJ, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (U.A.E.) đã rút hầu hết lực lượng khỏi Yemen để bảo vệ “sân nhà” trong trường hợp xảy ra xung đột với Iran – một động thái cũng có thể cải thiện vị thế của họ với các nhà lập pháp Mỹ đang chỉ trích cuộc chiến ở Yemen. Bởi nếu căng thẳng giữa Mỹ và Iran leo thang thành xung đột toàn diện, thì U.A.E. có thể trở thành một trong những mục tiêu đầu tiên của tên lửa Iran.

Việc rút quân của U.A.E. có thể dẫn đến tình trạng xuống thang ở Yemen, nhưng đối với Thái tử Ả Rập Xê Út Muhammed bin Salman (MBS), một người bạn Ả Rập quan trọng với chính quyền Trump, điều này lại cho thấy ông đang mất dần đồng minh.

Cuộc chiến ở Yemen, nơi Ả Rập Xê Út đã chiến đấu với phiến quân Houthi được Iran hậu thuẫn kể từ năm 2015, đã cướp đi hàng trăm ngàn sinh mạng và dẫn đến thảm họa nhân đạo tồi tệ nhất thế giới.

Chưa hết, báo cáo gần đây của Liên Hợp Quốc nói rằng đã tìm thấy “bằng chứng đáng tin cậy” rằng MBS đã ra lệnh giết nhà báo Jamal Khashoggi.

Và trong một lập trường lưỡng đảng hiếm hoi chống lại chính quyền Trump, Quốc hội Mỹ đã bỏ phiếu vào tháng 6/2019 ngăn chặn bán vũ khí cho Ả Rập Xê Út.

Tại hội nghị thượng đỉnh G20 ở Osaka vào cuối tháng 6, hầu hết các nhà lãnh đạo thế giới đã giữ khoảng cách với MBS, trừ Tổng thống Trump ca ngợi Thái tử đã có “hành động ngoạn mục”.

Theo AP, ngày 7/7, Tổng thống Iran Hassan Rouhani cho biết đất nước của ông sẽ bắt đầu làm giàu một lượng uranium “tùy theo ý muốn”. Iran đang cố gắng gây áp lực với các nước châu Âu để xoay lại các lệnh trừng phạt kinh tế do Mỹ áp đặt.

Hà Lan cải cách khu đèn đỏ

Nữ thị trưởng đầu tiên của Amsterdam, Femke Halsema

Nữ thị trưởng đầu tiên của Amsterdam, Femke Halsema, đang cố gắng thực hiện những cải cách lớn trong khu phố đèn đỏ thành phố.

Theo Deutsche Welle, bà đưa ra bốn lựa chọn: đóng các cửa sổ nhà thổ (nơi “quảng cáo” cho dịch vụ), đưa nhà thổ rời xa trung tâm thành phố, di dời một số nhà thổ đến một quận khác hoặc tăng số lượng cửa sổ để giảm áp lực.

Cuộc tranh luận để xác định lựa chọn tốt nhất sẽ được tổ chức trong tuần tới và bỏ phiếu vào cuối mùa hè.

Halsema cho biết mục tiêu là bảo vệ “công nhân tình dục” khỏi những vị khách du lịch “điên cuồng” và chốn lại sự gia tăng của nạn buôn người. Bà cũng nói thêm rằng không có kế hoạch cấm “làng chơi” trong thành phố.

Mặc dù Amsterdam đã công nhận mại dâm là một nghề hợp pháp từ năm 1988, nhưng lượng khách du lịch ngày càng tăng cùng với mạng xã hội đã biến công việc này thành sân khấu “cười nhạo” cho khán giả toàn cầu, điều mà Halsema nhận định là nhục nhã.

Tuy nhiên, phản ứng với các đề xuất của Halsema lại rất huyên náo. Những người hành nghề mại dâm cho biết những cải cách này cuối cùng sẽ gây tổn hại cho ngành công nghiệp mại dâm khi vấn đề nằm ở các vị khách vô duyên và bất lịch sự.

Cuộc tranh cãi về cải cách khu đèn đỏ cũng gây ra cuộc tranh luận lớn về nữ quyền: Là ngành công nghiệp xuống cấp và bóc lột hay mang lại sự tự do cho phụ nữ thích làm gì với cơ thể của mình thì làm?

Cuộc chiến thuế

Ảnh minh họa: Lazaro Gamio/Axios

Sau một thời gian dài chờ đợi, cuối cùng, các nghị sĩ đảng Dân chủ trong Hạ viện đã đệ đơn kiện để được tiếp cận tờ khai thuế của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Trong đó, các bị cáo được liệt kê là Bộ Tài chính, Sở Thuế vụ (IRS), Bộ trưởng Tài chính Steven Mnuchin và Ủy viên IRS Charles Rettig.

Vụ tranh chấp bắt đầu từ tháng 4/2019, khi Ủy ban Tài chính và Thuế vụ yêu cầu được tiếp cận tờ khai thuế trong 6 năm qua của ông Trump song Mnuchin đã hai lần phớt lờ thời hạn.

Ủy ban lập luận rằng chính quyền đã thách thức sự quyền được giám sát của Quốc hội, cơ quan đại biểu cho người dân.

Họ nói rằng họ cần phải xem những hồ sơ này để đảm bảo rằng IRS đang kiểm toán tổng thống đúng như đã cam kết.

Tuy nhiên, trong quá khứ, chính quyền Trump đã tuyên bố rằng họ không cần phải tuân thủ các yêu cầu của Ủy ban vì họ thiếu “mục đích lập pháp hợp pháp”.

Cuộc chiến này không chỉ là vấn đề khai thuế của Trump. Đã có nhiều cuộc chiến tương tự khác như cuộc điều tra Mueller và câu hỏi về quyền công dân.

Cái chết dấy lên biểu tình

Những người Israel gốc Ethiopia đã tiến hành biểu tình sau khi một thiếu niên người Israel gốc Ethiopia không hề có vũ trang đã bị cảnh sát bắn chết.

Viên cảnh sát nói khi ấy mình đang cố gắng hòa giải cuộc cãi vã mà Solomon Tekah, 19 tuổi, cũng có tham gia. Ông đã bắn một viên đạn xuống đất cảnh cáo nhưng cuối cùng nó bật ngược trở lại và giết chết Tekah. Viên cảnh sát đã bị buộc tội ngộ sát.

Những người biểu tình, hầu hết là những người trẻ tuổi, đã thể hiện sự giận dữ bằng cách chặn đường và làm gián đoạn giao thông. Thậm chí nó còn biến thành bạo lực. Ngày biểu tình 2/7, 111 cảnh sát bị thương và 136 người bị bắt.

Trong một tuyên bố, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu nói rằng ông vô cùng thương tiếc cho cái chết của Tekah, nhưng việc vô luật là không thể chấp nhận được.

Các cuộc biểu tình không chỉ dừng lại ở cái chết của Tekah. Những người biểu tình nói rằng thanh niên da đen ở Israel luôn phải sống trong sợ hãi về sự quấy rối của cảnh sát và yêu cầu được đối xử bình đẳng.

Cảm xúc đó đặc biệt mạnh mẽ trong cộng đồng người gốc Ethiopia. Dù Israel đưa khoảng 14.000 người Do Thái gốc Ethiopia đến nước này trong vòng 36 giờ vào năm 1991 để thoát khỏi chiến tranh, hội nhập đã tỏ ra khó khăn.

Đây không phải lần đầu tiên. Các cuộc biểu tình tương tự đã xảy ra vào năm 2015 khi một đoạn video về một sĩ quan cảnh sát đánh đập một người lính Israel gốc Ethiopia tung ra.

Mục tiêu biểu tình năm 2015 cũng tương tự 2019: mang đến cho người Israel gốc Ethiopia cảm giác về phẩm giá trong lòng đất nước Israel.

Bị phạt vì cứu người di cư?

Một thuyền trưởng tàu Đức có thể phải đối mặt với án tù 10 năm vì giải cứu hàng chục người di cư trên biển.

Carola Rackete đã giải cứu 53 người di cư đang chạy trốn khỏi Libya trên một chiếc xuồng mỏng manh. Cô nói rằng theo luật hàng hải, cô phải đưa họ đến một cảng an toàn, vì thế bà đã đưa họ đến một hòn đảo thuộc nước Ý gần đó.

Nhưng nhà chức trách Ý đã ra lệnh cho Rackete trả lại những người di cư về Libya. Sau một cuộc đình công kéo dài hơn hai tuần, Rackete đã cập bến tàu của cô trên đảo Lampedusa, bất chấp yêu cầu của chính quyền.

Rackete đã trở nên nổi tiếng khi trở về nhà như một anh hùng, và thách thức Bộ trưởng Bộ Nội vụ Ý theo chủ nghĩa cựu hữu Matteo Salvini, người đã thề sẽ không để bất kỳ thuyền cứu hộ nào thả người di cư qua các cảng của Ý.

Salvini đã gọi Rackete là cướp biển và thúc đẩy các biện pháp trừng phạt bà. Hiện cô đang bị quản thúc tại gia và phải đối mặt với các cáo buộc có thể dẫn đến mức án tối đa 10 năm tù.

Ở Đức, nơi sự đồng cảm với người di cư vẫn còn cao so với các nước thuộc EU khác, mọi người đang kêu gọi thả Rackete, bao gồm cả Bộ trưởng Ngoại giao và Tổng thống.

Vụ bắt giữ cũng cho thấy căng thẳng gia tăng trong EU, đặc biệt là khi nói về việc đối phó với người di cư.

 


Lục Kiếm

Tổng hợp