“Tháng cô hồn” có gì mà sợ?

“Tháng cô hồn” có gì mà sợ?

PV 0:20 1/9/2017

Phần lớn người Việt thường đổ mọi điều xui xẻo, kém may xảy ra trong tháng 7 âm là tại “tháng cô hồn”. Dân gian quan niệm: Trong tháng này, cửa địa ngục mở ra, ma quỷ có cơ hội tràn lên dương gian hoành hành, quấy phá, trêu chọc người trần mắt thịt. Vì thế mà có không ít lời đồn đại về ma quỷ khiến nhiều người sợ hãi, kiêng kỵ để “an toàn” sống sót qua tháng cô hồn.

Quan niệm dân gian

Giống như nhiều nước có tập tục thờ cúng tổ tiên, người Việt quan niệm con người có hai phần: hồn và xác. Khi con người chết đi, chỉ là chết phần xác thịt, còn phần hồn vẫn tồn tại. Lúc này, phần hồn sẽ được phán xét ở dưới địa ngục.

Nếu khi sống ăn ở hiền lành, tốt bụng, làm việc thiện, thì phần hồn sẽ được luân hồi, đầu thai thành kiếp khác. Người nào phạm phải việc ác sẽ bị giam cần ở các tầng địa ngục (có 18 tầng), chịu các hình phạt, tra tấn với cấp độ đau đớn khác nhau, tùy thuộc vào tội lỗi mà họ đã gây ra.

Vào ngày 2/7 âm lịch hàng năm, Diêm Vương sẽ mở Quỷ Môn Quan để ma quỷ được trở về dương gian thăm gia đình, tìm kiếm sự giúp đỡ từ gia đình để sớm siêu thoát. Sau 12 giờ đêm ngày 14/7, các linh hồn phải quay trở về địa ngục. Vì thế, người Trung Quốc gọi tháng 7 âm lịch là “Tết quỷ”, còn dân gian Việt Nam gọi là dịp “xá tội vong nhân” hay “địa quan xá tội”.

Nhiều nước ở châu Á cũng có tục cúng cô hồn

Nhưng ma quỷ cũng như con người, có tốt, có xấu, cứng đầu, bướng bỉnh, không chấp hành luật pháp, nên có những “cô hồn” khi được về trần gian thì tác oai, tác quái, hoành hành dương gian. Thậm chí có hồn dã quỷ còn tìm cách ở lại dương gian, không chịu về địa phủ. Vì thế, đến ngày cuối cùng trước khi cửa địa ngục đóng lại, trên trần gian là ngày “âm khí xung thiên”, quan niệm dân gian cho rằng ra đường rất dễ gặp điều xui xẻo, đen đủi. Do đó, nhiều gia đình sắm lễ cúng có thịt gà, lợn, hoa quả, xôi, cơm, gạo, bỏng... để cô hồn, ma quỷ không quấy phá. Tùy theo mỗi gia đình, nhưng mâm cúng thường được làm vào ngày mùng 2 (khi cô hồn vừa lên trần gian) và 14-16/7 âm lịch.

Có những người dù không tin, nhưng thấy ông bà xưa kia làm thế nào thì cũng làm vậy với quan niệm “Có thờ có thiêng, có kiêng có lành”. Trong khi đó, một số nhà nghiên cứu văn hóa cho rằng: Các điều cấm kỵ là vô văn cứ. Một số điều cấm kỵ là truyền miệng về kinh nghiệm sống của cha ông, xuất phát từ đặc điểm thời tiết của tháng 7. Tháng 7 âm lịch là tháng mưa ngâu, không thuận tiện cho việc cưới hỏi, khởi công xây dựng. Tắm sông, phơi đồ buổi tối dễ khiến con người bị nhiễm lạnh, ốm chứ không có “quỷ khí” nào ám cả.

Đạo Phật không dạy người dân cúng bái, đốt vàng mã cho cô hồn

Còn theo Phật giáo, rằm tháng 7 âm lịch là ngày Vu Lan báo hiếu. Đạo Phật cũng không có khái niệm ngày tốt, ngày xấu và “tháng cô hồn” hay dạy người dân những điều mê tín dị đoan như cúng bái, đốt vàng mã cho cô hồn. Những điều xui xẻo hay vận hạn ập đến trong tháng này là không có thật, chỉ là do tâm lý, suy đoán chủ quan của con người mà thôi.

Đừng “tự kỷ ám thị”

Cũng xuất phát từ quan niệm: Ma quỷ sẽ quấy phá để bắt người, nên kể từ đầu tháng 7 âm lịch đến nay, trên Facebook và nhiều diễn đàn mạng xã hội “ngập” lời than vì gặp xui xẻ, tai nạn trong “tháng cô hồn”.

Trong khi trên thực tế, không riêng tháng cô hồn mà tai nạn giao thông xảy ra bất cứ thời điểm nào trong năm, nhất là vào dịp lễ Tết. Vì thế, khi tham gia giao thông, mọi người cần điềm tĩnh, không nóng nảy, vội vã, gây thêm căng thẳng khi có va chạm, xung đột giao thông... Bởi chỉ một vài phút bất cẩn khi tham gia giao thông (vượt đèn đỏ, lấn làn, đi đường thiếu quan sát các góc/ngã rẽ, dùng điện thoại, đeo tai nghe...) có thể gây tai nạn và phải trả giá bằng tính mạng.

Thay vì sợ hãi dã quỷ, cô hồn... và răm rắp nghe theo những kiêng kỵ thiếu căn cứ, cách tốt nhất là thể hiện lòng thành kính, biết ơn, báo hiếu với gia tiên tiền tổ và cha mẹ trên trần thế trong Lễ Vu Lan. Đi lễ chùa, phóng sinh để tích đức, phước thiện.  

Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm - Phó Chủ tịch Hội đồng trị sự, Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam - cho biết: Phật giáo không có quan niệm ngày tháng đẹp-xấu. Xui hay không xui là do tâm lý của con người. “Thời xưa, người dân kiêng kỵ chuyện cưới hỏi trong tháng 7 âm do ảnh hưởng của điển tích Ngưu Lang - Chức Nữ. Đến nay, người Việt có suy nghĩ là tháng 7 kiêng kỵ. Nhưng thực ra, tháng 7 mới là tháng đẹp nhất. Bởi tháng 7, mọi người làm nhiều việc thánh thiện nhất, thì mọi điều sẽ tốt đẹp”.

Theo quan niệm phong thủy, tháng 7 âm cũng không hẳn xấu toàn bộ. Cũng như các tháng khác trong năm, tháng 7 âm lịch cũng có những ngày tốt, ngày xấu, chúng ta không nên quá lo lắng về tháng cô hồn. Điều quan trọng là lúc nào cũng sống vui, sống khỏe, giữ tinh thần thoải mái, duy trì lối sống lành mạnh, khoa học, khỏe mạnh. Bởi cũng theo dân gian “Sơn ăn tùy mặt, ma bắt tùy người”, những người thiện lương, sống tốt, có sức khỏe thì chẳng ma mãnh nào có thể trêu ghẹo, quấy phá.

Những điều cấm kỵ thiếu căn cứ trong tháng cô hồn được lan truyền trong dân gian

1. Không treo chuông gió ở đầu giường vì tiếng chuông sẽ thu hút sự chú ý của ma quỷ, khi ngủ sẽ dễ bị chúng xâm nhập quấy phá.

2. Trong tháng cô hồn, người yếu bóng vía không nên đi chơi đêm muộn vì dễ gặp điều không may.

3. Không được nhổ lông chân, vì dân gian cho rằng: “Một sợi lông chân quản ba con quỷ”. Người càng có nhiều lông chân thì ma quỷ càng ít dám đến gần.

4. Không tùy tiện đốt giấy, vàng mã vì như vậy sẽ khiến ma quỷ kéo đến nhận lộc và ở không rời.

5. Không ăn vụng đồ cúng, vì đó là đồ dành cho ma quỷ. Nếu chưa cúng mà lấy ăn sẽ rước tai hoạ vào mình.

6. Không phơi quần áo vào ban đêm, vì ma quỷ trông thấy sẽ “mượn” mặc để lại “quỷ khí” trong đó, làm hao tổn linh khí của người sống hoặc núp vào quần áo, trốn các quan tuần để ở lại dương gian.

7. Đi chơi tối về muộn, không được réo gọi tên nhau vì ma quỷ sẽ ghi nhớ tên người được gọi và đó là điềm xấu.

8. Không nên bơi lội, vì ma quỷ sẽ cùng đùa với bạn. Nếu không cẩn thận, bạn sẽ bị chúng làm trẹo chân, gây tai nạn.

9. Không hù doạ người khác khiến họ giật mình “hồn bay phách lạc”, dễ bị ma quỷ xâm nhập.

10. Không tụ tập, đứng trước cây đa, cây gạo vì đó thường là nơi hội tụ âm khí, ma quỷ trú ngụ.

11. Không nên thức quá khuya, vì như vậy tinh thần sẽ hao tổn, suy nhược, dễ nhiễm “quỷ khí”.

12. Nơi góc tường xó tối là những chỗ ma quỷ thường tụ tập nghỉ ngơi, không nên đến gần những chỗ ấy.

13. Không nhặt tiền bạc rơi vãi trên đường, vì có thể đó là tiền người ta cúng mua chuộc bọn quỷ đầu trâu mặt ngựa. Người nào phạm kỵ, sẽ gặp tai hoạ không chừng.

14. Khi đi qua những nơi vắng vẻ, không ngoái cổ quay đầu nhìn lại phía sau, dù có cảm giác hình như có người đang đi theo mình hoặc gọi tên mình. Vì đó có thể do ma quỷ trêu chọc.

15. Khi lên giường ngủ không để mũi dép hướng về phía giường, nếu không ma quỷ nhìn thấy sẽ đoán rằng có người sống đang nằm trên giường và chúng sẽ lên giường ngủ chung với bạn.

16. Không cắm đũa đứng giữa bát cơm, vì đó là hình thức cúng tế, cũng giống như kiểu thắp hương, dễ dẫn dụ ma quỷ vào nhà ăn chung.

17. Không nên ở một mình trong thời gian này, nếu không sẽ dễ bị ma quỷ dẫn dắt hoặc quấy phá.

18. Không chụp ảnh vào ban đêm, bởi ma quỷ luôn lảng vảng chung quanh đó sẽ “vô hình” vào ảnh chung với người sống, đó là điều không tốt.

19. Không chụp ảnh vào ban đêm vì như vậy sẽ dễ thấy ma quỷ trong bức ảnh.

...


PV

Tổng hợp