Tết Việt trong lòng người nước ngoài: “Đa thanh, đa sắc và đa vị”



Tết Việt trong lòng người nước ngoài: “Đa thanh, đa sắc và đa vị”

Chi Mai 0:31 6/2/2013

Đối với người nước ngoài, Tết Nguyên đán là dịp trải nghiệm văn hóa Việt Nam. Mỗi vị khách “xa xứ” mang trong mình cảm giác háo hức, mong chờ, hòa vào không khí đón xuân trên khắp các ngõ phố.

Tết đang về khắp các nẻo đường Hà  Nội. Các gia đình tất bật dọn dẹp nhà cửa, ra chợ hoa lựa những cành đào ưng ý nhất về trang trí cho tư gia của mình. Hòa chung vào không khí đón năm mới, những vị khách nước ngoài cũng tỏ ra hào hứng không kém khi được tận hưởng cảm giác bình yên, đậm chất truyền thống trên những tuyến phố Hà Nội.
 
Samatha, một người Mỹ đang làm tình nguyện viên chia sẻ đây là lần thứ hai cô đón Tết ở Việt Nam. Là một người yêu hoa nên mỗi buổi sáng, đạp xe qua phố Hoàng Hoa Thám, cô không ngăn nổi cảm giác hào hứng, xen lẫn trầm trồ. Cửa hàng hai bên đường bày bán các loại hoa phong phú, bắt mắt. Hôm 22 Âm lịch, Samatha quyết định rủ bạn ra chợ hoa Quảng Bá để chọn một cành đào về cắm. Không khí tấp nập, kẻ bán, người mua khiến cô gái trẻ vô cùng thích thú. “Hoa ở Quảng Bá vừa rẻ, đẹp, lại tươi lâu. Người bán tỏ ra thân thiện, không hề khó chịu khi bọn mình chụp ảnh”. Samatha cho hay, hôm đó, lúc ban đầu chỉ định mua đào nhưng sau đó Samatha và bạn gái mang về nhà nào là cúc, nào là tầm xuân… khệ nệ mãi mới bê lên được phòng.
 
Năm ngoái, đêm 30 Tết, lần đầu tiên cô có dịp trải nghiệm cảm giác đi xem bắn pháo hoa, đón giao thừa và lên chùa hái lộc. Tắc đường, đứng chờ gần hai tiếng dưới trời mưa phùn mới đến được Hồ Gươm, địa điểm bắn pháo hoa chính ở thủ đô. Khi chuông đồng hồ điểm 12 tiếng, pháo hoa bắn lên bầu trời, chứng kiến niềm vui vỡ òa trong ánh mắt của những người đứng bên, Samatha cũng bất giác ước mình có một năm mới an lành. Dù không theo đạo Phật nhưng cô cũng tò mò đi xin quẻ và hỏi bằng được cô bạn cùng đi ý nghĩa của những lời viết trong đó. Cô thích thú với cành lộc mang về và cảm thấy bất ngờ vì một cành cây bé nhỏ lại có ý nghĩa tâm linh đến vậy. Trong mắt Samatha, Tết Việt có đủ các cung bậc màu sắc, từ sắc xanh của cành lá mùa xuân, đến màu hồng của hoa đào, màu vàng của quất và cả sự sặc sỡ của những chùm pháo hoa đêm giao thừa.
 
Còn với Dave, một giáo viên dạy Tiếng Anh, lại có một “nỗi lo” riêng. Dịp Tết này, anh sẽ theo bạn gái về nhà ra mắt bố mẹ vợ tương lai. Vốn tiếng Việt học vội còn “chưa sõi” hay phát âm sai nên Dave rất hồi hộp. Mấy ngày vừa rồi, anh tận dụng thời gian rảnh, luyện lại mấy câu giao tiếp cho “nhuần nhuyễn”. Ngoài ra, anh còn cùng bạn gái đi siêu thị, chuẩn bị quà Tết cho gia đình người yêu. Không ngờ Tết của Việt Nam lại cầu kỳ đến thế, nào là mâm ngũ quả, nào là đặt bánh chưng, giò, chả… Sau mấy ngày đồng hành cùng người yêu và nghe cô giải thích ý nghĩa của từng món ăn và phong tục của người Việt, anh cảm thấy tự tin hơn nhiều, sẵn sàng cho buổi ra mắt thân mẫu của người yêu.
 
Mọi năm, khi còn “độc thân” chàng trai người Úc thường dành quãng thời gian nghỉ Tết để khám phá thêm về Hà Nội. Anh nhớ như in cảm giác “lạ lẫm” sáng mùng một Tết khi ra đường. Mọi hôm đông đúc, tất bật là thế mà bỗng nhiên hôm đó vắng vẻ lạ thường. Anh lấy xe đạp, dạo đủ 4 hồ lớn trong thành phố, hít hà cái không khí trong lành, thanh bình của năm mới. Dave còn bật mí mình rất thích nghe các ca khúc về Tết. Giai điệu rộn ràng, vui tươi khiến mỗi lần nghe đều thấy rạo rực, tràn đầy sức sống. Đặc biệt anh thường mua đĩa hài Táo quân về xem. Một phần vì chiều lòng bạn gái, một phần cũng để học Tiếng Việt. Hai người xem chung, anh ngồi bên cạnh, nghe bập bõm có gì thắc mắc thì hỏi lại. Khác với Samatha, Dave cảm nhận Tết qua những thanh âm tươi mới, rộn ràng của ngày xuân.
 
Tết cũng là lúc các trường đại học nghỉ Tết. Du học sinh tận dụng thời gian nghỉ để đi du lịch hoặc về thăm gia đình. Tuy nhiên, một số vì điều kiện kinh tế không cho phép nên phải ở lại ký túc xá hoặc nhà trọ. Lee, một du học sinh Hàn Quốc, đang theo học Tiếng Việt tâm sự: “Tết đến là thấy cô đơn và nhớ nhà. Ký túc xá trường vắng vẻ vì sinh viên về hết.” Tết năm ngoái, Lee được một cô bạn người Việt Nam mời đến thăm nhà vào ngày mùng 4 Tết. Mặc dù có học trên lớp về phong tục Tết của người Việt nhưng đó là lần đầu tiên cô được mừng tuổi và thưởng thức món ăn truyền thống như bánh chưng, nem rán hay giò xào… Cô đặc biệt thích món nem rán, vị giòn, ngậy khác hẳn khi ăn ở hàng.
 
Đối với những người đang sinh sống và học tập tại nước ta, Tết trở thành cơ hội để họ khám phá, “tiếp cận” gần hơn với phong tục truyền thống của Việt Nam. Cái Tết không đơn giản chỉ là sự buôn bán tấp nập, đìu ríu ăn uống mà còn biểu trưng cho nét đẹp văn hóa và giá trị tinh thần của người Việt. Sắc hoa rực rỡ, hương vị đậm đà của các món ăn và những thanh âm rộn ràng… tất cả tạo thành một bức tranh “đa thanh, đa sắc, đa vị” của Tết Việt.
 
Thời gian vừa qua, dư luận bàn tán sôi nổi trước ý kiến gộp Tết Nguyên đán với Tết Tây để tránh lãng phí tiền của. Việc này có vẻ phù hợp với chu kỳ hoạt động của thế giới, nhưng khi Tết cổ truyền đã in sâu dấu ấn vào tiềm thức người dân và của cả bạn bè quốc tế, thì rất cần sự thận trọng trong quyết định bởi có thể mất đi những giá trị truyền thống của Tết ăn theo mặt trăng, điều mà ngay đến người Nhật, nơi ăn Tết theo dương lịch, giờ đây cũng đang tiếc nuối.
 
 

Chi Mai

Từ Khóa :