Startup làm nên “con đường tơ lụa” thu hút cả Chanel



Startup làm nên “con đường tơ lụa” thu hút cả Chanel

Lục Kiếm 0:18 20/9/2019

Greg Altman gọi công ty của mình là Evolve By Nature - công ty “hóa chất xanh”, bởi họ sử dụng công nghệ sinh học để mở khóa một trong những hóa chất thanh lịch nhất: lụa tự nhiên.

Ảnh minh họa: People Magazine/Getty Images

Những thứ phủ lên quần áo chúng ta mặc hàng ngày có thể là mọi thứ, từ chất gây ung thư đến chất gây dị ứng. Evolve By Nature hứa hẹn sẽ mang đến thay đổi.

“Bóng tối” của ngành may mặc

Vào những năm 70, Mỹ đã quy định buộc chất chống cháy phải thêm vào đồ ngủ của trẻ em để dự phòng cho trường hợp hỏa hoạn. Đó là trước khi chúng ta có máy dò khói. Nhưng hóa chất được sử dụng, Tris(2,3-dibromopropyl) phosphate, bị phát hiện là có khả năng gây đột biến, làm thay đổi gene, và Ủy ban An toàn Sản phẩm Tiêu dùng Liên bang đã buộc phải cấm chất này.

Nhưng đó chỉ là một ví dụ. Ngành dệt may hiện đại phụ thuộc vào nhiều hóa chất, phần lớn không được tiết lộ, để cải thiện tính chất của vải và đồ may mặc. Tháng 12/2018, một nghiên cứu từ trung tâm nghiên cứu môi trường The Ecology Center cho biết: 83% ghế trẻ em cho xe hơi có chứa hóa chất độc hại được sử dụng làm chất chống cháy. Ngay cả Viện Khoa học Sức khỏe Môi trường Quốc gia Hoa Kỳ cũng công nhận rằng nhiều hóa chất chống cháy có liên quan đến việc gây tác động xấu cho sức khỏe của động vật và con người, như phá vỡ nội tiết, tuyến giáp, hệ thống miễn dịch.

Ảnh: Re/Make

Theo sách trắng được nghiên cứu của chính Evolve By Nature, hơn 150 hóa chất hiện đang được sử dụng để tăng cường tính chất của vải, mang lại mọi thứ từ cảm giác mềm mại đến khả năng thấm hút, chống nhăn, màu sắc. Khi nhu cầu mặc của con người ngày càng tăng cao nhưng lại đòi hỏi giá phải rẻ, các doanh nghiệp lại càng tăng cường sử dụng hóa chất để đẩy nhanh quá trình sản xuất.

Trong đó, một số có thể gây ung thư, gây rối loạn sinh sản, thần kinh và hệ thống nội tiết, số khác lại có thể gây dị ứng. Ngay cả khi vải được giặt sạch, chúng vẫn có thể tồn tại trong những thứ ít được giặt hoặc hầu như không được giặt, như vải bọc ghế, rèm cửa, ga trải giường, phụ kiện hay khăn tắm, hoặc thấm vào nguồn nước sau khi giặt. Điều đáng buồn là việc phơi nhiễm trong dài hạn lại không được quan tâm đúng mức. Bởi các quy trình thử nghiệm độc tính thường hướng vào những thứ có độc tính cao trong thời gian ngắn. Do phơi nhiễm đến từ hàng tiêu dùng thấp, các cơ quan quản lý thường không coi đó là ưu tiên, do đó rủi ro sức khỏe chưa được nghiên cứu đầy đủ. Chưa hết, nhiều hóa chất không dễ dàng bị phân hủy. Khi chúng tích tụ lại có thể gây ảnh hưởng cho môi trường và động vật.

Ảnh: Lu Gang/Greenpeace

Trong khi một số công ty, như Everlane hoặc Girlfriend Collective, tìm cách loại bỏ nhựa hoặc sử dụng thay thế nhựa tái chế trong ngành dệt may, thì vấn đề hóa chất lại chưa được quan tâm đúng mức. Nhưng Greg Altman, CEO và đồng sáng lập của Evolved By Nature, cùng với đồng sáng lập Rebecca Lacouture, quan tâm đến việc cơ thể chúng ta hấp thụ các hóa chất trong đồ dệt may, và điều đó ảnh hưởng tới cuộc sống như thế nào. Altman không cho rằng việc mặc quần yoga mỗi ngày sẽ khiến bạn bị ung thư. Nhưng ông lưu ý rằng chúng ta sẽ thấy ảnh hưởng trên diện rộng, như dậy thì sớm, thay đổi nội tiết tố, khả năng sinh sản.

Giải pháp: Con tằm nhả tơ

Giải pháp mà công ty đã phát triển được gọi là “tơ hoạt tính”, giải pháp thay thế tự nhiên cho các sản phẩm hóa dầu được dùng trong việc tăng cường tính chất của vải như hút ẩm và giữ màu. Nó được làm từ kén tằm, vốn rất quen thuộc trong ngành lụa ở châu Á.

Greg Altman và Rebecca Lacouture, đồng sáng lập Evolved by Nature

Ảnh: Evolved by Nature

Về cơ bản, tơ được tiết ra từ nước bọt của tằm, đúng nghĩa là dung dịch tơ - một loại protein dạng lỏng, trong suốt, có độ nhớt và đông lại khi gặp không khí, hình thành nên tổ kén và từ đó ươm tơ, dệt vải thành lụa ta dùng. Con tằm ăn lá dâu, thu năng lượng từ mặt trời. Do đó, Altman mô tả tơ lụa là thứ nguyên liệu không cần thuốc trừ sâu hay phân bón hóa dầu.

“Khi chúng ta nhìn vào tơ, chúng ta sẽ thấy vật liệu cho một tương lai không dầu mỏ”, ông nói.

Ông cũng khẳng định, những gì sản phẩm hóa dầu có thể làm, tơ lụa còn làm được hơn thế. “Một trong những điều hấp dẫn nhất về tơ là mọi người không biết rằng nó thực chất là một dạng nhựa tự nhiên. Thiên nhiên từ lâu đã tự tìm ra cách làm nhựa.”

Cùng với Lacouture (có bằng kỹ thuật y sinh), Altman (có bằng kỹ thuật công nghệ sinh học) đã khám phá ra cách để chiết xuất protein tơ ở dạng lỏng. “Điều mà chúng tôi chưa thực sự hiểu hết là chúng tôi không chỉ tạo ra lụa ở dạng lỏng, mà còn tạo ra một nền tảng cho toàn bộ ngành hóa học với tất cả những tính chất tuyệt vời có thể thay thế hóa chất trong tất cả các loại hàng tiêu dùng.”

Quy trình giặt cho tơ lỏng, do Evolved by Nature phát triển

Ảnh: Evolved by Nature

Được thành lập vào năm 2013, Evolved By Nature đã được cấp bằng sáng chế cho quy trình sản xuất ra tơ trong vòng chín tháng. Kể từ đó, công ty đã nhận thêm 7 bằng sáng chế khác liên quan đến 75 loại tơ khác nhau.

Để phù hợp với tôn chỉ “sống xanh”, Altman nói rằng các đối tác nhập khẩu kén tằm “có đạo đức” từ Trung Quốc và Nhật Bản làm nguyên liệu thô cho nhà máy sản xuất của họ ở bên ngoài Boston.

Evolve By Nature còn sử dụng tơ hoạt tính để làm thành phần trong các sản phẩm chăm sóc da. Tháng 6/2019, Chanel đã thu mua cổ phần tối thiểu trong công ty với số tiền không được tiết lộ. Mùa thu năm ngoái, Evolve By Nature đã huy động được 30 triệu USD từ các nhà đầu tư trong đó có tập đoàn Kraft Group và Roy P. Disney (thành viên gia đình Disney nổi tiếng).

Altman cho biết Evolve By Nature cũng đã được ngành công nghiệp quần áo đón nhận. “Hầu hết mọi người không biết về hóa chất trong dệt may. Một ngành công nghiệp trị giá chừng 30 tỷ USD mỗi năm.” Cũng là ngành bị chi phối bởi các sản phẩm hóa dầu, bị rửa trôi xuống cống và thấm vào nguồn nước chúng ta uống.

Ảnh: People Magazine

Altman và Lacouture đã sử dụng loại tơ lỏng này để hoàn thiện các bước như chống thấm cho vải, cung cấp giải pháp thay thế cho hóa dầu. Có thể hình dung thế này: Mất hai kén tằm, có kích thước bằng đầu ngón tay cái, để phủ lên chiếc quần yoga có đặc tính chống ẩm mốc, mùi hôi mà lại thấm mồ hôi. Điều quan trọng, theo công ty, tơ hoạt tính có khả năng cạnh tranh về chi phí với các hóa chất hiện có.

Tơ hoạt tính hiện là thành phần của hai thương hiệu chăm sóc da, Silk Therapeutics và LabGrab, và Evolve By Nature đang làm việc với một loạt các thương hiệu thời trang và chăm sóc cá nhân để phổ biến công nghệ này.

Evolved by Nature đang làm nên con đường mới cho ngành công nghiệp thời trang

Ảnh: Evolved by Nature

Altman nói rằng ông không thể tiết lộ về tên tuổi cụ thể, nhưng ông tin tưởng vào các thương hiệu như Patagonia vì “mang đến tầm nhìn thách thức không chỉ trong ngành công nghiệp thời trang mà còn muốn giải quyết nó”.

Và Altman và Lacouture tin tưởng Evolve By Nature chính là một phần lớn của giải pháp đó.

 


Lục Kiếm

Từ Khóa :