Startup chợ xe cũ hàng trăm triệu USD tự “rút sạch bình xăng”


Startup chợ xe cũ hàng trăm triệu USD tự “rút sạch bình xăng”

Lục Kiếm 12:9 11/10/2017

Startup Beepi được coi là ví dụ cổ điển cho hiện tượng “ý tưởng hay, hành động dở”.

Startup chợ xe cũ hàng trăm triệu USD tự “rút sạch bình xăng”

Startup Beepi được coi là ví dụ cổ điển cho hiện tượng “ý tưởng hay, hành động dở”.

Xe cũ của Beepi không được thử, mà chỉ có thể sờ vào khi xe được gửi tới cùng… nơ.

Beepi, startup chợ xe cũ, đã thu hút được tổng cộng 150 triệu USD tiền vốn. Vào thời kỳ huy hoàng, công ty có 300 nhân viên, đạt tổng giá trị giao dịch (GMV) 350 triệu USD với doanh thu 31,5 triệu USD năm 2015, khi chỉ mới thành lập vào năm 2013.

Nhưng sau đó Beepi nhanh chóng lao dốc: Công ty phải đóng cửa và bán hết tài sản để trả nợ. Chuyện này xảy ra sau khi thỏa thuận bán mình cho Fair.com (startup bán mọi thứ cho xe thông qua nền tảng di động) bị đổ bể. Lần bán mình thứ hai cho nhà bán lẻ xe hơi cũ DGDG cũng đứt gánh giữa đường.

Diễn biến này không gây ngạc nhiên. Bởi từ tháng 12/2016 đã xuất hiện thông tin Beepi không còn tiền để hoạt động, trang web đóng cửa và không xử lý bất kỳ giao dịch nào.

Tuy nhiên, câu trả lời mà Techrunch nhận được từ Owen Savir, đồng sáng lập Beepi với Alejandro Resnik, chỉ là: công ty đang chuẩn bị cho bước đi mới.

Quả thực rất “mới”! Beepi giờ chỉ còn là minh chứng điển hình của một startup…

Ý tưởng tốt, hành động dở

Một khu chợ để mọi người có thể bán và mua ô tô cũ. Người bán bán được giá, cao hơn so với bán qua các đại lý thông thường. Giá chào bán được bảo đảm, bởi nếu Beepi không bán được trong vòng 30 ngày, họ sẽ mua luôn. Sản phẩm sẽ được Beepi kiểm tra, xử lý và vận chuyển giao cho người mua, như vậy, họ không còn phải chịu chi phí hoa hồng từ các đại lý xe hơi. Giá không mặc cả. Người mua không được nhìn thấy xe cho đến khi nó được thắt nơ gửi tới nhà họ. Nhưng đảm bảo hoàn lại tiền trong vòng 10 ngày để xoa dịu bất kỳ lo ngại nào về việc chiếc xe không được đảm bảo đúng như cam kết hay chỉ đơn giản là người mua không thích nó.

Nhưng cuối cùng, công ty đã hoạt động rất tệ. Tỷ lệ đốt tiền quá cao của Beepi và sự thiếu kỷ luật tài chính đã khiến công ty này chùng xuống trong những năm tiếp theo.

Từng được định giá tới 560 triệu USD, thu hút được 35 nhà đầu tư, nhưng Beepi đã “ưu tiên sai lầm”. Một cựu nhân viên nói rằng Beepi đã “đốt” 7 triệu USD chỉ trong một tháng khi đột ngột tăng lao động lên đến 300 người cho một startup khi ấy mới hoạt động được hai năm. (Sau đó họ đã phải sa thải 200 người khi quyết định bán cho Fair.com nhưng giao dịch đã bất thành.)

Có thể thấy, một phần lớn lượng tiền đã đổ vào “mức lương đặc biệt cao” và làm thêm giờ. Ngoài ra, là thói vung tay quá trán cho những khoản chi không thực sự cần thiết. Chẳng hạn một bộ ghế 10.000 USD cho văn phòng giám đốc, chưa kể đến một loạt phụ kiện xa xỉ phẩm khác như xe, điện thoại “xịn”… cho lãnh đạo. Một nhân viên cũ cho biết: “Lạm chi quá rõ ràng.”

Người nhân viên này còn nhận định các nhà sáng lập “rất giỏi” nhưng lại ra các quyết định quá ngắn hạn và “khó tiên đoán”.

Beepi cũng phải đối mặt với vấn đề quản lý hành chính, khi công ty đôi khi bị phàn nàn đã không làm tốt các thủ tục hành chính, sang tên đổi chủ, làm biển cho khách hàng. Một số trường hợp khi người mua mang xe về mới phát hiện giấy tờ đã hết hạn.

Như rất nhiều startup thất bại khác, Beepi cũng vướng phải căn bệnh mà giới trẻ gọi lóng là “tự kỷ”. Về cơ bản, công ty đã kêu gọi vốn quá nhiều, quá nhanh, mà một số người gọi là “gây vốn thừa”.

Một nhà đầu tư còn nói rằng Beepi đã quá gọi vốn “quá hăng” để thúc đẩy việc định giá cao hơn. Thật vậy, CEO Resnik nói với WSJ vào năm 2015 rằng họ đang tìm cách để có thể thu hút tới 300 triệu USD với định giá giá trị công ty 2 tỷ USD trong vòng gọi vốn “quái vật” để thúc đẩy việc mở rộng ra toàn quốc. Nhà đầu tư này nhận định: Các doanh nhân không nên tăng giá quá cao bởi điều đó sẽ chỉ mang lại thất bại.

Nhưng đó chưa phải tất cả. Theo Alan Haig, Chủ tịch Công ty tư vấn mua bán Haig Partners, nói với Automotive News rằng một vấn đề rất quan trọng mà thương mại điện tử với xe hơi phải vượt qua là: Khách hàng không thể “đá lốp”. Thật vậy, khảo sát ở Mỹ năm 2015 trên 4.000 người cho thấy gần 90% nói rằng sẽ không mua xe mà không được lái thử. Những công ty trực tuyến không thể chỉ đưa ra các con số cứng nhắc mà phải có cả thông tin thường khó có trên mạng (hoặc khó tìm kiếm trong các diễn đàn), chẳng hạn ghế ngồi có đủ thoải mái hay không.

Thật không may, thất bại chính là điểm kết thúc của Beepi

Khi giá trị định giá bị co lại (mất tới một nửa chỉ trong vòng một năm, từ 2015-2016), Beepi bị đình trệ. Cuối năm 2016, nhân viên được thông báo về khoản đầu tư 90 triệu USD từ một nhà đầu tư Trung Quốc đã không còn. Nhưng nguồn tin của Techrunch cho hay: Thực tế là 90 triệu USD này chưa từng có khởi đầu và đặt ra nghi vấn liệu thực sự có tồn tại vòng gọi vốn này hay không?

Đến ngày hôm nay, những startup từa tựa Beepi vẫn còn tồn tại ở đâu đó. Beepi đã thực sự kết thúc như thế nào vẫn còn bỏ ngỏ. Chỉ biết rằng đến cuối tháng 1/2016 công ty vẫn còn nợ ít nhất 6 triệu USD. Đã có nhiều đồn đoán về số phận của Beepi, nhưng những cái tên liên quan khi được hỏi không hé lộ gì nhiều. Trừ hai nhà đồng sáng lập có lên tiếng xin lỗi, nhưng bày tỏ tự hào về những gì đã trải qua. Họ nói rằng: “Tinh thần Beepi vẫn còn tồn tại. Có xuống sức nhưng không chết.”

Có thể đúng, ít nhất “tinh thần” đã thất bại như thế nào vẫn còn nguyên giá trị đến hôm nay. Alan Haig kết luận trên Automotive News: “Những người thành công đều biết rằng chiếc xe cũ là thứ tài sản độc đáo, mất giá và lợi nhuận đang thu hẹp lại bởi Internet cho phép người tiêu dùng lựa chọn tự do hơn. Do đó, bạn còn phải là một nhà bán lẻ tốt, chứ không chỉ là một nhà phát triển phần mềm.”


Lục Kiếm

Từ Khóa :