Skip to main content

Những chàng trai khởi nghiệp không tin vào hoa hồng

Những chàng trai khởi nghiệp không tin vào hoa hồng

Hai chàng trai, một to con, một nhỏ thó, một bỏ phố về quê lập nghiệp, một bám trụ tại thành phố bằng nghề kinh doanh các sản vật miền quê. Họ đang khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp đều không tin vào con đường trải hoa hồng mà người khác vẽ ra cho mình.

Nguyễn Thái Khoa sinh năm 1992 tại Ninh Thuận, hiện là chủ cửa hàng Thích Sống Xanh tại TPHCM. Trần Văn Sơn sinh năm 1985 tại Bình Phước, hiện là Giám đốc Công ty Cổ phần Hạt điều Gia Bảo. Hai chàng trai có nhiều điểm khác nhau về ngoại hình, tính cách, xuất phát điểm, nhưng đều có chung ước mơ, hoài bão là khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp. Đây cũng là xu hướng khởi nghiệp mới của giới trẻ Việt, không chỉ ở nông thôn mà cả thành thị. Nhiều mô hình khởi nghiệp thành công đã được giới truyền thông điểm danh, nhưng số startup thất bại cũng lớn hơn rất nhiều lần. Vậy, động lực nào thôi thúc họ dấn thân vào con đường khởi nghiệp mà nhất là lại trong lĩnh vực đầy rủi ro như nông nghiệp? Câu trả lời sẽ được hé lộ qua buổi trò chuyện với hai bạn trẻ này.
 
Nguyễn Thái Khoa trong hoạt động cộng đồng
 
Khởi nghiệp cũng cần có DUYÊN
 
- Hai bạn có thể giới thiệu đôi chút về bản thân?
Trần Văn Sơn: Tôi tốt nghiệp chuyên ngành quản trị kinh doanh, Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh. Sau khi tốt nghiệp tôi đã làm nhiều công việc khác nhau để trải nghiệm cuộc sống như nhân viên bán hàng cho công ty thực phẩm chức năng, đầu quân cho công ty của bạn khi mới thành lập. Về sau, tôi về Vũng Tàu làm việc tại công ty sản xuất ren ống cung cấp cho việc khai thác dầu khí. Được vài tháng, tôi thấy công việc không phù hợp, nên xin nghỉ về phụ giúp gia đình thu mua hạt điều. Tôi gắn bó với hạt điều từ đó.
 
Trần Văn Sơn bên các sản phẩm của công ty
 
Nguyễn Thái Khoa: Khoa hiện là sinh viên khoa Vật lý, Trường Đại học Khoa học tự nhiên TP HCM. Tôi thích tham gia các hoạt động cộng đồng, môi trường và từng làm một số việc liên quan đến lính vực này cũng như làm marketing cho một số công ty khác.
 
- Tại sao hai bạn lại khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp?
Trần Văn Sơn: Tôi chịu ảnh hưởng rất nhiều từ chú Nguyễn Lâm Viên (Tổng Giám dốc Công ty Vinamit), anh Đặng Lê Nguyên Vũ và luôn nghĩ về việc sẽ khởi tạo sự nghiệp riêng cho mình. Thế nhưng, phần nhiều hơn cả có lẽ là chữ DUYÊN. Cái duyên ấy được nuôi dưỡng hàng ngày bằng tình yêu của mẹ tôi với cây điều và được phát triển bởi tư tưởng hướng đến nền nông nghiệp bền vững mà tôi nhìn thấy trong từng bước đi mà những người tôi ngưỡng mộ đã trải qua.
 
Tôi từ bỏ cơ hội tốt trong lĩnh vực dầu khí, từ bỏ công việc ổn định trong nhà nước mà gia đình dự định sắp đặt để về Bình Phước. Tôi phụ giúp mẹ chăm sóc, thu hoạch rồi thu mua hạt điều bán lại cho thương lái. Mỗi ngày, tôi lại được nghe mẹ kể những câu chuyện về cây điều, về những gì mẹ đã làm, trong đó có cái được và mất. Thế rồi, chữ DUYÊN cũng tới lúc thắm! Tôi đã nhìn thấy con đường tôi muốn đi và nỗ lực hàng ngày trong một lần giao hàng cho đối tác lớn ở Bình Dương.
 
Nguyễn Thái Khoa: Thật ra gần đây Khoa mới có ý định mở cửa hàng bán các sản phẩm thiên nhiên. Song không biết có phải việc tham vào nhiều hoạt động trong lĩnh vực môi trường như làm điều phối cho Giờ trái đất, tham gia các dự án về tiêu dùng xanh, trồng cây... đã mang đến cho Khoa “tình yêu” với các sản phẩm thiên thiên!? Sau thời gian tích lũy tài chính, Khoa quyết định mở cửa hàng Thích sống xanh.
 
- Hai bạn đã làm những gì để có được sự khởi đầu đáng ghi nhận như hiện tại?
Nguyễn Thái Khoa: Lúc đầu, Khoa lên ý tưởng mở cửa hàng, rồi làm trang web, thiết kế thương hiệu và tiến hành các thủ tục cần thiết để lập doanh nghiệp. Cùng với thiết kế trang trí cửa hàng, Khoa cũng đi tìm nguồn cung cấp sản phẩm, chủ yếu là từ những người thân, quen. Giờ đây, sản phẩm của cửa hàng khá đa dạng: atiso, các sản phẩm từ ong, gạo, cà phê… Tất cả đều đạt tiêu chuẩn xuất khẩu. Vì đó là tiêu chí mà Khoa đặt ra cho các sản phẩm của cửa hàng.
 
Nguyễn Thái Khoa và sản phẩm chính của cửa hàng: atiso
 
Trần Văn Sơn: Sơn may mắn khi được tiếp bước tâm huyết với hạt điều rang muối của mẹ. Do đó, việc khởi nghiệp có phần thuận lợi hơn Khoa. Ngay từ đầu, chất lượng sản phẩm đã tương đối ổn định. Điều Sơn chú trọng làm nhất là hoàn thiện sản phẩm từ chất lượng đến hình ảnh và tìm kiếm thị trường.
 
- Điểm khác biệt trong sản phẩm của hai bạn so với các sản phẩm khác trên thị trường?
Trần Văn Sơn: Sản phẩm của tôi là hạt điều rang muối nhãn hiệu Bà Tư Bình Phước. Tôi đúc kết từ tâm huyết của mẹ tôi từ những năm 1987 và không ngừng học hỏi để mỗi ngày một hoàn thiện hơn. Tôi may mắn được viết tiếp câu chuyện của mẹ. Tôi cũng may mắn khi kiên định được với cái “dị” trong kinh doanh. Để đến hôm nay, hạt điều rang muối Bà Tư Bình Phước được thị trường chấp nhận.  Thêm nữa, tôi khởi nghiệp ngay trên đất mẹ Bù Gia Mập, vùng nguyên liệu tốt nhất và được đánh giá có chất lượng ngon nhất thế giới.
 
Mọi người nói tôi “dị” vì tôi không chạy theo thời cuộc từ khâu chọn nguyên liệu đến chế biến. Tôi chọn 100% hạt điều Bình Phước để có được vị bùi béo, ngậy thơm nhất, cho dù điều đó khiến cho giá thành bị đội lên khá nhiều. Tôi cũng hì hụi với lò rang củi trong khi nhiều nơi đã chuyển sang rang công nghiệp với ga và điện để có được những mẻ rang vừa tới, đủ để thơm ngon giòn rụm mà không làm mất đi chất dinh dưỡng có trong hạt điều. Tôi cùng mẹ (Bà Tư) nghiên cứu cả việc chọn loại muối nào cho ngon, cái việc mà nhiều người cho là “dỗi hơi”, muối nào mà chả là muối.
 
Mải miết đi, đơn độc trên hành trình khởi nghiệp để có được sản phẩm mang dấu ấn riêng, nhưng cũng không ngại nghiên cứu học hỏi để đến hôm nay, hạt điều rang muối nhãn hiệu Bà Tư Bình Phước trở thành một trong những món quà được nhiều người sử dụng để tặng bạn bè nước ngoài.
 
Trần Văn Sơn rang điều bằng lò rang củi truyền thống
 
Nguyễn Thái Khoa: Cũng giống như anh Sơn, cửa hàng Thích sống xanh của Khoa chỉ chuyên bán các sản phẩm có nguồn gốc Việt Nam với slogan Hồn Việt từ thiên nhiên. Bởi Khoa muốn khẳng định và tôn vinh sản phẩm Việt. Sắp tới, Thích sống xanh sẽ có thêm dòng sản phẩm rau hữu cơ 100% đạt tiêu chuẩn PSG.
 
Đừng tin vào hoa hồng người khác vẽ ra cho mình
 
- Hai bạn đã trải qua những khó khăn gì khi khởi nghiệp?
Nguyễn Thái Khoa: Khó khăn nhất với Khoa là kinh nghiệm. Dù đi làm nhiều rồi, nhưng khoa vẫn thiếu kinh nghiệm trong quản lý doanh nghiệp. Để mở được cửa hàng này, em đã trải qua nhiều bài học đắt giá. Khoa tốn khôn ít thời gian với nhiều lần chỉnh sửa hồ sơ chỉ để thành lập được doanh nghiệp mà đáng ra thuê ngoài chỉ mất 3 ngày, chi phí lại ít hơn. Không có kinh nghiệm cộng thêm không có người tư vấn, nên quy trình hoạt động của cửa hàng thời gian đầu khá lộn xộn (cười). Có nhiều việc đáng ra không nên làm, thì Khoa lại lao đầu vào làm để vừa mất thời gian mà không đem lại hiệu quả.
 
Trần Văn Sơn: Những khó khăn trong quá trình khởi nghiệp thì thực sự không biết sẽ bắt đầu từ đâu để nhắc lại và liệt kê hết được. Vì thực ra khi bắt đầu sự nghiệp, hầu hết đều ở trong tình trạng thiếu đủ thứ: kinh nghiệm, tài chính, mối quan hệ, sự cảm nhận về sản phẩm và thị trường. Đó là lý do khiến những người trẻ khởi nghiệp phải nếm trải nhiều bài học đắt giá. Tôi cũng nằm trong số đó. Nếu cho tôi gói gọn một từ, thì đó là MẤT… Tôi MẤT rất nhiều cho sự nghiệp mình theo đuổi...
 
- Vậy bạn đã nhận gì sau những cái mất đó?
Trần Văn Sơn: À đương nhiên, tôi cũng nhận được nhiều thứ. Tôi được là chính mình và được thực hiện điều mình ấp ủ suốt nhiều năm. Quan trọng nhất là tôi đã nhìn thấy con đường mà tôi muốn đi, kiên định với mục tiêu đã đặt ra, nỗ lực vượt qua khó khăn để đi được đến thế giới phẳng như bây giờ. Tôi luôn cảm thấy mình may mắn vì mỗi buổi sáng thức dậy đều biết mình đang bắt đầu một ngày với việc gì và mỗi tối trước khi đi ngủ tôi luôn biết sẽ ngả về đâu.
 
Nguyễn Thái Khoa: Để mở được cửa hàng này, em đã phải đánh đổi nhiều thứ. Nhưng bù lại, em được làm điều mình thích, được đi nhiều vùng miền và tiếp xúc với nhiều người dân, quan trọng là được mang các sản phẩm thiên nhiên đến với người tiêu dùng.
 
Khoa đi để trải nghiệm và tìm kiếm sản phẩm mới
 
- Theo các bạn, có phải khởi nghiệp đang là "mốt" trong giới trẻ?
Trần Văn Sơn: Nhận định này cũng có phần đúng, khởi nghiệp đang là mốt và rất “hot” trong giới trẻ. Điều này cũng dễ hiểu, bởi khởi nghiệp đang trở thành xu hướng của thế giới. Thêm nữa, trong thời gian này, chính phủ cũng khuyến khích giới trẻ  phát huy tinh thần khởi nghiệp để lập thân, lập nghiệp. Vì thế, tinh thần khởi nghiệp của giới trẻ Việt lên cao cũng hoàn toàn dễ hiểu. Tuy nhiên, các bạn cũng cần biết rằng: khởi nghiệp là hành trình không trải bằng hoa hồng, chấp nhận dấn thân và đánh đổi. Vì thế, đừng chạy theo trào lưu, xu hướng khi chưa xác định được tâm thế để bước vào cuộc chơi đầy trông gai này mà nên mang tinh thần DÁM NGHĨ - DÁM LÀM - DÁM CHỊU THẤT BẠI khi khởi nghiệp.
 
- Theo hai bạn, các startup trẻ cần được hỗ trợ những gì để không mất nhiều thời gian khi khởi nghiệp cũng như tránh được các sai lầm đáng tiếc?
Trần Văn Sơn: Theo tôi, họ cần những vườn ươm để ươm mầm các ý tưởng hay cho khởi nghiệp. Bên cạnh đó, những chia sẻ kinh nghiệm từ các doanh nhân thành đạt sẽ là bài học học quý giúp các startup trẻ có cái nhìn thực tế hơn khi khởi nghiệp để tránh mắc phải những sai lầm không đáng có, qua đó gia tăng cơ hội thành công cho họ.
 
Mẹ (bà Tư) chính là “quân sư” của Trần Văn Sơn
 
Nguyễn Thái Khoa: Khoa cũng có suy nghĩ gần giống anh Sơn. Để khởi nghiệp cần có ý tưởng tốt. Nhưng điều đó là chưa đủ. Việc tìm được những nhà tư vấn sẽ giúp các startup trẻ học hỏi được nhiều kinh nghiệm cũng như tránh được những rủi ro đáng tiếc.
 
Cảm ơn hai bạn và chúc hai bạn có thêm nhiều thành công hơn nữa!