Những kỳ tích mới của trí tuệ nhân tạo Google


Những kỳ tích mới của trí tuệ nhân tạo Google

Quang Huy 0:40 27/11/2016

Không chỉ đánh bại nhà vô địch cơ vây thế giới, giờ đây, trí tuệ nhân tạo của Google còn làm được nhiều hơn thế khi liên tục tạo ra các kỳ tích mới: đọc khẩu hình tốt hơn chuyên gia, “mơ” để học tốt hơn và khám sức khỏe qua điện thoại.

Đọc khẩu hình tốt hơn cả chuyên gia
Nhóm phát triển trí tuệ nhân tạo DeepMind (Google) đã phối hợp cùng Đại học Oxford (Anh) thực hiện dự án ứng Deep Learning để phân tích bộ dữ liệu lớn gồm các chương trình của BBC. Kết quả: nhóm nghiên cứu đã tạo ra hệ thống đọc khẩu hình tốt hơn rất nhiều so với các chuyên gia trong lĩnh vực này. Để làm được điều đó, AI của Google đã được huấn luyện bằng dữ liệu từ khoảng 5.000 giờ chiếu với 6 chương trình truyền hình khác nhau. Các video này chứa khoảng 118 nghìn câu nói.
 
Đầu tiên, các nhà nghiên cứu đến từ Đại học Oxford và nhóm DeepMind đã huấn luyện AI bằng các chương trình phát sóng từ tháng 1/2010 đến tháng 12/2015. Tiếp đến, họ tiến hành thử nghiệm khả năng của AI bằng các chương trình phát sóng từ tháng 3 đến tháng 9/2016. Thật bất ngờ, AI đã giải mã chính xác toàn bộ cụm từ bằng cách nhìn vào khẩu hình của người nói.
 
 
Điều khiến mọi người bất ngờ là AI đã dịch 46,8% cụm từ mà không mắc lỗi nào. Trong khi đó, những người đọc khẩu hình tốt nhất chỉ dịch được 12,4% cụm từ khi giải mã 200 clip ngẫu nhiên trong bộ dữ liệu mà không mắc lỗi nào. Ziheng Zhou đến từ Đại học Oulu (Phần Lan) cho rằng: "Đó là bước tiến lớn trong việc phát triển hệ thống đọc khẩu hình miệng hoàn toàn tự động”. Với kết quả này, hệ thống AI của Google đã vượt qua tất cả hệ thống đọc khẩu hình miệng tự động khác. Hiện tại, nhóm phát triển cho biết sẽ phát hành bộ dữ liệu BBC như nguồn dữ liệu dùng để huấn luyện AI.
 
Để có được kết quả này, các clip đã được chuẩn bị bằng máy học do nhiều khi âm thanh và hình ảnh trong video không đồng bộ với nhau khiến AI khó  nhận ra mối liên quan giữa lời thoại và cách di chuyển môi của người nói. Hệ thống máy tính được dùng để tìm ra những đoạn không đồng bộ giữa âm thanh và hình ảnh rồi sắp xếp lại chúng. Toàn bộ 5.000 giờ chiếu đã được xử lý tự động. Đó là nhiệm vụ bất khả thi khi làm thủ công.
 
Trước bước tiến mới này của AI (Google), nhiều người lo ngại kết quả này sẽ được ứng dụng vào mục đích không tốt như tạo máy nghe trộm. Tuy nhiên, các chuyên gia trong lĩnh vực này cho rằng: Micro tầm xa sẽ hoạt động tốt và hiệu quả hơn trong trường hợp này. Trong khi đó, việc phát triển thành công AI đọc khẩu hình mở ra cơ hội cải tiến máy trợ thính hay nhận dạng giọng nói trong môi trường có nhiều tiếng ồn.
 
"Mơ" để học tập tốt hơn
Trong khi các thế hệ người máy hiện tại chưa biết cách đếm cừu để rơi vào giấc ngủ mông mị, thì AI của Google lại có thể “mơ” về việc tìm các quả táo trong mê cung.
 
 
Theo tài liệu do các nhà nghiên cứu tại DeepMind công bố, họ đã đạt được bước tiến mới về tốc độ và hiệu suất của hệ thống máy học (Machine learning). Một trong những yếu tố tạo nên thành công là “ngâm” công nghệ này với các thuộc tính của nó, giống như cách được cho là mơ của các loài động vật. Hệ thống mới có tên gọi Học bổ sung và Tăng cường Không giám sát (Unsupervised Reinforcement and Auxiliary Learning agent) hay Unreal. Trong đó, các nhà nghiên cứu giải thích hệ thống mới này đã làm như thế nào để có thể làm chủ trò chơi mê cung ba chiều, có tên Labyrinth, nhanh hơn 10 lần AI tốt nhất hiện nay. Theo nhóm nghiên cứu, Unreal có thể chơi trò chơi này với 87% hiệu suất của một chuyên gia.
 
Các nhà nghiên cứu Max Jaderberg và Volodymyr Mnih đến từ DeepMind cho biết: Chương trình của chúng tôi được đào tạo nhanh hơn, nhưng lại đòi hỏi trải nghiệm từ thế giới thực ít hơn, nên tạo hiệu quả cao hơn. Unreal sẽ giúp các nhà nghiên cứu thử nghiệm những ý tưởng mới nhanh hơn do giảm được đáng kể thời gian đào tạo hệ thống. Hơn thế, AI của Google còn gặt hái được các kết quả cao hơn kỳ vọng khi tự huấn luyện bản thân chơi các trò chơi video, nhất là tựa game Breakout của Atari.
 
Khám sức khỏe qua điện thoại
Không chỉ có vậy, nhóm DeepMind còn muốn đưa AI của Google tiến xa hơn nữa khi cho biết vừa thực hiện thảo thuận 5 năm với Dịch vụ Y tế Quốc gia (NHS) của Vương quốc Anh. Theo đó, DeepMind sẽ truy cập vào dữ liệu bệnh nhân để từ đó phát triển và triển khai ứng dụng chăm sóc sức khỏe Streams.
 
Cụ thể: Ứng dụng Streams sẽ được thiết kế với khả năng gửi cảnh báo tình trạng của bệnh nhân đến điện thoại của bác sĩ hoặc y tá. Streams sẽ được ứng dụng từ năm 2017 hướng đến mục tiêu đầu tiên là những người có nguy cơ mắc các bệnh về thận, tiếp đến là phát hiện nhiễm độc máu và phối hợp điều trị cho bệnh nhân. Mustafa Suleyman - đồng sáng lập DeepMind - cho biết: "Động lực thúc đẩy chúng tôi là cơ hội sử dụng công nghệ do DeepMind phát triển để giải quyết các vấn đề xã hội khó khăn và phức tạp".
 
 
Theo nhóm phát triển, ứng dụng sẽ cung cấp thông tin cho iPhone dưới hình thức push notification, nhắc nhở hoặc cảnh báo. Phiên bản hiện tại tập trung vào chấn thương thận cấp tính (AKI). Để phát hiện bệnh nhân có nguy cơ bị AKI, Streams xử lý thông tin từ xét nghiệm máu và nhiều dữ liệu khác, sau đó đánh dấu các kết quả bất thường cho bác sĩ. Hiện tại, DeepMind có kế hoạch phát triển Streams xa hơn nữa để có thể cảnh báo cho bác sĩ về những người cần chú ý khẩn cấp. Chẳng hạn như ngộ độc máu hoặc suy phủ tạng và có thể hoạt động như nền tảng truyền thông chung của các bác sĩ.
 
Phiên bản AKI của ứng dụng Streams sẽ được triển khai với hệ thống Bệnh viện Royal Free London vào năm 2017. David Sloman - CEO của Royal Free London - cho biết: Ứng dụng sẽ giúp nhân viên y tế can thiệp nhanh  hơn, giúp cứu được nhiều mạng sống hơn. Hiện tại, phiên bản này đã được đăng ký như thiết bị y tế với các cơ quan quản lý.
 
Trở ngại lớn nhất trong việc thực hiện dự án này là đụng chạm đến nhiều loại thông tin y tế nhạy cảm với dữ liệu được thu thập từ 1,6 triệu người đến các bệnh viện mỗi năm, nên Cơ quan thông tin của Anh (Information Commissioner’s Office) đang tiến hành điều tra các thỏa thuận về việc chia sẻ dữ liệu. Cơ quan này đã tiếp xúc với Royal Free và DeepMind: "Điều tra của chúng tôi về việc chia sẻ thông tin bệnh nhân giữa Royal Free NHS Trust và DeepMind đang tiếp tục. Chúng tôi đang làm việc với những người bảo vệ dữ liệu quốc gia để đảm bảo dự án tuân thủ Đạo luật bảo vệ dữ liệu".
 
Xem thêm:
 

Quang Huy

Từ Khóa :