Muốn con cái thành công hãy để trẻ có tuổi thơ đúng nghĩa

Muốn con cái thành công hãy để trẻ có tuổi thơ đúng nghĩa

Hương Nguyên 10:30 9/8/2017

Trẻ nhỏ ngày nay tốn quá nhiều thời gian vào chuyện học hành, đến trường tìm kiếm những kiến thức khoa học xa vời, ít có cơ hội để sáng tạo và khám phá bản thân. Vì vậy, người lớn hãy để trẻ được sống với tuổi thơ đúng nghĩa nếu muốn chúng hạnh phúc, cần thêm thật nhiều thời gian để vui chơi, sáng tạo.

Con người phải đối mặt với rất nhiều vấn đề trong cuộc sống ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Ví như vật lý (cách vận hành một chiếc máy mới để làm việc hữu ích hoặc vứt xó một góc), xã hội (cách tiếp cận một phụ nữ xinh đẹp để được nàng quan tâm chăm sóc, yêu thương), tâm lý (làm sao để thoát khỏi những đau đớn khi thất bại mặc dù đã cố gắng rất nhiều)…. Hầu hết những vấn đề này đều không thể giải quyết bằng những công thức từ trường học, mà đòi hỏi khả năng sáng tạo, sự cảm thông, chia sẻ, trí thông minh và năng lực của mỗi người có được từ kinh nghiệm sống.

Nhà tâm lí học Peter Gray chia sẻ: “Tôi rất may mắn khi có một tuổi thơ đúng nghĩa. Tôi lớn lên ở Mỹ vào những năm 1950, giai đoạn mà nhà sử học Howard Chudacoff gọi là “thời kỳ hoàng kim” của những đứa trẻ được vui chơi tự do. Đó là thời kỳ nhu cầu lao động trẻ nhỏ đã giảm đáng kể và người lớn cũng chưa lấy đi sự tự do của chúng. Chúng tôi đi học, điều đó không có gì to tát, hay quá coi trọng như ngày nay”.

Ông cho biết: “Các lớp học kéo dài 6 tiếng, nhưng ở trường tiểu học, chúng tôi có nửa giờ vui chơi vào buổi sáng, buổi chiều cũng vậy. Một giờ ăn trưa. Các giáo viên có thể quan sát hoặc không khi chúng tôi vui chơi. Họ hiếm khi can thiệp. Mọi đứa trẻ vật lộn trên sân trường, leo cây trong những khu rừng gần đó, ném tuyết…Ngoài thời gian học, chúng tôi sẽ làm những công việc bán thời gian khá đơn giản để cảm thấy trưởng thành, quý trọng tiền bạc hơn. Nhưng phần lớn thời gian chúng tôi đều chơi suốt cả ngày. Không có bài tập về nhà khi học tiểu học. Đó là vì trẻ nhỏ rất cần thời gian và tự do để vui chơi”.

Tuy nhiên, ngày nay người lớn đã cướp đi nhiều thời gian của trẻ. Thậm chí, các nhà giáo dục Đông Á từng thừa nhận sự thất bại to lớn của hệ thống giáo dục. Yong Zhao, giáo sư có uy tín tại trường Đại học Giáo dục ở Đại học bang Michigan (Mỹ), tác giả cuốn "Bị đuổi kịp hay dẫn đầu: Giáo dục Mỹ thời toàn cầu hóa” từng buồn chán: Trung Quốc có 1 thuật ngữ để ám chỉ thành quả của các trường học là “gaofen dineng”, có nghĩa là tốt trong các bài kiểm tra nhưng rất tệ hại ở các thứ khác. Câu nói ám chỉ sinh viên ngày nay đã tập trung quá nhiều thời gian vào nghiên cứu, ít có cơ hội sáng tạo, khám phá bản thân hoặc theo đuổi đam mê, phát triển các kỹ năng thể chất và xã hội.

Trong khi đó, cuộc khảo sát được thực hiện bởi các nhà nghiên cứu Anh và Trung Quốc cho thấy, học sinh Trung Quốc đang phải trải qua nhiều cảm xúc lo lắng, trầm cảm hay rối loạn tinh thần rất cao vì liên quan đến áp lực học tập và thiếu vui chơi. Qua đó cho thấy vui chơi rất qua trọng đối với cuộc sống của con người ngay từ khi còn nhỏ.

Để rõ ràng hơn, hãy nhìn vào thế giới tự nhiên. Những con vật có vú thuở nhỏ thường chơi nhiều hơn những con lớn hơn (vì chúng cần học nhiều thứ hơn). Thậm chí, khi nhìn những con thú vui chơi, ở chừng mực nào đó, người xem có thể dự đoán được những kĩ năng mà nó cần phát triển để sinh tồn và sinh sản. Ví như, mấy con ngựa non và những loài hay bị săn mồi thường chơi trò bỏ chạy và luồn lách, trong khi sư tử con và những thú con thuộc giống săn mồi đều chơi trò rình mò và vồ vập hoặc chơi trò đuổi nhau.

Tromg khi đó, kỹ năng quan trọng mà trẻ em mọi nơi cần phải học để tồn tại là có cuộc sống hạnh phúc, làm việc hiệu quả, đạo đức,…là những điều mà nhà trường ít dạy. Chỉ qua các trò chơi mới có thể giúp trẻ trải nghiệm, kiểm soát cảm xúc, tinh thần chia sẻ, hợp tác, kiên nhẫn…

Trong đó, sáng tạo là chìa khóa thành công. Tất cả trẻ nhỏ đều có khả năng sáng tạo vô bờ bến, chúng có thể tạo ra những mô hình về mọi thứ xung quanh thông qua các đồ chơi, nhờ đó kích thích trí tưởng tượng của trẻ. Thật vậy, người trưởng thành được coi là thiên tài là người bằng cách nào đó đã giữ và xây dựng thành công những trải nghiệm của tuổi thơ.

Thiên tài Albert Einstein cho biết, chuyện học hành gần như đã cản trở sở thích toán và lý, nhưng ông tiếp túc thôi thúc niềm đam mê sau khi ra trường. Khả năng sáng tạo của ông được biết đến nhiều nhất khi công bố Thuyết tương đối tổng quát, trong đó mô tả lực hấp dẫn là một thuộc tính cơ bản của không-thời gian. Ông chia sẻ, đã tìm ra thuyết tương đối khi tưởng tượng những đứa trẻ đuổi theo và bắt ánh sáng mặt trời, sau đó suy nghĩ về những hậu quả.

Thậm chí quan trọng hơn sự sáng tạo là tinh thần hợp tác với người khác, quan tâm, cảm thông, chia sẻ với người xung quanh. Thông thường, trẻ nhỏ tỏ ra rất vui vẻ khi được chơi với các trẻ khác. Chơi ở đây được hiểu là tự nguyện, dân chủ. Khi người chơi không đồng ý về cách chơi, chúng phải thương lượng về sự khác biệt và thỏa hiệp. Mỗi người chơi phải hiểu được mong muốn của mọi thành viên trong đội mình để không làm tổn thương hay xúc phạm bạn chơi.

 

Qua đó, trẻ sẽ học hỏi được kỹ năng xã hội cơ bản nhất: hiểu được cảm xúc của người khác để nhìn sự việc từ quan điểm của họ. Nếu như không có sự cảm thông, chia sẻ và hiểu được người khác, con người sẽ không có được một cuộc hôn nhân hạnh phúc, bạn bè tốt cũng như đối tác tốt. Trẻ nhỏ sẽ được rèn luyện những kỹ năng này qua các trò chơi.

Bên cạnh đó, vui chơi giúp trẻ kiểm soát tính bốc đồng và tuân thủ theo quy tắc. Tất cả các trò chơi đều có những yêu cầu nhất định và buộc người chơi phải tuân theo. Tuy nhiên, trẻ em khi chơi rất dễ nổi giận: chúng có thể vô tình khiến bạn chơi bị tổn thương, thất bại khi thỏa hiệp các quy định, hoặc trêu đùa quá đà…Trong những tình huống như vậy, để tiếp tục có thể chơi đùa, trẻ buộc phải kìm nén cảm xúc giận dữ, phản ứng một cách quyết đoán để ngăn chặn những hành vi vi phạm luật chơi hoặc ngược lại sẽ dừng cuộc chơi. Qua đó, giúp trẻ phát huy khả năng ngôn ngữ để thuyết phục đối phương cũng như kìm nén cảm xúc bản thân, tiền đề quan trọng để thành công trong tương lai. Vì vậy, khi có thể cha mẹ hãy cho được chơi đừng cướp đi tuổi thơ của chúng.


Hương Nguyên

Theo Independent