Liệu pháp “tắm rừng” tăng cường sức khỏe của người Nhật


Liệu pháp “tắm rừng” tăng cường sức khỏe của người Nhật

Minh Minh 17:4 4/4/2017

Ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học được đưa ra để chứng minh cho hiệu quả của phương pháp “tắm rừng” đối với sức khỏe con người. Đây là phương pháp cải thiện sức khỏe của người Nhật Bản, được tiến hành và phổ biến từ năm 1982.

Rừng tre Sagano ở Nhật Bản. Ảnh: Internet

Tăng cường hệ miễn dịch

Trong bài luận “Walden: Hoặc một mình sống trong rừng” được viết năm 1854, tác giả Henry David Thoreau đã nhấn mạnh tầm quan trọng của lối sống giản đơn, gần gũi thiên nhiên và cho rằng thiên nhiên là “phương thuốc duy nhất” đẩy lùi những căng thẳng trong cuộc sống.

Ngày nay, rất nhiều bằng chứng khoa học cho thấy hiệu quả của liệu pháp sinh thái này trong việc cải thiện, nâng cao sức khỏe. Từ lâu, người dân Nhật Bản đã thực hành “tắm rừng” để làm giảm: nhịp tim, huyết áp, sự sản sinh của hoocmon gây căng thẳng và tăng cường hệ thống miễn dịch cho cơ thể.

Về mặt cơ bản, liệu pháp “tắm rừng” rất đơn giản, bạn chỉ cần có mặt trong rừng là được. Từ năm 1982, “tắm rừng” trở thành một phần của chương trình y tế công cộng quốc gia ở Nhật Bản, khi Bộ Lâm nghiệp Nhật Bản đưa ra khái niệm “shinrin-yoku” (nghĩa là tắm rừng) và quảng bá cho liệu pháp sức khỏe này.

“Tắm rừng” hoạt động rất đơn giản, người tham gia không phải đi bộ đường dài gian khổ, cũng không cần đếm số bước đi được hiển thị trên vòng tay theo dõi sức khỏe Fitbit. Bạn có thể ngồi hoặc lắc lư, nhún nhảy... giữa các hàng cây và gần như không cần tuân theo những quy tắc nào cả. Điểm cốt lõi là bạn được thư giãn, cảm nhận sự thoải mái, tự do chứ không phải hoàn thành bất cứ hoạt động nào.

 

Thiên nhiên làm nên những điều kỳ diệu. Ảnh: Ephrat Livni

 

Từ năm 2004 đến 2012, chính quyền Nhật Bản đã chi khoảng 4 triệu USD để nghiên cứu tác động về sinh lý và tâm lý của việc tắm rừng, đồng thời, tạo ra 48 liệu pháp trị liệu sức khỏe dựa trên những kết quả thu thập được.

Giáo sư Qing Li (trường Y khoa Nippon, Tokyo) đã tiến hành đo đạc hoạt động của các tế bào NK trong hệ miễn dịch của con người trước và sau khi tiếp xúc với rừng. Tế bào NK là tế bào “sát thủ tự nhiên” có nhiệm vụ phản ứng nhanh chóng với các tế bào nhiễm virus và sự hình thành khối u, sau đó liên kết với hệ thống miễn dịch tạo ra các chất ức chế, ngăn chặn sự phát triển của các tế bào nhiễm khuẩn và phòng chống ung thư.

Trong một nghiên cứu năm 2009, giáo sư Li đã thấy rằng các tế bào NK của người trở về từ những chuyến thăm rừng gia tăng hoạt động một cách đáng kể trong vòng 1 tuần, đồng thời, những tác động tích cực kéo dài một tháng sau mỗi cuối tuần ở trong rừng.

Những tác động tích cực này được cho là do các loại tinh dầu khác nhau (gọi chung là phytoncide) mà các loài cây thân gỗ, thực vật và một số trái cây, rau quả tự tiết ra để bảo vệ mình khỏi sự xâm nhập của vi trùng, côn trùng. Như vậy, không khí trong rừng không chỉ đem lại cảm giác thoáng đãng, trong lành hơn mà dường như còn có thể cải thiện chức năng của hệ thống miễn dịch.

Giảm căng thẳng

Ảnh: Ephrat Livni

Những thí nghiệm về “tắm rừng” do Trung tâm Môi trường, Sức khoẻ và Khoa học thực địa ở trường đại học Chiba (Nhật Bản) chỉ đạo tiến hành trên 280 đối tượng ở độ tuổi 20, cũng xác định được những tác động có ích về mặt sinh học của liệu pháp này. Theo đó, nhóm nghiên cứu đã đo nồng độ hoocmon cortisol trong nước bọt (cortisol đóng vai trò quan trọng trong chuyển hóa chất đạm, chất béo và carbohydrate; cortisol nước bọt được sinh ra khi bị stress), huyết áp, nhịp mạch và nhịp tim của các đối tượng khi ở trong thành phố và so sánh với khi ở trong rừng.

Nghiên cứu kết luận: “Môi trường rừng làm giảm nồng độ cortisol xuống thấp, giảm nhịp tim, hạ huyết áp, kích thích thần kinh giao cảm và đối giao cảm hoạt động tốt hơn so với môi trường thành phố”.

Nói cách khác, khi đắm mình trong thiên nhiên, con người ít gặp căng thẳng và ít bị kích động về mặt sinh học. Hệ thần kinh đối giao cảm kiểm soát sự tiêu hóa, nghỉ ngơi của cơ thể. Còn hệ thống thần kinh giao cảm điều chỉnh sự căng thẳng. Sau chuyến “tắm rừng”, các đối tượng nghiên cứu đều cảm thấy được thư giãn, thoải mái và ít có khuynh hướng căng thẳng.

Cây xanh xoa dịu tinh thần

 

 

Một nghiên cứu khác cũng được tiến hành trên 498 tình nguyện viên khỏe mạnh để tìm hiểu tác động tâm lý của liệu pháp “tắm rừng”. Theo đó, các đối tượng tham gia nghiên cứu được đưa đến rừng 2 lần và đến môi trường bị kiểm soát chặt chẽ cũng 2 lần. Kết quả cho thấy, sau khi tiếp xúc với cây xanh, các đối tượng nghiên cứu đã giảm đáng kể hành vi thù địch và mức độ trầm cảm, tăng sự vui vẻ, hoạt bát.

Với người dân thành phố, họ có thể hưởng lợi ích từ cây cối bằng cách tới thăm công viên. Tiếp xúc với cây xanh trong môi trường đô thị dù ở thời gian ngắn cũng có thể giảm mức độ căng thẳng. Các chuyên gia cũng gợi ý “một liều lượng thiên nhiên” nhất định trong việc điều trị chứng rối loạn chú ý, tập trung ở trẻ em.

Tất cả những bằng chứng này đều chỉ ra rằng chúng ta không cần tiếp xúc nhiều với thiên nhiên thì mới được hưởng những lợi ích từ thiên nhiên. Điều quan trọng là duy trì sự kết nối thường xuyên sẽ giúp cải thiện hệ thống miễn dịch và trạng thái tinh thần.

Năm 2014, nhà thiết kế nội thất Julia Plevin và những người thực hành “tắm rừng” đã thành lập Câu lạc bộ “tắm rừng”, gồm 200 thành viên ở San Francisco. Hàng tháng, các thành viên trong câu lạc bộ lại gặp gỡ nhau để vào rừng, “thoát khỏi sự bủa vây của công nghệ” và cuộc sống đô thị nhiều căng thẳng.

Plevin chia sẻ: “Tắm rừng là trải nghiệm của sự hòa nhập xã hội. Ngày nay, rất nhiều người trong số chúng ta chỉ tương tác với nhau qua những màn hình 2D trong khi có cả một thế giới 3D sống động ở ngoài kia. Tắm rừng là để “chia tay” tạm thời với điện thoại, máy tính... và tất cả những phiền nhiễu của mạng xã hội, email công việc”.

 

Xem thêm:

Không gian xanh giúp xả căng thẳng 

Trẻ “khát” không gian xanh

Đô thị đáng sống phải là nơi chốn “có hồn”

Nghịch lý đô thị: Càng mở rộng đường, không gian sống càng bị thu hẹp

Không gian ở của Hà Nội chỉ bằng 1/10 tiêu chuẩn xanh của WHO

“Gói” rừng vào ngôi nhà giữa lòng thành phố


Minh Minh

Theo Quartz Media

Từ Khóa :