Huyền thoại về bánh trứng gà non- món ăn vặt ở Hong Kong nổi tiếng thế giới



Huyền thoại về bánh trứng gà non- món ăn vặt ở Hong Kong nổi tiếng thế giới

Phương Linh 9:0 9/8/2020

Hầu hết những người sinh ra và lớn lên ở Hong Kong đều có một câu chuyện để kể về thời thơ ấu của mình. Những câu chuyện ấy thường có nhiều đề tài liên quan tới chiếc bánh trứng gà non, hay còn gọi là bánh trứng, bánh Gai daan zai (tiếng Quảng Đông), bánh quế bong bóng, bánh trứng quế…

Bọn trẻ Hong Kong trước kia, cứ khi được người lớn cho mấy đồng lẻ, chúng luôn biết dùng những đồng tiền ấy vào việc gì. Tất nhiên rồi: Mua những chiếc bánh trứng gà non và thưởng thức với sự yêu thích tuyệt đối.

Tới giờ, bánh trứng gà non của Hong Kong đã xuất hiện tại nhiều quốc gia trên khắp thế giới, trên nhiều bức hình của Instagram. Ở mỗi nơi, mỗi thời kỳ, hương vị và hình thức bên ngoài của những chiếc bánh này có thể khác nhau một chút, nhưng thành phần cơ bản vẫn là bánh quế và trứng. Ở nhiều nước châu Âu, người ta có thể rưới thêm nước sốt, nước chocolate, kem tươi. Nhiều nhà hàng trên khắp thế giới còn sáng tạo nhân bánh với khoai môn, đậu đỏ, mè đen, bí ngô... như tại các cửa hàng ở Toronto chẳng hạn.

Ở Hoa Kỳ, bánh trứng gà non bắt đầu “du lịch” tới đây khi một cửa hàng bánh trứng gà non đã được khai trương tại trung tâm Super Bowl năm 2018.

Không giống như nhiều món ăn Quảng Đông như Char siu (thịt heo nướng) hay Dim sum, bánh trứng gà non của Hong Kong đã biến đổi nhiều so với “phiên bản gốc”, và hiện đang thu hút rất nhiều fan cuồng khắp nơi trên thế giới tìm đến các khu phố châu Á trong đất nước họ.

Đi tìm nguồn gốc chiếc bánh trứng gà non

Bánh trứng gà non xuất hiện tại Hong Kong lần đầu tiên vào những năm 1950. Siu Yan Ho, giảng viên Văn học ẩm thực và nghiên cứu văn hóa tại Đại Học Lĩnh Nam, Hong Kong cho biết: Trong thập kỷ qua, nhu cầu tìm hiểu về bản sắc địa phương của người Hong Kong tăng lên rõ rệt. Nhiều người đã nói chuyện về ẩm thực, nội dung câu chuyện không chỉ đơn thuần là việc đánh giá về từng loại thực phẩm họ mua, mà về cả mối quan hệ cộng đồng với văn hóa ẩm thực. Nghiên cứu lịch sử ẩm thực có liên quan mật thiết đến lịch sử của một thành phố. Bánh trứng gà non thể hiện lối sống của Hong Kong những năm 1950, đồng thời minh họa sự chuyển đổi của thành phố trong suốt những năm qua. Tuy nhiên, tôi vẫn không thể tìm thấy tài liệu cụ thể nào về nền tảng của món bánh trứng gà non, hay còn được gọi là bánh quế trứng.

Theo nghiên cứu của Siu, nguồn gốc của loại bánh này bắt đầu từ một ý tưởng… tiết kiệm. Siu cho biết: Bánh trứng gà non Hong Kong được mọi người làm sau thời điểm chiến tranh, khi nền kinh tế khá ảm đạm.

Thời gian ấy, các doanh nghiệp luôn nghĩ cách làm sao để tiết kiệm và tái tạo nguồn nguyên liệu của mình mà không để nó lãng phí. Rất có khả năng, một chủ cửa hàng tạp hóa đã phát minh ra loại bánh này để sử dụng hết nguồn trứng, bột mì và đường không bán hết thay vì vứt chúng đi – bánh quế trứng ra đời từ đó. Người chủ đã pha chế bột bằng cách trộn trứng với đường, sữa, bột và bơ. Sau đó, anh ta đổ bột vào hai khuôn sắt giống như tổ ong và ép hai khuôn lại với nhau khi hỗn hợp được nướng trên lửa. Và thế là, chiếc bánh bột mì với hình dáng giống trái bong bóng ra đời, được đặt tên là Gai daan jai, hay bánh bong bóng, hoặc bánh trứng gà non.

Còn hình dạng thì sao? Siu cũng có một lý thuyết cho điều đó.

Theo Siu, hình thức độc đáo của chiếc bánh khiến nó trông có vẻ bổ dưỡng hơn. Tiêu chí kinh tế và bổ dưỡng là hai điểm được chú trọng nhất của ẩm thực Hong Kong vào thời điểm đó.

Leung Wing Cheung, chủ cửa hàng bán dụng cụ làm bánh trứng gà non

Bánh trứng non trước đây không thành hình lớn gồm cả tảng bong bóng như hiện nay mà chiếc khuôn bánh chia thành 30 “trái bóng nhỏ” riêng biệt

Nhà sản xuất những chiếc nồi làm bánh quế Leung cho biết: “Ngày ấy, mọi người không đủ điều kiện mua hết toàn bộ khay bánh nên bánh phải chia nhỏ ra như vậy. Trong những năm 1970, nhiều người bán hàng rong xuất hiện, nhu cầu cho món bánh trứng gà non tăng lên. Những người bán hàng rong thường mua sẵn nhiều khuôn làm bánh vì họ thường bị cảnh sát dẹp và tịch thu xe đẩy bán rong.

Người bán hàng rong và nền kinh tế

Người ta nói rằng cứ nhìn vào những thăng trầm của nghề bán hàng rong ở Hong Kong là biết ngay tình trạng kinh tế của thành phố.

Vào những năm 1960 và 1970, thành phố này đã trải qua một cuộc khủng hoảng kinh tế khiến nhiều người thất nghiệp, buộc phải chuyển sang bán hàng rong để kiếm sống.

Trong số những người này có Lee Sui Yuen.

Lee tới Hong Kong những năm 1970 và sớm trở thành người bán bánh trứng gà non.  Người đàn ông này cho biết: Dù cạnh tranh khá khốc liệt nhưng bánh của tôi ngon lắm, thậm chí tôi “nghiện” cả bánh của mình nên khách tới khá đông. Trước khi tôi về hưu vài năm, tôi không bán bánh thường xuyên, chỉ thỉnh thoảng mở cửa bán lại thôi. Nghe tin tôi bán hàng, rất nhiều khách tới chỗ tôi để tìm mua Gai daan jai.

Lee làm bánh trứng gà non theo cách truyền thống: Nướng bánh trên lửa than thay vì bằng lò nướng hoặc bếp điện, thứ mà nhiều cửa hàng hiện nay vẫn làm.

Những năm 1970, chính phủ đã ngừng cấp phép kinh doanh cho những người bán hàng rong để giữ trật tự vệ sinh đường phố, điều này khiến nhiều người buôn bán hàng rong gặp khó khăn. Công việc của họ trở thành bất hợp pháp. Thành phố tiếp tục loại bỏ hàng rong quyết liệt hơn vào những năm 1990.

Tới giờ, Lee không còn bán bánh nữa, nhưng khuôn mặt của ông sáng bừng lên khi được kể vể câu chuyện liên quan đến bánh trứng gà non. Ông vẫn có thể liệt kê được hết các thành phần và quy trình làm bánh mà không hề do dự.

Lee cho biết: Để làm được một chiếc bánh ngon, bạn cần phải có nguyên liệu chuẩn, kỹ thuật tốt và thời tiết phù hợp. Bánh Gai daan jai sẽ rất ngon khi được làm vào mùa đông ở Hong Kong vì nó có độ giòn do độ ẩm thấp. Bạn cũng phải làm nóng khuôn bánh với nhiệt độ vừa đủ để bánh không dính chảo và dễ dàng bung ra. Đó là lý do tại sao bạn phải luôn đặt lòng bàn tay lên bếp để kiểm tra độ nóng.

Cửa hàng bánh bánh trứng gà non tại London

Khi được xem ảnh chụp những chiếc bánh trứng gà non ở khắp nơi trên thế giới với nhân và hương vị khác hẳn bánh truyền thống, Lee cười tươi rói và cho biết: Đó là những ý tưởng tuyệt vời. Nếu ý tưởng của bạn không tiến hóa và linh hoạt theo thời gian, bạn sẽ bị gạt ra rìa. Logic tương tự đó cũng áp dụng với nhiều việc khác trong cuộc sống.

Từ Hồng Kông đến Ukraine

Bánh trứng gà non đã trải qua nhiều thay đổi lớn trong suốt hai thập kỷ qua.

Sidney Cheung, quản lý chương trình văn hóa tại Đại học Hong Kong cho biết: Ẩm thực mang tính cộng đồng văn hóa của mỗi vùng miền, rồi dần dần có thể biến đổi và mang tính quốc tế.

Trong các đợt di cư trước đó, chúng ta thấy món dim sum và char siu (đại diện cho các món ăn ở Hong Kong) đã xuất hiện ở nước ngoài. Giờ đây, chúng ta có thêm cả món bánh trứng gà non.

Tuy nhiên, người được cho là mang tầm ảnh hưởng nhất, đưa làn sóng bánh quế trứng gà non ra nước ngoài không phải là một người di cư Hong Kong mà là một doanh nhân người Ukraine: Oleg Sabsai.

Sabsai một lần nữa khẳng định: Tôi là người sáng lập mạng lưới bánh trứng gà non (trứng quế).

Sau khi thành lập ra một doanh nghiệp bánh trà sữa trân châu năm 2009, người đàn ông Ukraine này cho biết ông tiếp tục tìm kiếm ý tưởng kinh doanh tiếp theo. Sản phẩm mới có thể nhập khẩu độc lập, được làm từ các nguyên liệu tự nhiên, làm bánh công khai trước khách hàng và hấp dẫn được thực khách.

Sabsai đã tình cờ biết tới bánh trứng gà non Hong Kong và mở tiếp cửa hàng Bubble Waff Network đầu tiên ở Ukraine. Anh cho biết: Bạn sẽ rất ngạc nhiên khi biết điều này, nhưng trước đó tôi chưa từng được nếm thử những chiếc bánh trứng gà non như thế. Ngày ấy, tôi đã tìm thấy một video trên Youtube với hình ảnh người bán hàng rong nướng Gai daan jai trên than củi. Thời điểm năm 2013, trên mạng vẫn chưa có nhiều thông tin về loại bánh này.

Với khoản đầu tư 300 USD, Sabsai đã tìm mua được hai chiếc máy làm các loại bánh quế waffle ở trên mạng. Tuy nhiên khi hàng giao tới nơi, một chiếc máy bị hỏng. Với chiếc máy còn lại, anh  đã thử nghiệm nhiều món ăn công thức mới lạ ở nhà. Sabsai đã bắt đầu bán bánh trứng gà non tại một cửa hàng ở trung tâm thương mại.

Người đàn ông này chia sẻ: Vào cuối ngày bán hàng đầu tiên, chúng tôi chẳng thu được nhiều tiền. Điều này khiến cho tinh thần cả nhóm giảm rõ rệt.

Anh nhớ lại: Các khách hàng của chúng tôi không quan tâm tới chiếc bánh bản địa Hong Kong. Nhưng chúng tôi đã đặt đồ nội thất và các thiết bị khác ở Nga, Kazakhstan nên không thể ngừng kinh doanh. Cuối cùng, cảm hứng cũng đã tới. Tôi biến chiếc bánh quế trứng gà non truyền thống thành một chiếc bánh hình nón, cho các thành phần nhân bên trong là những viên kem. Đó là một ý tưởng “vàng”, nó giúp chúng tôi chuyển bại thành thắng.

Sabsai cho biết: Những bức ảnh chụp sản phẩm mới của chúng tôi đã tạo ra sự bùng nổ lớn trong lịch sử bánh quế trứng gà non. Đột nhiên, sự thay đổi diện mạo này đã biến chiếc bánh trở thành một trong những loại đồ ăn hấp dẫn nhất thế giới.

Nhưng với nhu cầu ngày càng tăng của khách hàng, Sabsai phải đối mặt với nhiều thách thức hơn từ những nguyên liệu, máy móc nhập khẩu. Tuy nhiên, doanh nhân người Ukraine đã dành thêm ba năm để tự sáng chế ra chiếc máy làm bánh quế điện từ an toàn, không chứa nhựa Teflon.

Sau này, nhiều cửa hàng bánh trứng gà non trên khắp thế giới đã bắt chước ý tưởng của Sabsai và tạo ra chiếc bánh quế trứng gà với nhân đặc trưng của mình.

Các phiên bản, phong cách mới của bánh trứng gà non có thể đã tách rời khỏi hình thức ban đầu của chúng nhưng vẫn giữ nguyên ý nghĩa và biểu tượng ban đầu của chiếc bánh, đó chính là hương vị Hong Kong.


Phương Linh

Theo CNN và Eater

Từ Khóa :