Hội nghị Trump-Kim: Đột phá hay những lời hứa mơ hồ?



Hội nghị Trump-Kim: Đột phá hay những lời hứa mơ hồ?

Lục Kiếm 16:11 25/2/2019

Mỹ và Triều Tiên có thể đạt được thỏa thuận lịch sử, hay tất cả có thể sụp đổ thành từng mảnh?

Ảnh: Getty/Nikkei

Khi Tổng thống Donald Trump chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh lịch sử lần thứ hai với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un, các nhà quan sát đưa ra một loạt các kết quả có thể xảy ra.

Dưới đây là một số kịch bản có thể xuất hiện từ hội nghị thượng đỉnh khai mạc hôm 27/4 tại Hà Nội:

Không đi đến đồng thuận nào

Ảnh: AFP/Getty Images/MarketWatch

Phụ trách vấn đề Triều Tiên Stephen Biegun và người đồng cấp Kim Hyok Cholđang tổ chức các cuộc đàm phántại Hà Nội để đặt nền móng cho buổi gặp giữa các nguyên thủ.

Viping Narang, Giáo sư Viện Công nghệ Massachusetts, nhận định sự sụp đổ hoàn toàn “khó xảy ra vì Trump và Kim đã đầu tư rất nhiều cho cuộc gặp này”.

Nhưng những gì diễn ra từ các cuộc đàm phán là một câu chuyện khác.Hội nghị thượng đỉnh đầu tiên giữa hai nhà lãnh đạo tại Singapoređã kết thúc với tuyên bố chung đồng ý “phi hạt nhân hóa hoàn toàn”, mà Bình Nhưỡng định nghĩa rộng rãi là chấm dứt vũ khí hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên.

Mỹ cho biết họ đang tìm kiếm một bức tranh phi hạt nhân hóa “có thể kiểm chứng và không thể đảo ngược” - một công thức mà Bình Nhưỡng nhiều khả năng sẽ khó đồng ý trong lúc này.

Kịch bản Singapore lặp lại- thất bại của Trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un ở Singapore.

Ảnh: Reuters

Nếu chuyện ở Singapore đơn giản là lặp lại thì có thể xem như là một thất bại của Trump.

Jung Pak, cựu chuyên gia phân tích cho CIA, hiện là thành viên cấp cao tại Viện Brookings, cho hay: Thất bại là một tuyên bố mơ hồ khác với rất ít ràng buộc hành động cụ thể cho mỗi bên.

Narang cho rằng chuyện ở Singapore lặp lại là kết quả mà Triều Tiên ưa thích. Theo ông, nghịch lý là: hội nghị “hữu ích” với Triều Tiên là mơ hồ hết mức có thể. Còn hội nghị “hữu ích” với Mỹ phải là một điều gì đó rất cụ thể.

Một nhà ngoại giao phương Tây giấu tên nói rằng nếu trong thời gian tới không có gì nổi bật, những “diều hâu” xung quanh Trump, như cố vấn an ninh John Bolton, sẽ gây áp lực.

Trump nhường nhịn

Ảnh: Kevin Lim/THE STRAITS TIMES/Business Insider

Cho dù đội ngũ của Trump chuẩn bị bao nhiêu, thì vị Tổng thống “khác thường nhất” này cũng có thể phớt lờ ý kiến của chuyên gia hay đi một nước cờ khó lường.

Kịch bản như vậy sẽ là thảm họa bởi bấy lâu nay, Washington có xu hướng tìm cách “bắt được thóp” của Triều Tiên. “Thất bại” theo định nghĩa của Abraham Denmark, Giám đốc chương trình châu Á tại Trung tâm học giả quốc tế Woodrow Wilson, là “Mỹ cho đi nhiều hơn thứ họ nhận được”.

Denmarkcho rằng có thể xảy ra kịch bản Trump tuyên bố chấm dứt chiến tranh Triều Tiên 1950-1953 (vốn chỉ khép lại bằng hiệp định đình chiến) mà không đòi hỏi có hành động quan trọng từ Bình Nhưỡng. “Tuyên bố chấm dứt chiến tranh là một sự nhượng bộ đáng kể và không nên thực hiện một cách nhẹ nhàng”, ông nói.

Hoặc Trump-Kim có thể đi đến thỏa thuận chỉ hạn chế các tên lửa liên lục địa có thể tấn công nước Mỹ, trong khi không đã động đến vũ khí tầm ngắn có thể đe dọa các nước xung quanh Triều Tiên.

Ngoại trưởng Mike Pompeo đã nhiều lần nói rằng hội nghị thượng đỉnh của Triều Tiên là cách để bảo vệ người Mỹ. Với một tổng thống dân túy, các nước trong khu vực hoàn toàn có lý do để quan ngại.

Hai bên cùng xuống một bước

Ảnh: Reuters

Kết quả tốt nhất mà Mỹ có thể làm được dự kiến là một thỏa thuận “tiến dần từng bước”, có thể kiểm chứng, trong đó Triều Tiên cam kết chấm dứt chương trình hạt nhân, không chỉ là lời hứa suông. Chẳng hạn, hai bên đồng ý đình chỉ tất cả các địa điểm sản xuất và thử nghiệm tên lửa, hạt nhân và tiến hành phá hủy một phần.Theo Narang, nếu Triều Tiên đồng ý phá hủy Yongbyon - trung tâm hạt nhân chính của Triều Tiên - thì sẽ là một bước cực kỳ quan trọng.

Trong khi đó, Washington sẽ kỳ vọng Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế của Liên Hợp Quốc có thể tiến hành xác minh lời hứa loại trừ vũ khí hạt nhân của Triều Tiên.

Đổi lại, Washington có thể mở một văn phòng liên lạc ở Bình Nhưỡng - một bước tiến tới quan hệ ngoại giao đầy đủ - hoặc tuyên bố chấm dứt chiến tranh.

Mục tiêu cấp bách nhất của Kim là dỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế đã kìm hãm hy vọng phát triển kinh tế của ông.

Cho đến nay, Mỹ vẫn khăng khăng sẽ không cung cấp viện trợ cho đến khi phi hạt nhân hóa hoàn toàn.Nhưng Biegun gần đây đã bóng gió rằng: Chúng tôi không nói rằng chúng tôi sẽ không làm gì cho đến khi anh làm.

Xem thêm:

 

Ngày 25/2, Tổng thống Trump sẽ lên đường tới Việt Nam

Kim Jong-un lên tàu bọc thép đến Việt Nam dự Thượng đỉnh Mỹ - Triều

Trump: Mỹ hoãn tăng thuế đối với 200 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc


Lục Kiếm

Theo AFP