Hoa quả Trung Quốc: Chuyên gia nói “có độc”, cục đảm bảo… “không”!


Hoa quả Trung Quốc: Chuyên gia nói “có độc”, cục đảm bảo… “không”!

11:58 13/9/2017

Việc hoa quả Trung Quốc để hàng tháng trời vẫn tươi đã dấy lên quan ngại về dư lượng hóa chất bảo quản độc hại cho sức khỏe. Tuy nhiên, Cục Bảo vệ Thực vật (BVTV) vẫn kiên trì khẳng định tất cả hoa quả Trung Quốc nhập khẩu đều được kiểm dịch và đạt chất lượng an toàn mới cho nhập vào Việt Nam.

Người tiêu dùng Việt “tẩy chay” hoa quả Trung Quốc

Không biết từ đâu và từ bao giờ, nhưng cứ hoa quả được gắn mác Trung Quốc, người tiêu dùng nghiễm nhiên coi nó bị ngâm tẩm hóa chất bảo vệ rất độc hại. Tại một số khu chợ dân sinh trên địa bàn Hà Nội như Nghĩa Tân, Quan Hoa, Trần Quốc Hoàn, Trần Cung, Mơ, Diễn, Minh Khai... tốc độ tiêu thụ hoa quả Trung Quốc rất chậm và lượng hoa quả Trung Quốc cũng giảm dần, không còn tràn ngập thị trường như 2-3 năm trước.

Hầu như người tiêu dùng đều có thái độ dè chừng, nghi ngờ những loại quả được bán với giá rẻ là có nguồn gốc từ Trung Quốc và không mua. Thay vào đó, người tiêu dùng tìm hoa trái cây của Việt Nam nhiều hơn.

Kể cả những sạp hoa quả ngoài chợ khi được “mượn áo” Mỹ, Úc... qua lời quảng cáo của chủ hàng nhưng có giá bình dân thì vẫn rất khó tiêu thụ. Một chùm nho Mỹ mà chỉ có giá 60 - 80 nghìn/cân thì sẽ bị nghi ngờ về chất lượng, là hàng giả. Nhưng nếu cam kết là hàng chính gốc mà không có bao bì, nhãn mác tiêu chuẩn..., giá bán “chuẩn”, đắt mà trông lại như hàng chợ thì cũng chẳng ai mua.

Với những khách hàng chịu chi hơn, họ sẵn sàng vào siêu thị hoặc tới các cửa hàng hoa quả nhập khẩu để chọn mua hoa quả từ các nước ngoài như: Hàn Quốc, Úc, Mỹ, New Zealand, Thái Lan... nhưng nhất quyết không mua hàng Trung Quốc.

Chia sẻ trên báo Lao Động, bà Phạm Thị Hoài, bán hoa quả tại chợ Đồng Xa (Mai Dịch, Cầu Giấy, Hà Nội), cho biết: “Hoa quả Trung quốc tiêu thụ rất chậm. Chỉ có một số loại như dưa lưới, đào, mận… là người tiêu dùng hỏi mua. Gần đây, người tiêu dùng không mua táo, số lượng người mua nho cũng giảm hẳn bởi nghi ngại có hóa chất bảo quản độc hại”.

Hình ảnh trên trang mạng Trung Quốc, nơi khởi phát tin đồn dưa hấu tiêm hoá chất

Chị Nguyễn Thị Năm, một tiểu thương buôn bán trái cây ở chợ Đồng Xa, cũng chia sẻ: Khoảng 2-3 năm nay người Việt gần như nói “Không” với táo, lê Trung Quốc nên gần như chị không bán mặt hàng này nữa. Dù trước đây, chị Năm chỉ chuyên buôn bán các loại hoa quả nhập khẩu từ Trung Quốc.

Hầu hết các tiểu thương, người bán trái cây rong đều nhận định việc buôn hóa hoa quả ngày càng khó khăn, lượng hàng tiêu thụ giảm do người tiêu dùng “né” tránh hàng hóa từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, có thể tránh vỏ dưa lại gặp vỏ… dưa. Theo VTC14 phản ánh, tại các cửa khẩu, mỗi ngày, hàng tấn rau, củ, quả của Trung Quốc được thông quan vào Việt Nam, nhưng trên thị trường chúng lại “lặn mất tăm” như chưa hề từng nhập cảnh. Các tiểu thương đều quảng cáo hoa quả của họ đến từ các tỉnh thành trong nước và nguồn lấy từ chợ đầu mối. Tuy nhiên, khi đến chợ đầu mối thì lại nhan nhản các thùng hàng với toàn chữ Trung Quốc.

Hoa quả Trung Quốc gắn mác Việt để tiêu thụ nhanh hơn. Ảnh: VTC14

Hóa chất trong hoa quả Trung Quốc nằm ở ngưỡng cho phép?

Nỗi sợ hãi vô hình trước hoa quả, trái cây mang danh Trung Quốc đến từ những thí nghiệm của “cư dân mạng” cho thấy có những quả như táo, lê, nho... mua ngoài chợ về để ở nhiệt độ thường một tháng không hỏng, cùng lắm chỉ héo cái vỏ, nếu để trong tủ lạnh thì còn tươi nguyên.

Hoa quả Trung Quốc bị người tiêu dùng Việt từ chối, có thời điểm giá bán rẻ như cho, đào giòn Trung Quốc giá chỉ 15-20 nghìn/cân.

Trong khi đó, trao đổi với báo Lao Động, ông Lê Sơn Hà (Trưởng phòng Kiểm dịch thực vật - Cục BVTV, thuộc Bộ Nông nghiệp Phát triển Nông thôn) khẳng định: “Toàn bộ hoa quả Trung Quốc nhập khẩu vào Việt Nam cả đường tiểu ngạch và chính ngạch đều được kiểm dịch thực vật, nếu vi phạm quy định của Việt Nam đều không được nhập khẩu”.

Ông Hà cũng nói thêm, Cục BVTV đã có đề tài lấy mẫu tất cả các loại quả có trên thị trường để kiểm tra có hóa chất bảo quản nào không thì vẫn chưa phát hiện ra hóa chất nào vượt ngưỡng cho phép vi phạm quy định của Việt Nam. Ông cũng khẳng định năng lực kiểm tra của Việt Nam là đáng tin cậy.

Tuy nhiên…

 “Đã là hóa chất là độc”

Đó là khẳng định của TS Trần Đáng, Nguyên Cục trưởng Cục An toàn Thực phẩm (Bộ Y tế). Theo ông Đáng, dù nằm trong danh mục cho phép hay không cho phép, bất cứ hóa chất BVTV nào cũng độc hại, chỉ có thể là đỡ độc hơn nếu dùng đúng liều lượng, đúng đối tượng, đúng quy trình, đúng thời gian cách ly.

“Một số hóa chất hiện nay được phép dùng vẫn gây ung thư, ví dụ như hóa chất để diệt nấm mốc, sâu bệnh của cây, nếu dùng để tẩm ướp hoa quả sẽ gây ung thư” - ông Đáng khẳng định. Về nhận định này, không cần Tiến sĩ Đáng giải thích, chúng ta cũng hiểu những hóa chất gây ung thư, kích ứng đường tiêu hóa tồn tại trong đồ ăn dù ở ngưỡng cho phép thì sẽ đến ngày chúng được tích tụ đủ để gây ung thư, gây bệnh.

Cũng có chung quan điểm này, ông Nguyễn Thơ (Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kỹ thuật Bảo vệ thực vật) nói việc sử dụng hóa chất bảo quản để kéo dài thời gian sử dụng lên đến hàng tháng trời như của hoa quả Trung Quốc như vậy chắc chắn có độc hại. Nhưng mức độ gây độc, ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng đến đâu thì cần cơ quan quản lý Nhà nước nghiên cứu và đưa ra kết quả.

Các nhà “độc học” lại đưa ra một quan điểm khá trung lập, cho rằng không có chất nào độc, cũng không có chất nào không độc. Độc hay không là do liều lượng cơ thể tiêu thụ. Bất kỳ chất nào đưa vào cơ thể quá liều đều là chất độc. Ví dụ 1 thìa mật ong thì bổ, nhưng 100ml mật ong đặc thì sẽ gây ngộ độc. Nếu đã sử dụng thuốc bảo quản theo đúng quy trình, đúng cách, đúng quy định và đúng danh mục cho phép sử dụng thì không ảnh hưởng đến sức khỏe.

Có thể thấy, cơ quan chức năng đều khẳng định hoa quả Trung Quốc khi được nhập khẩu vào Việt Nam đều được kiểm dịch kỹ và đạt tiêu chuẩn nhập khẩu theo quy định. Vậy những trường hợp hậu kiểm dịch lại phát hiện hóa chất trong hoa quả Trung Quốc bán ra trên thị trường thì nguyên nhân do đâu? Liệu có phải từ chính tay người Việt Nam? Bà Nguyễn Thị Hà, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm dịch vùng 7, Lạng Sơn, cũng chỉ nói chung chung với báo Lao Động rằng trách nhiệm thuộc về cơ quan quản lý thị trường và Bộ Y tế.