Độc như dầu ăn



Độc như dầu ăn

Hoàng Lê 23:18 29/12/2011

Câu này có vẻ khó tin vì dầu ăn là thực phẩm không thể thiếu của mỗi gia đình. Nếu bà nội trợ không đủ kiến thức thì rất dễ biến những món đồ ăn ngon lành trở thành thuốc độc. Hiểu đúng, hiểu đủ về dầu ăn để tránh những thói quen phản khoa học sẽ giúp bạn và gia đình có những bữa ăn giàu dinh dưỡng, ngon bổ.

Dầu ăn nào cũng có thể dùng để chiên
Chị Vũ Thanh Hà, ở Hoàng Hoa Thám, Ba Đình, Hà Nội từ một năm trở lại đây đều gửi người thân ở nước ngoài mang dầu oliu về để dùng cho gia đình. Chị Hà quan niệm, dầu oliu có nhiều dinh dưỡng nên hay được sử dụng để trộn salat hoặcdùng nó để làm dầu chiên, nấu, xào chắc sẽ nhiều dinh dưỡng hơn. Nghĩ vậy,nên dù đắt chị cũng cắn răng mua nhằm nâng cao sức khỏe cho cả nhà.
Song thói quen này của chị Hà được Th.S Nguyễn Thị Nguyên, Viện Công nghiệp thực phẩm, Bộ Công thương khẳng định: Nhiều người tiêu dùng không hiểu biết cứ nghĩ đã là dầu thì có thể dùng để chiên rán nhưng đều đó hoàn toàn không đúng. Dầu ăn được chia thành nhiều loại: ví dụ dầu oliu, dầu mè (vừng), dầu ngô, dầu hướng dương thì chỉ nên trộn salat. Nếu đem chiên những loại dầu này thì sẽ biến chất dinh dưỡng trong dầu thành chất độc nguy hại cho cơ thể, đặc biệt với trẻ em. Chỉ nên chiên rán bằng dầu đậu nành, dầu cọ vì độ gia nhiệt cao.
 
Nấu ở nhiệt độ nào cũng được
Không chỉ có vậy, việc chiên, nấu bằng dầu ăn ở nhiệt độ quá cao cũng nguy hiểm không kém. PGS.TS Phan Thị Sửu, Giám đốc trung tâm kỹ thuật an toàn vệ sinh thực phẩm cho biết, nhiệt độ cao không những làm ảnh hưởng, phá vỡ chất dinh dưỡng có trong dầu ăn và còn sản sinh ra các chất độc là nguyên nhân dẫn tới căn bệnh ung thư. PGS Sửu khuyến cáo: khi dầu thực vật dùng để chiên, rán thức ăn chỉ nên ở dưới nhiệt độ cao 180oC. Trên mức nhiệt độ này, dầu ăn sẽ bị oxy hóa và biến chất.
 
Chiên đi chiên lại nhiều lần
Bằng chứng là chảo dầu tại nhiều cửa hàng bán bánh rán, quẩy, nem... đều có màu đen xịt. Nhìn qua đã thấy độ độc hại chứ chưa cần xét nghiệm. Nhiều chị em có tâm lý tiếc của: giữ lại dầu đã sử dụng để dùng cho những lần nấu tiếp theo. Tuy nhiên, điều này đã được Th.S Vũ Hồng Sơn, Viện Công nghệ thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội khuyến cáo, việc dầu chiên đi chiên lại nhiều lần sẽ không tốt cho sức khỏe, chỉ nên dùng dầu ăn tối đa 2 lần, còn tốt nhất dùng 1 lần là yên tâm nhất.
 
Không ăn dầu thực vật hoặc không ăn dầu động vật
Đây là thói quen của khá nhiều gia đình hiện nay. Chị Trần Tuyết Anh, Thanh Xuân, Hà Nội khăng khăng cho rằng, chỉ nên ăn dầu ăn, không được dùng mỡ vì mỡ gây nhiều bệnh về tim mạch, huyết áp... Chỉ ăn dầu thực vật và không ăn dầu động vật cũng không phải là tốt vì trong dầu động vật có chứa hàm lượng chất béo không no hoàn toàn có lợi cho sức khỏe của con người. PGS.TS Trần Đáng, nguyên Cục trưởng Cục Vệ sinh an toàn thực phẩm, Bộ y tế tư vấn, việc lựa chọn dầu thực vật hay mỡ động vật cho từng đối tượng phải có sự tư vấn của thầy thuốc thì mới chính xác. Người đang béo phì, mỡ trong máu tăng hơn mức bình thường , xơ vữa động mạch, cao huyết áp, tiểu đường, không nên ăn mỡ động vật, tốt nhất chỉ dùng dầu thực vật và nhiều rau xanh, củ quả cùng với các loại cá. Nếu người khỏe bình thường thì không cần kiêng  mỡ động vật, có thể sử dụng tỷ lệ dầu /mỡ ( 2/1 hoặc 3/1), nhất là trẻ em thì không cần kiêng mỡ động vật, tuy nhiên không nên cho các cháu ăn nhiều quá sẽ gây bệnh béo phì và các bệnh khác.
 
Chỉ ăn một loại sản phẩm dầu ăn
Hiện nay, các gia đình vẫn biếtsử dụng đúng loại dầu phù hợp với chế biến thức ăn. Họ thường chỉ dùng duy nhất một loại dầu ăn mà thôi. PGS.TS Nguyễn Thị Sửu đưa ra lời khuyên:  nên dùng nhiều loại dầu ăn để thay thế cho nhau hoặc là mỗi loại nên dùng một thời gian. Hết thì chuyển sang loại dầu ăn khác. Bởi có rất ít những loại dầu ăn đáp ứng đầy đủ chất mà cơ thể cần, vì vậy việc thay đổi những loại dầu khác nhau là hoàn toàn tốt cho cơ thể. Những người béo hoặc mắc bệnh máu nhiễm mỡ thường có cách dùng dầu không giống nhau
Điều quan trọng nằm ở cách lựa chọn những loại dầu có chứa acid béo không no và acid chua. Khi sử dụng dầu để chế biến thành món ăn, cần phải khống chế số lượng để tránh gây ảnh hưởng xấu tới sức khỏe.
 
Cách kiểm tra dầu ăn thế nào là an toàn
Có trường hợp các nhà sản xuất trộn lẫn các loại dầu với nhau nên khi mua về người tiêu dùng có thể thử bằng cáchđể dầu vào ngăn mát của tủ lạnh, nếu chai dầu nào bị đông đặc  hoặc tạo cặn đặc thì chứng tỏ loại dầu đó có nhiều axít béo no, không tốt cho sức khỏe.
- Người tiêu dùng khi chọn mua các sản phẩm có dầu ( các boại bánh qui, bánh ngọt, khoai tây chiên, các loại thức ăn nhanh, dầu ăn, margarin, shorterning ...cần chú ý nhãn  sản phẩm, nếu trên nhãn sản phẩm có ghi "Trans Fatty acids 0 gam" hoặc " Trans Fat 2 gam ", thì được xem là sản phẩm an toàn.
- Tuy nhiên hiện nay có một số sản phảm không ghi rõ trên nhãn sản phẩmchất béo Trans, người tiêu dùng có thể  chọn những sản phẩm của các công ty đã áp dụng Hệ thống quản lý an toàn thực phẩm HACCP/ISO 22000 đểphần nào yên tâm hơn, vì những công ty này đã được tư vấn kỹ về an toàn thực phẩm.
 

Hoàng Lê

Từ Khóa :