Dinh dưỡng trực quan - phương pháp giảm cân an toàn



Dinh dưỡng trực quan - phương pháp giảm cân an toàn

Phương Linh 7:0 6/7/2018

Thuật ngữ “ăn uống trực quan” hay “dinh dưỡng trực quan” được đặt ra bởi tiến sỹ Evelyn Tribole và Elyse Resch những năm 1990, sau này được Tiến sĩ y khoa Mazourik phát triển thêm.

Nói một cách ngắn gọn, ăn uống trực quan là sự phá vỡ khỏi các chu kỳ ăn kiêng, học cách ăn uống chánh niệm và không có cảm giác tội lỗi. Trong chế độ ăn uống trực quan, chúng ta không cần quan tâm đến việc đếm calo của từng khẩu phần ăn hoặc hạn chế một số loại thực phẩm nhất định. Tuy nhiên, chế độ ăn uống này vẫn phải tuân theo một số nguyên tắc, chính những nguyên tắc này tạo nên điều cốt lõi của phương pháp dinh dưỡng trực quan.

Không quan tâm đến các chế độ kiêng khem

Tiến sĩ Tribole và Resch đã viết cuốn sách đầu tiên về chủ đề ăn uống trực quan sau khi nhìn thấy các bệnh nhân của mình khổ sở với chế độ ăn kiêng như thế nào. “Chúng tôi đã phát ốm khi chứng kiến những gì các bệnh nhân đã trải qua. Họ hạn chế bản thân bằng chế độ dinh dưỡng ngặt nghèo để giảm cân. Nhưng sau đó không lâu, họ ăn uống tự do trở lại và rồi tự trách mình. Đây là những người thông minh và thành công trong cuộc sống. Vậy tại sao họ lại đến nông nỗi này? Từ đó, chúng tôi đã thực sự đi sâu vào nghiên cứu để tìm hiểu xem những gì đang xảy ra với những con người đau khổ kia…”

Tribole cho biết thêm: Điểm mấu chốt là chế độ ăn kiêng không bền vững. Vì thế, nguyên tắc đầu tiên của quá trình ăn uống trực quan là ngay lập tức ngừng lại chế độ ăn kiêng, ngừng tin tưởng vào các thông điệp của xã hội với nội dung thực hiện theo cách này hay cách khác trong chế độ dinh dưỡng để có thể nhanh chóng giảm cân chỉ sau nửa hoặc một tháng. Để thực hiện phương pháp dinh dưỡng, ăn uống trực quan, bệnh nhân cần vứt bỏ sách, bài viết về các chế độ ăn uống trên tạp chí hứa hẹn việc giảm cân nhanh, không quan tâm đến lượng calo của từng loại thực phẩm đưa vào miệng, không cần quan tâm tới việc bạn phải đưa vào cơ thể bao nhiêu khẩu phần ăn mỗi ngày…

Nhận biết các dấu hiệu của cơn đói

Một trong những lý do khiến việc ăn kiêng không hiệu quả là nó có thể khiến bạn luôn có cảm giác thiếu thốn và đói bụng. Điều này gây ra cảm giác thèm thuồng và ăn quá đà nếu có cơ hội. Vì thế, thay vì đếm số lượng calo hoặc xem các thành phần dinh dưỡng trong từng món ăn, bạn chỉ nên chú ý tới dấu hiệu “cảm thấy đói” của cơ thể, Tribole cho biết.

Điều đó có nghĩa là cơ thể bạn cần được ăn uống đầy đủ lượng calo và carbonhydrate cần thiết để không bị đói. Khi học được những tín hiệu “bị đói” hay “bị thiếu” ở cơ thể, bạn sẽ dễ dàng tin tưởng bản năng của mình hơn, biết phân biệt khi nào mình đói, mình cần được nạp năng lượng với việc mình thèm ăn chỉ vì món đó ngon, chỉ vì mình thích hoặc muốn thế. Từ đó bạn sẽ dần bỏ được nhiều thói quen ăn uống vô tội vạ, không lành mạnh với các loại thực phẩm.

Hòa hợp với thức ăn

Theo Tribole: Khi bạn ăn kiêng, bạn nghe nói một số loại thực phẩm bị cấm và những người béo không được phép chạm môi. Điều này càng có xu hướng khiến cho những món ăn này thêm phần hấp dẫn. Nó càng kích thích bạn muốn ăn loại thực phẩm đó, nhưng lại ăn trong cảm giác tội lỗi. Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn. Đó là lý do tại sao một nguyên tắc trong ăn uống trực quan là cho phép bạn “được quyền ăn uống thoải mái”.

Nghe có vẻ như nguyên tắc này dành cho những kẻ háu ăn. Nhưng theo Tribole, hầu như mọi chuyện không bao giờ diễn ra theo cách đó.

Một điều tuyệt vời sẽ kết thúc khi bạn cho phép mình ăn một chiếc bánh ngọt béo ngậy vào bữa sáng. Bạn sẽ ngừng lại và hỏi bản thân: Tôi thực sự muốn điều này sao? Không hẳn. Chiếc bánh cũng khá ngon nhưng tôi không thực sự có nhu cầu với loại bánh này lắm, chẳng qua là nó bị cấm ăn trong các khẩu phần ăn kiêng và tôi đã bị “mắc kẹt” trong hàng tá các quy chuẩn của xã hội có liên quan đến dinh dưỡng. Tôi thèm ăn vì nó bị cấm và tôi đã không được chạm môi vào chiếc bánh này cả quãng thời gian dài rồi. Giờ thì tôi đã ăn nó, cũng vui, cũng thích, cũng ngon nhưng thực sự nếu không ăn thì cũng chẳng sao cả.

Tôn trọng cảm giác “no”

Điều này phù hợp với quy tắc số 2 ở trên: “Nhận biết các dấu hiệu của cơn đói”. Điều quan trọng là bạn được quyền ăn khi đói, nhưng phải biết ngừng lại khi dấu hiệu đói đã chấm dứt. Khi đó, bạn có thể dừng lại bữa ăn để đánh giá tình trạng hiện tại của mình: “Bạn đang cảm thấy thế nào? Bạn muốn ăn vì vẫn đói hay bạn muốn ăn vì bạn cảm thấy chán nản hoặc căng thẳng?” Tất cả chúng ta đều có khả năng lắng nghe cơ thể theo cách này, nhưng nhiều người không nhận ra điều đó, và họ cứ ăn uống một cách vô tội vạ trong khi cơ thể không còn đói.

Tôn trọng từng cảm xúc mà không dùng thực phẩm để thay thế

Nói một cách khác, mọi người thường ăn quá nhiều vì lo âu, chán nản, tức giận hoặc căng thẳng. Đó là lý do tại sao chúng ta phải tìm được gốc rễ của vấn đề để tìm cách nuôi dưỡng bản thân và giải quyết các vấn đề đó mà không cần phải phụ thuộc vào đồ ăn.

Tôn trọng cơ thể của bạn

Một trong những nguyên tắc của ăn uống trực quan là chấp nhận cơ thể. Điều đó có nghĩa là bạn không cần thiết phải buồn phiền về bất kỳ khuyết điểm nào trên cơ thể mình, không cần thiết phải phấn đấu cho những ước vọng quá khả năng, ví dụ như tìm mọi cách giảm cân để mặc vừa một chiếc quần jean thời trang mà bạn cực yêu thích nhưng chỉ có size nhỏ…

Tập luyện và cảm nhận sự khác biệt

Bạn không cần phải đến phòng tập thể dục mỗi ngày, nhưng điều quan trọng là phải biết chuyển động cơ thể mình một cách thường xuyên. Các bài tập của bạn không quan trọng là tìm ra phương pháp nào đốt cháy calo hoặc chất béo nhiều nhất mà nên tìm kiếm những động tác mà bạn yêu thích để có thể gắn bó và tập luyện lâu dài.

Tập thể dục mang đến nhiều lợi ích mà ngay cả kế hoạch ăn uống lành mạnh nhất cũng không thể so sánh được. Các động tác giúp làm tăng tâm trạng, tăng cường hệ tim mạch, tăng khối lượng cơ, giúp cho làn da được căng trẻ, tràn đầy sức sống.

Một trong những sai lầm nghiêm trọng nhất của nhiều người là nếu không theo một chế độ ăn có quy tắc, mọi người sẽ bắt đầu với những lối sinh hoạt không lành mạnh. Những người ăn uống trực quan có lòng tự trọng cao hơn, hạnh phúc nhiều hơn và có chỉ số khối lượng cơ thể thấp hơn. Họ ăn nhiều loại thực phẩm khác nhau, họ tin tưởng vào cơ thể mình và yêu thương nó.

Con người được sinh ra với một cảm giác cân bằng bản năng. Đó là lý do tại sao trẻ sơ sinh ăn khi đói và dừng lại khi no. Nhưng khi trưởng thành, chúng ta luôn phải đối mặt với nhiều yếu tố kích thích ăn uống mang tính xã hội và cảm xúc hàng ngày. Vì thế, cơ chế dinh dưỡng bỗng nhiên bị thay đổi do chính những quan niệm bên ngoài cơ thể áp đặt, chứ không phải do bộ não và do chính nhu cầu bản năng đòi hỏi.


Phương Linh