Đằng sau rau củ “nát” là một thị trường triệu đô



Đằng sau rau củ “nát” là một thị trường triệu đô

Lục Kiếm 14:0 18/2/2018

Con người đang quá lãng phí. Và thế giới xuất hiện những startup kinh doanh sự lãng phí đó.

Những rau củ “không đạt chuẩn” có thể làm nên phân khúc có giá trị.

Không ai biết được bao nhiêu rau quả không bao giờ đến được quầy hàng tạp hóa, siêu thị. Chừng một phần năm, cũng có thể gấp đôi con số ấy, bị cho là “không đạt chuẩn” thương mại. Vì vậy, chúng được sử dụng làm thức cho gia sức, làm phân trộn, bị vứt bỏ, hay thậm chí tuồn ra các chợ dân sinh bán lại cho những người có thu thập rất thấp. Điều này có thể khiến nhiều người lên tiếng chỉ trích. Tuy nhiên, thái độ phỉ báng của họ vẫn chưa đủ để tạo ra cuộc đời mới cho những rau củ “thải loại” này, một thị trường tiêu thụ chẳng hạn. Nhưng điều đó đã bắt đầu thay đổi.

Có ít nhất hai công ty, Imperfect Produce (logo củ khoai tây được gọt tỉa như hình trái tim) và Hungry Harvest (khẩu hiệu “Giải cứu sản phẩm. Phân phối”) hiện đang cung cấp các hộp công cụ phụ trợ trực tiếp cho khách hàng bán lẻ, một tập trung ở bờ biển phía Tây của Mỹ, một ở phía Đông. Một công ty khác, Full Harvest, có chợ bán buôn với các trang trại, nhà sản xuất thực phẩm và đồ uống. Tháng 12/2017, một ứng dụng iPhone mới gọi là goMkt đã được khởi chạy, kết nối giữa người tiêu dùng với các nhà hàng, cửa hàng tạp hóa, quán cà phê và các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống khác có sản phẩm thừa.

Ảnh: pdxmonthly

Không có cái tên nào trong số đó được xếp vào hàng công ty lớn trong thời điểm hiện tại, thậm chí nhiều công ty còn trong giai đoạn trứng nước. Tất cả đều phải đối mặt với những trở ngại rất lớn.

Làm dân buôn thì thường thích số lượng lớn. Các cửa hàng thực phẩm chủ yếu thích các loại hoa quả, rau củ chất lượng tốt nhất, hoặc chỉ thấp hơn một chút. Hơn hết thảy, thả lên kệ hàng các mặt hàng trông xấu xí hiếm khi là chiến lược bán lẻ tốt. Ngay cả những người mua sắm có ý thức về chi phí nhất cũng khó dừng chân lại trước những kệ hàng toàn các sản phẩm trông rất không đẹp mắt. Và chi phí vận hành sẽ cao vì nhu cầu giám sát sản phẩm - có thể mất giá trị theo từng giờ.

Tuy nhiên, nhiều sản phẩm xấu xí vẫn có giá trị, đặc biệt với khiếm khuyết chỉ đơn giản là về thị giác. Quả hơi nhỏ, dưa chuột hơi cong, chuối hơi mập, hay những loại củ quả hơi thâm tím hoặc bẩn thường không gây hại cho khẩu vị hay sức khỏe. Một quả cà chua xấu xí vẫn có thể là thức ăn hoàn hảo, hoặc nước sốt vẫn tuyệt vời.

Theo Elliot Rabinovich - Giáo sư Đại học Arizona - và người đồng nghiệp Tim Richards, có những công ty đang vượt qua những thách thức trên. Với sự hỗ trợ từ Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, họ cũng đang nghiên cứu để làm sao kinh doanh được sự xấu xí ấy. Theo đó, có 4 yêu cầu cần vượt qua.

Thứ nhất là hệ thống hóa tiêu chuẩn chất lượng cho phép định giá chính xác nhất.

Thứ hai là phân phối hiệu quả, vì các sản phẩm xấu cần tiếp cận khách hàng nhanh chóng và “rẻ” sẽ là yếu tố hấp dẫn nhất để tẩu tán chúng khỏi kệ hàng.

Ảnh: Giant Eagle

Thứ ba, trách nhiệm pháp lý phải được quy định rõ. Sản phẩm có thể quá cũ không thể sử dụng được, thậm chí một số trường hợp là hư hỏng và nguy hiểm. Rabinovich cũng lưu ý rằng sự không bằng lòng giữa nhà cung ứng và người sử dụng cuối cùng có thể khiến bên trung gian chịu trách nhiệm, ít nhất là trên giấy tờ, hàng tồn kho, ngay cả khi họ còn chưa chạm vào sản phẩm.

Cuối cùng là lợi nhuận. Những người trồng nhỏ lẻ thường thấy giải quyết những sản phẩm kém chất lượng quá tốn kém. Một số lo lắng rằng ngay cả khi họ kiếm được một chút từ chúng, thì chi phí lớn cũng chẳng mang lại bao nhiêu lãi. Ông Rabinovich nhận định lo ngại này có thể được giải quyết khi thị trường mở rộng quy mô, cho phép giao thương tấp nập và nhu cầu nhiều hơn.

Chậm rãi, những ý tưởng thay đổi các nền tảng thị trường lâu đời nhất, thị trường thực phẩm chẳng hạn, sẽ mang lại những chuyển biến cực kỳ to lớn.


Lục Kiếm

Theo Economist