Covid-19 khiến ngành kinh doanh quần áo cũ điêu đứng, chất đống trong kho



Covid-19 khiến ngành kinh doanh quần áo cũ điêu đứng, chất đống trong kho

Phương Linh 1:11 2/10/2020

Việc buôn bán quần áo cũ trị giá hàng tỷ USD giúp ngăn chặn “đống rác thải” ngày càng tăng của ngành công nghiệp thời trang đổ thẳng ra bãi rác, đồng thời giúp cho tủ quần áo của bạn sạch sẽ, ngăn nắp hơn để chuẩn bị đón những thiết kế mới nhất vào mùa tới. Nhưng giờ đây, ngành công nghiệp buôn bán, “chế biến” quần áo cũ đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng.

Do các biện pháp phong tỏa, thậm chí đóng cả đường bay, đường thủy, đường bộ trong nhiều quốc gia, quá trình vận chuyển hàng hóa giữa các nước gặp nhiều khó khăn. Người dân của những nước nghèo từ châu Phi tới Đông Âu, Châu Mỹ la tinh đã trở thành khách hàng ổn định của sản phẩm quần áo cũ từ các nước phát triển bởi giá thành khá rẻ. Nhưng bây giờ, tại London hay Los Angeles, những quốc gia thường chuyển hàng quần áo cũ sang châu Phi, châu Mỹ la tinh, các cửa hàng quần áo giá rẻ khắp đường phố đã bày bán quá nhiều quần áo cũ hơn ngày, khiến cho những núi quần áo chất thành đống trong các kho phân loại.

Kể từ khi đại dịch Covid-19 xuất hiện vào đầu năm nay, các nhà tái chế và xuất khẩu dệt may đã phải giảm giá thành để lưu chuyển các kho hàng do ảnh hưởng của lệnh phong tỏa khiến việc đi lại, vận chuyển gặp nhiều khó khăn, làm các hoạt động kinh doanh chậm lại tại các thị trường ở nước ngoài. Với nhiều công ty và cá nhân, việc di dời hàng hóa cũng không khả thi về mặt thương mại và thậm chí, họ không còn khả năng vận chuyển hàng hóa nữa.

Antonio de Carvalho, chủ công ty tái chế hàng dệt may ở Stourbridge, miền trung nước Anh đã viết thư cho một đối tác vào thời điểm tháng 6, đề nghị được giảm giá các mặt hàng quần áo cũ mà công ty sẽ thu gom: Các kho hàng của chúng tôi đãđầy kín chỗ. Tới giờ chúng tôi muốn thu gom quần áo với giá rẻ hơn.

Carvalho đã trả tiền cho các thị trấn để mua quần áo cũ, sau đó, thu gom trong các thùng chứa công ty rồi bán cho các thương nhân ở nước ngoài.

Nhưng kể từ tháng 5, mức giá mà ông có thể bán cho người mua ở nước ngoài đã giảm từ 570 bảng Anh (726 USD) một tấn xuống còn 400 bảng Anh khiến cho công ty Green World Recycling của ông khó có thể trang trải chi phí thu gom và lưu giữ các mặt hàng. “Chúng tôi đang mất một số tiền lớn, gây tổn thất cho nhiều hoạt động”, ông Carvalho cho biết.

Khó duy trì

Những trải nghiệm của Carvalho được phản ánh trong toàn lĩnh vực thời trang tái chế. Điều này cho thấy, kể cả khi đại dịch qua đi, các hoạt đông buôn bán, kinh doanh cần mất rất nhiều thời gian để phục hồi trở lại.

Tại các thị trường ở Anh, Mỹ, Đức, Hà Lan, các nhà tái chế cũng đang tìm cách giảm lượng quần áo nhập về kho, sa thải công nhân để tiết kiệm tiền mặt.

Jackie King, giám đốc điều hành cơ quan thương mại Hoa Kỳ thuộc Hiệp hội Dệt may tái chế và Vật liệu thứ cấp (SMART) cho biết: Điều này không giống với bất kỳ cuộc suy thoái nào khác trong một thế kỷ qua. Tôi dự đoán sẽ có thêm nhiều công ty ngừng kinh doanh.

Theo dữ liệu thương mại của Liên Hợp Quốc, sự rút lui của các nhà tái chế đang gây ra những hậu quả sâu rộng đối với một ngành công nghiệp mà hàng năm xuất khẩu được hơn 4 tỷ USD quần áo đã qua sử dụng trên toàn cầu.

Nhưng năm nay, lượng quần áo cũ xuất khẩu đã giảm mạnh.

Tại Anh, lượng quần áo đã qua sử dụng được xuất khẩu từ tháng 3 đến tháng 7 chỉ bằng một nửa so với cùng kỳ năm ngoái. Xuất khẩu được cải thiện hơn trong tháng 7 khi các thương gia đổ xô chuyển kho vào thời điểm nhiều quốc gia bắt đầu mở cửa trở lại, nhưng so với thời điểm đó vào năm ngoái, số lượng vẫn bị giảm 30%.

Theo dữ liệu chính phủ, tại Hoa Kỳ, giá trị quần áo xuất khẩu từ tháng 3 đến tháng 7 giảm 45% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tại khu chợ Nairobi, chợ quần áo cũ lớn nhất ở Đông Phi, việc kinh doanh khá ế ẩm. Các thương nhân bị ảnh hưởng bởi nguồn cung bị thu hẹp. Trong khi, chính phủ lại cấm nhập khẩu hàng dệt may đã qua sử dụng bắt đầu từ thời điểm tháng 3 do lo ngại những hàng này có thể chứa viruscorona. Khách mua hàng ở chợ Nairobi cũng bị sụt giảm nghiêm trọng do người dân thường xuyên ở nhà.

Thương nhân Nicholas Mutisya, người bán quần jean và mũ cho biết: Trước khi coronavirus xuất hiện, tôi bán được ít nhất 50 chiếc quần jean mỗi ngày. Nhưng giờ đây, ngay cả việc bán một cái quần cũng trở nên khó khăn.

Lệnh cấm nhập khẩu hàng dệt may đã qua sử dụng vừa được dỡ bỏ vào tháng 8 vừa qua sau sự phản đối từ các thương nhân Kenya và cơ quan công nghiệp châu Âu và Hoa Kỳ, những người đã cho rằng quần áo cũ khá an toàn khi virus không thể tồn tại trong hành trình đến châu Phi.

Tuy nhiên, cuộc đấu tranh vẫn tiếp tục đối với những thương nhân như Mutisya và Anthony Kang (tài xế cho một cửa hàng bán quần áo cũ đóng kiện từ Anh). Ông Kang cho biết, việc kinh doanh đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi khan hiếm nguồn cung. “Trước đây chúng tôi có 5 nhân viên trong công ty, nhưng giờ chỉ còn 2 người”, Kang cho hay.

Mặt tối của ngành thời trang

Hoạt động thương mại buôn bán quần áo cũ có quy mô từ châu Âu, Hoa Kỳ đến các thị trường mới nổi đã diễn ra mạnh mẽ trong những năm 1990 do nhu cầu ngày càng tăng của thị trường châu Phi, Đông Âu đối với thời trang phương Tây.

Theo tổ chức từ thiện bền vững Ellen MacARthur Foundation, chính nhu cầu tiêu thụ nhiều quần áo cũ tại thị trường châu Phi, Đông Âu cũng là nguyên nhân cho một thị trường thời trang đang bùng nổ, khiến nhu cầu sản xuất quần áo ở các nước châu Âu tăng gần gấp đôi trong vòng 15 năm qua.

Chương trình môi trường của Liên hợp quốc cho biết, ngành công nghiệp thời trang là ngành tiêu thụ lượng nước lớn thứ hai và chịu trách nhiệm tới 10% lượng khí thải carbon toàn cầu - nhiều hơn tất cả các chuyến bay quốc tế và vận chuyển hàng hải cộng lại.

Theo báo cáo quốc hội Anh năm 2019 của Ủy ban Kiểm toán môi trường:Tại Anh, người tiêu dùng mua quần áo nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào ở châu Âu. Con số cao hơn gấp 5 lần so với những gì họ mua vào những năm 1980. Báo cáo cũng cho biết có khoảng 300.000 tấn quần áo được đem đi chôn lấp hoặc đốt mỗi năm.

Theo cơ quan bảo vệ môi trường, Hoa Kỳ sản xuất dưới 17 triệu tấn chất thải dệt may mỗi năm. Hai phần ba số này được đưa vào các bãi chôn lấp. Nhiều hãng thời trang bán lẻ, bao gồm H&M, Zara… đã khuyến khích khách hàng mang những bộ quần áo họ không còn yêu thích tới cửa hàng để đổi lấy đồ mới.

Không chỉ riêng ngành thời trang, hầu như tất cả mọi ngành kinh doanh khác đều điêu đứng sau Covid-19. Trong trường hợp các ngành quần áo tái chế buộc phải ngừng kinh doanh, nguy cơ “rác thải thời trang” sẽ trở thành vấn đề lớn trong tương lai bởi quần áo cũ khó đến tay người cần tại châu Phi, trong khi người tiêu dùng ở châu Âu vẫn muốn mua thật nhiều đồ mới, chỉ mặc rất ít lần rồi vứt bỏ. Vấn đề sẽ ngày càng càng trầm trọng khi sự lãng phí lên tới đỉnh điểm với các hố chôn quần áo cũ ngày càng nhiều và khí thải carbon cho ngành công nghiệp thời trang không ngừng tăng…


Phương Linh

Theo Reuteurs

Từ Khóa :