Cồn cào nhớ ba khía Rạch Gốc đặc sản nơi cuối đất



Cồn cào nhớ ba khía Rạch Gốc đặc sản nơi cuối đất

Hoàng Lê 3:0 23/2/2020

Có lần, bước vào một nhà hàng sang trọng, tôi thấy món ba khía trộn tỏi ớt Cà Mau đứng chễm chệ, xung quanh là danh sách các đặc sản của nhà hàng. Tự hào thay khi ba khía giờ đã không còn bần hàn như xưa mà đã trở thành một đặc sản độc đáo và nghề muối ba khía đã được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của Cà Mau.

Ba khía là đặc sản vùng đất Mũi

Vùng cuối đất Cà Mau từ lâu nổi tiếng với nhiều món ăn đặc sản độc đáo mang dấu ấn vùng miền. Hẳn trong chúng ta, có mấy ai quên được con ba khía muối vốn là đặc sản hấp dẫn và đặc trưng nhất ở đất Mũi Cà Mau. Con ba khía gắn bó với người dân vùng cuối đất tự bao đời và nó được xem là linh hồn của ẩm thực vùng đất Mũi.

Ba khía thuộc họ cua, giống với con chù ụ

Thuộc họ cua, ba khía  sống nhiều trong các khu rừng ngập mặn. Ba khía sinh sản rất nhanh, vào tháng 10 âm lịch hằng năm, chúng tập trung sinh sôi có khi đến hàng triệu con ở một góc rừng. Vào những thời điểm khác, tuy ba khía không “hội” nhưng người dân chuyên bắt ba khía cũng tìm được nơi ẩn náu của chúng. Vì vậy, ở Cà Mau không khi nào không có con ba khía. Nhiều người còn nói vui rằng, ba khía sinh ra là để phục vụ cho cuộc sống của người bình dân miệt thứ.

Nghề làm mắm ba khía được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể

Ở Cà Mau, ba khía tập trung nhiều nhất và mập nhất là ở địa bàn thị trấn Rạch Gốc thuộc huyện Ngọc Hiển. Người ta kể lại rằng, trước đây vào mùa “hội”, ba khía rời khỏi hang leo lên thân cây mắm, cây đước nhiều vô số kể. Ban đêm chỉ cần soi đèn là thấy đỏ tía ba khía, thoải mái bắt về vừa ăn vừa đem bán để tăng thêm thu nhập. Cuộc sống của người dân Rạch Gốc bao đời gắn chặt với hình ảnh mắm ba khía trên những mâm cơm. Ba khía một thời là nguồn thu nhập đáng kể của người dân ở thị trấn nhỏ này.

Gỏi ba khía cũng là món được nhiều thực khách ưa chuộng

Ba khía sau khi bắt về rửa sạch đem phơi khô, pha với muối và nước mắm đủ độ rồi cho trực tiếp con ba khía vào muối luôn. Người dân ở Rạch Gốc chia sẻ thêm bí quyết muối ba khía, đó dùng hỗn hợp nước muối và nước mắm ngâm cho Ba khía chết sau đó nấu nước muối đó lại cho sôi đúng độ, để nguội, rồi pha chế với đường, bột ngọt, tỏi để muối ba khía. Nói chung là với cách làm nào, ba khía vẫn giữ được độ ngon ngọt, đậm vị đặc trưng.

Ba khía muối là món ăn độc đáo, nhưng cũng cần phải chú ý khéo léo trong cách chế biến. Trước tiên, bạn vớt ba khía ra trụng sơ qua nước ấm, tách mai, bẻ ba khía ra thành từng miếng cho vừa ăn. Cho ba khía vào đĩa, trộn với tỏi, ớt, nêm chút bột ngọt, đường để ba khía càng thêm đậm vị. Người ta còn dùng khế chua, xoài non thái sợi để trộn cùng làm phong phú thêm mùi vị con ba khía. Ngoài cách ăn thông dụng, ba khía còn có thể luộc sả, chiên nước mắm, rang me… Ở các nhà hàng, quán xá, ba khía được chế biến bằng nhiều cách khác nhau và giá cả cũng khá cao. Món ăn này được người dân thành thị vô cùng ưa chuộng bởi người ta quan niệm rằng, con gì sống tự nhiên thịt cũng ngon và chứa nhiều dinh dưỡng.

Người sành ăn ba khía khẳng định, dù được chế biến bằng cách nào vẫn không qua được món mắm ba khía ăn cùng với cơm nguội. Bên trong chiếc mai, thớ gạch son có vị bùi bùi, đặc biệt ngon khi hòa quyện với vị ngọt của từng hạt cơm nguội. Thịt ba khía vừa ngọt vừa mặn, khi kết hợp với tỏi ớt đúng là ngon đúng điệu miền quê. Người dân đất Mũi khi xa quê vẫn không thể nào quên được vị mặn mòi của con ba khía. Vì trong con ba khía chất chứa cái tình, cái thân thương mà khi nhắc đến, người ta lại thấy nhớ cồn cào…


Hoàng Lê

Từ Khóa : ba khía