Chống biến đổi khí hậu: Máy điều hòa nhiệt độ cũng phải thân thiện với môi trường



Chống biến đổi khí hậu: Máy điều hòa nhiệt độ cũng phải thân thiện với môi trường

Phương Linh 2:0 14/12/2019

Chiếc máy điều hòa nhiệt độ nay đã gần 100 năm tuổi nhưng công nghệ cơ bản từ khi phát minh vẫn chẳng có gì cải tiến và chúng đang góp phần khiến trái đất nóng. Vì vậy, một cuộc thi cải tiến công nghệ giúp chiếc máy điều hòa ít tác động tới môi trường hơn khoảng 5 lần so với thế hệ cũ đã được phát động. Sản phẩm đã có, việc còn lại là thuyết phục người mua chúng trải nghiệm tính thân thiện của máy điều hòa thế hệ mới.

 

Máy điều hòa đã làm thay đổi cuộc sống của chúng ta, giúp cho cuộc sống dễ thở hơn trong những ngày nắng nóng hay đông lạnh. Máy điều hòa rất cần thiết cho các doanh nghiệp, nhất là những ngành nghề phụ thuộc vào yếu tố độ ẩm và nhiệt độ.

Nhưng sự phụ thuộc này bắt buộc phải trả giá. Theo cơ quan năng lượng quốc tế: Quá trình làm mát không khí bằng máy điều hòa phải chịu trách nhiệm cho 10% lượng điện tiêu thụ trên khắp hành tinh. Khi thế giới nóng lên, nhu cầu về máy điều hòa chỉ tăng lên chứ không giảm đi, đặc biệt ở các nước đang phát triển. Tuy nhiên, việc thải hơi nóng ra bên ngoài của máy điều hòa lại làm cho trái đất nóng lên và tạo ra cái vòng luẩn quẩn.

Công nghệ hiện tại không hề bền vững. Đó là lý do tại sao một liên minh mới, dẫn đầu bởi chính phủ Ấn Độ và Viện Rocky Mountain của Mỹ (RMI), một tổ chức nghiên cứu môi trường phi lợi nhuận đã đưa ra giải thưởng “làm mát toàn cầu” với cuộc thi trị giá 1 triệu USD để thiết kế hệ thống làm mát không khí khác với hệ thống cũ.

Iain Campbell, giám đốc điều hành RMI cho biết: “Máy điều hòa không khí gia đình đầu tiên đã được đưa ra thị trường vào năm 1926 bởi nhà thiết kế Willis Carrier, người đã qua đời từ lâu. Nhưng nếu chúng ta có thể đưa anh ấy quay trở lại cuộc sống và cho xem qua chiếc máy điều hòa ngày nay, Willis Carrier vẫn có thể biết được chính xác đó là cái gì và cách thức hoạt động của nó ra sao bởi chiếc máy điều hòa ngày nay không có nhiều sự thay đổi so với chiếc máy điều hòa đầu tiên.

Máy điều hòa nhiệt độ được sử dụng phổ biến ở New Delhi

Cuộc thi “làm mát toàn cầu”

Theo thống kê của RMI, có tới 1,2 tỉ chiếc máy điều hòa nhiệt độ đang được sử dụng trên khắp hành tinh, vì thế, những tác động của máy điều hòa đến việc sử dụng điện rất lớn. Campbell cho biết: “Các vấn đề nan giải từ việc sử dụng máy điều hòa nhiệt độ buộc chúng ta phải trả giá cho môi trường rất lớn mà tiền bạc không giải quyết xuể”.

Giải thưởng “làm mát toàn cầu” đưa ra các hướng dẫn cụ thể cho những người tham gia, yêu cầu họ phải thiết kế các giải pháp làm mát không khí nhưng những tác động lên môi trường tự nhiên phải ít hơn 5 lần so với những chiếc máy điều hòa đang được dùng hiện nay.

Một bộ điều hòa không khí được lắp ráp tại một nhà máy ở Jhajjar, Ấn độ

 

Vòng chung kết

Cuộc thi đã thu hút hơn 2.100 người tham gia từ 59 quốc gia. Từ một danh sách dài gồm 139 đội, 8 cá nhân đã vào được vòng chung kết và được trao 200.000 USD để phát triển các ý tưởng, sau đó gửi đến Ấn Độ để thử nghiệm vào mùa hè năm 2020.

Các thiết kế máy điều hòa mới được đề xuất sử dụng một loạt công nghệ, từ nén hơi đến cách làm mát bay hơi. Barocal, một công ty khởi nghiệp đại học Cambridge sử dụng các công nghệ làm mát trạng thái rắn thay vì chất làm lạnh lỏng truyền thống có thể bị rò rỉ theo thời gian. Trong khi đó, một đề xuất từ Kraton, công ty kỹ thuật hóa học Texan, công nghệ làm mát đơn giản chỉ sử dụng nước, hoàn toàn loại bỏ các thành phần cơ học chính của máy điều hòa không khí, máy nén khí, để làm cho thiết bị có thể mở rộng hơn và giá cả phải chăng.

Công nhân lắp máy điều hòa trong một cửa hàng thực phẩm tại Thượng Hải

 

Thật khó để nói trước được những chiếc máy điều hòa nhiệt độ mới đề xuất này sẽ có thiết kế hình thức như thế nào trước khi chúng được chế tạo, nhưng chúng ta có thể tin rằng máy điều hòa mới sẽ có tính thẩm mỹ cao, vì hầu hết các thiết kế lọt vào danh sách giải thưởng đều dựa trên công nghệ và hình thức khác biệt cơ bản so với các thiết bị truyền thống.

Còn nhiều thách thức

Người chiến thắng chung cuộc sẽ được công bố vào tháng 11 năm 2020 và được trao giải 1 triệu USD tiền thưởng. Khi đó, thử thách mới thực sự bắt đầu. Sản phẩm mới cần thuyết phục được cả thế giới rằng máy điều hòa không khí truyền thống cần phải thay thế. Vijay Mhetar, phó chủ tịch cấp cao của Kraton cho biết: “Bất kỳ thiết kế mới nào cũng có những rào cản tối thiểu trước khi nhận được sự chấp nhận của khách hàng để có được chuỗi cung ứng khắp thị trường”.

Máy điều hòa treo trên tường của một tòa nhà văn phòng ở Fuzhou, tỉnh Fujian, Trung Quốc.

 

Theo Xavier Moya (đại học Cambridge), thách thức chính là việc thuyết phục khách hàng mua chiếc điều hòa mới dựa trên hiệu suất và tác động của nó đối với khí hậu thay vì quan tâm tới giá cả. Sự thay đổi trong nhận thức của người tiêu dùng cũng có thể được hỗ trợ bằng cách giảm dần việc bán các thiết kế không bền vững với môi trường.

Thật may mắn nếu tương lai chúng ta có thêm những thiết kế máy điều hòa nhiệt độ vừa có tác dụng làm mát không khí, nhưng đồng thời lại có tính bền vững và hạn chế tối thiểu những tác động tiêu cực lên môi trường.


Phương Linh

Theo CNN