Cán bộ quen thói trục lợi - Nợ xấu tăng cao



Cán bộ quen thói trục lợi - Nợ xấu tăng cao

Vân Du 20:42 17/9/2013

Theo số liệu thống kê mới nhất của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), tổng tài sản của các tổ chức tín dụng trong tháng 7/2013 giảm gần 45.000 tỷ đồng so với tháng trước đó. Trong đó, tổng tài sản của nhóm ngân hàng thương mại cổ phần giảm gần 38.300 tỷ đồng còn của nhóm ngân hàng thương mại nhà nước giảm hơn 6.200 tỷ.

Ngược hướng với đà đi xuống của tổng tài sản tại các ngân hàng, tỷ lệ nợ xấu của các tổ chức tín dụng bắt đầu có xu hướng tăng cao. Tổng nợ xấu trong toàn bộ hệ thống ngân hàng tính đến cuối tháng 7 đạt gần 139 nghìn tỷ đồng, chiếm 4,58% trên tổng dư nợ, cao hơn 0,12% so với cách đó 1 tháng và cũng quay đầu tăng trở lại sau 2 tháng giảm liên tiếp.
 
Tháng 7/2013, Ủy ban giám sát tài chính quốc gia thừa nhận tỷ lệ nợ xấu BĐS tại các ngân hàng thương mại cổ phần có thể đã lên đến 33-35%, trong khi báo cáo của Bộ Xây dựng đưa ra trong cùng tháng chỉ có 6,5%.
Tuy nhiên, so với ước tính trước đó đã từng đạt 8,82% theo báo cáo của NHNN, 10% như lo ngại của Thống đốc Nguyễn Văn Bình hay đến trên 10% theo tính toán của các tổ chức quốc tế thì dù có thừa nhận là nợ xấu có tăng, nhưng tỷ lệ nợ xấu này vẫn quá đẹp. Trong khi đó, một điều khá lạ là, chỉ có khoảng 25% doanh nghiệp được khảo sát theo điều tra của Vụ Dự báo thống kê tiền tệ (NHNN) khai báo tỷ lệ nợ xấu đạt trên 3%. Như vậy, có đến 75% đơn vị có nợ xấu “dưới mức nguy hiểm” – mức yêu cầu phải bán nợ xấu cho VAMC. Trong khi đó, chuyên gia kinh tế tài chính ngân hàng Bùi Kiến Thành, dù không nêu cụ thể số lượng đơn vị, song cho biết “nhiều ngân hàng có nợ xấu, nợ khó đòi lên tới 40% - 50% - 60%”. Như vậy, chỉ riêng cách biệt với con số của nhà quản lý đã cho thấy đang có một khoảng trống “vô hình” giữa các báo cáo được công bố. Hay như ông Thành nói: Dù theo cách đánh giá nào thì nợ xấu tại Việt Nam cũng đang ở ngưỡng “báo động đỏ”!
 
Là một trong những tác nhân lớn nhất hình thành nên cục diện nợ xấu hiện nay. Nhưng lạ là, dù thừa nhận đã từng hào phóng cho vay ồ ạt dưới thời kinh tế phát triển “nóng”, thì nay các ngân hàng lại đi “trải lòng” trên báo giới rằng: Ngân hàng sợ cho vay vì sức khỏe doanh nghiệp không tốt.
 
Vụ khởi tố 12 cán bộ ngân hàng thuộc Ngân hàng Phát triển Việt Nam chi nhánh Sóc Trăng và Ngân hàng Bưu điện Liên Việt ở Hậu Giang vì món nợ của đại gia thủy sản Phương Nam đã cho thấy nhiều kẽ hở “chết người” trong hoạt động tín dụng không chỉ của ngân hàng này mà còn cả hệ thống đang tồn tại những mắt xích trật khớp. Như ông Bùi Kiến Thành nói trong cuộc phỏng vấn với báo Đất Việt: “khi một mắt xích trong ma trận sở hữu chéo bị phá sản thì sẽ gây hiệu ứng domino, ảnh hưởng tới toàn hệ thống ngân hàng. Hệ thống ngân hàng lung lay thì toàn nền kinh tế sẽ lung lay.”
 
TS. Nguyễn Đức Kiên - Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế của Quốc - cũng thừa nhận: thực tế trong hệ thống ngân hàng vẫn còn những cán bộ quan liêu… như thời bao cấp thì làm sao ngân hàng không “chết”. Đánh giá về những bê bối vướng vào vòng lao lý của các “sếp lớn” ngân hàng trong thời gian gần đây, trong đó chủ yếu do thẩm định, cho vay ẩu, TS. Nguyễn Đức Kiên cho rằng đây không chỉ đơn giản là mắc lỗi về nghiệp vụ mà là hành vi vi phạm pháp luật. Bởi thực tế này liên quan đến việc các doanh nghiệp làm ăn không hiệu quả, trong khi cán bộ ngân hàng thì cố tình “nới tay”, tạo kẽ hở trong các thủ tục cho vay vốn để trục lợi bằng những khoản “hoa hồng” hấp dẫn do các doanh nghiệp vay vốn cắt lại.
 
Hơn nữa, các ngân hàng đã có hệ thống liên kết thông tin về tài sản thế chấp, đương nhiên không thể đơn giản đổ lỗi cho chuyên môn nghiệp vụ không vững nên sơ suất trong khâu thẩm định hay không phát hiện được tài sản thế chấp đã bị đem đi thế chấp ở một ngân hàng khác.
 
Vốn dĩ nợ xấu ít quá thì việc Công ty quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) ra đời hoàn toàn không có nhiều ý nghĩa, ngoài việc bổ sung thêm vào danh sách các doanh nghiệp “ăn theo” ưu đãi nhà nước vốn đã quá dài. Trong khi đó, báo cáo nợ xấu của NHNN lại được đưa ra đúng vào lúc NHNN mới ban hành Thông tư 19 hướng dẫn việc mua, bán và xử lý nợ xấu VAMC - mua nợ của ngân hàng bằng trả bằng trái phiếu - có thể làm giảm mối hoài nghi về sự cần thiết của đơn vị này. Bởi đa phần người ta cũng chỉ chú ý đến cụm “giảm tài sản, tăng nợ xấu”, chứ không nhiều người ngồi phân tích tính chính xác của mấy con số.
 
 

Vân Du

Từ Khóa :