Biển Đông - Phương trình nhiều ẩn của Mỹ



Biển Đông - Phương trình nhiều ẩn của Mỹ

Chí Đăng 15:36 3/5/2013

Trung tâm An ninh New American (Mỹ) mới đây đã đưa ra cục diện quân sự, ngoại giao lẫn kinh tế mà Washington phải đồng thời xúc tiến để bảo vệ được lợi ích của mình trên Biển Đông. Trong đó, ASEAN đang trong quá trình xây dựng COC là một trong những ẩn số mà Mỹ phải giải mã được.

Tạp chí ngoại giao The Diplomat ngày 3/5 đã cho đăng tải một bài bình luận của hai tác giả Patrick M. Cronin và Alexander Sullivan thuộc Trung tâm An ninh New American (Mỹ). Theo đó, hai chuyên gia quân sự này đã cho rằng Washington cần sử dụng các biện pháp quân sự, kinh tế và ngoại giao để kiềm chế các căng thẳng đang ngày càng leo thang trên Biển Đông.
 
Thứ nhất về quân sự, hai tác giả này nêu lên các giải pháp theo từng bước. Đầu tiên, Washington cần tăng cường hỗ trợ phòng thủ trên biển cho các đồng minh tại đây, bao gồm an ninh hàng hải, thông tin tình báo, giám sát và trinh sát. Tiếp theo, Lực lượng Hải quân Mỹ cần tăng cường hợp tác và huấn luyện cũng như đảm bảo sự an toàn cho các tàu ngầm của các quốc gia tại đây. Từ đó, niềm tin và sự hiểu biết lẫn nhau giữa các bên sẽ được tăng lên. Các giải pháp ngoại giao quân sự như việc Bắc Kinh chấp thuận lời mời của Washington tham dự tập trận vành đai Thái Bình Dương (RIMPAC) năm 2014 cũng được đề cập tới.
 
Về ngoại giao, tờ tạp chí nhận định, Mỹ nên hậu thuẫn giúp ASEAN trở thành liên minh đoàn kết, đủ sức mạnh quyết định số phận Biển Đông thông qua Bộ quy tắc ứng xử trên biển Đông (COC) bởi đây vẫn được coi như cơ chế tối ưu để ngăn ngừa xung đột và quản lý khủng hoảng. Ngoài ra, hai ông Patrick và Alexander cũng hối thúc Mỹ phê chuẩn Công ước Liên Hợp Quốc về luật Biển (UNCLOS) và tiếp tục ủng hộ Philippines trong vụ kiện Trung Quốc, tăng cường hợp tác với Brunei - Chủ tịch luân phiên ASEAN. Với Indonesia, Nhà Trắng cần làm sâu sắc mối quan hệ với nước nhận vai trò trung gian trong các tranh chấp này.
 
Cuối cùng là về các giải pháp kinh tế. The Diplomat dẫn lời hai chuyên gia này cho hay Washington cần kết thúc cuộc Đàm phán hiệp định Thương mại Tự do (TPP) giữa 11 nước ở hai bờ Thái Bình Dương bao gồm Australia, Brunei, Canada, Chile, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore, Mỹ và Việt Nam cũng như cam kết thúc đẩy sự thịnh vượng trong khu vực dựa trên luật thương mại. Ngoài ra, hai tác giả này cho rằng Mỹ cần tăng cường vai trò của ASEAN trong các thị trường toàn cầu với các sáng kiến như tham gia kinh tế Mỹ-ASEAN mở rộng (E3).
 
Ngoài việc đưa ra gợi ý về các giải pháp mà Mỹ có thể triển khai trên Biển Đông để đảm bảo an ninh hàng hải, hạ nhiệt các căng thẳng trong khu vực và đảm bảo lợi ích của họ tại đây thì The Diplomat cũng nêu ra thực tế rằng Trung Quốc đang ngày càng tăng cường điều các chiến đấu cơ, tàu Hải giám, tàu chiến,… đơn phương tới các vùng biển tranh chấp. Nếu các giải pháp trên không có hiệu quả, và ngay cả vụ kiện của Philippines vẫn chưa có hồi kết thì Mỹ cần có những bước đi cụ thể để nâng cao khả năng cho các đồng minh, The Diplomat nêu rõ.
 
Tuy vậy, theo The Diplomat, những diễn biến thực tế trên đang đặt một áp lực và thách thức ngày càng lớn với Mỹ khiến Washington đang phải đứng trước nhiều sự lựa chọn khó khăn. Vì vậy, bất kỳ giải pháp nào cũng cần có sự kết hợp cả con đường ngoại giao, quân sự và kinh tế. Song, cho đến nay Chính phủ Mỹ vẫn giữ vững lập trường giải quyết các tranh chấp bằng các giải pháp hòa bình. “Trong bối cảnh châu Á đang ‘nóng’ lên từng ngày với nhiều diễn biến bất ngờ của các cuộc tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông, Washington luôn ủng hộ việc giải quyết xung đột bằng đàm phán hòa bình”, AFP dẫn lời Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carton cho hay.
 
 

Chí Đăng

Từ Khóa :