Bán hàng rong có thể cứu đất nước tỷ dân thoát khỏi khủng hoảng việc làm?



Bán hàng rong có thể cứu đất nước tỷ dân thoát khỏi khủng hoảng việc làm?

Phương Linh 17:53 29/6/2020

Trong nhiều năm qua, Trung Quốc đặt tương lai của mình vào các ngành sản xuất đẳng cấp thế giới và công nghệ mới. Nhưng bây giờ, đất nước này đang phải suy nghĩ về một giải pháp cũ nhưng đơn giản hơn trong cuộc khủng khoảng Covid 19 khiến cho nhiều người mất việc làm. Giải pháp này liên quan đến các dịch vụ bán hàng rong với hàng triệu lao động ở nước này.

Tháng trước, nhiều việc làm ở Trung Quốc đã được giải quyết khi thủ tướng nước này đã ca ngợi việc thành phố Thành Đô (thuộc Tứ Xuyên) đã tạo ra 100.000 việc làm chỉ sau một đêm bằng cách thiết lập hàng chục nghìn quầy hàng trên đường phố, nơi thường bán thức ăn, rau quả tươi, quần áo và đồ chơi.

Ông Lý Khắc Cường đã phát biểu trong một cuộc họp chính trị lớn hàng năm ở Bắc Kinh: “Chính phủ cần phải cố gắng nhiều hơn để tạo ra thật nhiều việc làm mới bằng cách “vượt qua những khuôn mẫu”. Trung Quốc có lực lượng lao động lớn, khoảng 900 triệu người. Nếu không có việc làm, những con người này và gia đình của họ sẽ chết đói. Nếu tạo cơ hội cho họ, 900 triệu đôi bàn tay có thể tạo ra khối tài sản khổng lồ”.

Đây không phải là lần đầu tiên ông Lý trình bày ý tưởng này. Trước đó, ông cũng từng đề cập trong báo cáo công việc hàng năm của chính phủ từ lần đầu tiên ông nhậm chức cách đây 7 năm.  Ông Lý tiếp tục ca ngợi những người bán hàng rong sau chuyến thăm miền đông tỉnh Sơn Đông.

Thông điệp mới nhất của ông Lý đến từ thời điểm nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đang khá căng thẳng. Từ tháng 1 đến tháng 3 năm nay, GDP của Trung Quốc đã sụt giảm lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ. Tỷ lệ thất nghiệp cũng trở nên tồi tệ hơn kể từ khi đại dịch coronavirus xuất hiện. Trước lúc dịch bệnh bùng phát, các nhà chức trách cho biết họ cần phải tạo ra khoảng 11 triệu việc làm mới mỗi năm mới giúp cho vấn đề việc làm của Trung Quốc ổn định.

Nhưng ý tưởng của ông Lý không thể làm hài lòng tất cả. Truyền thông nhà nước Trung Quốc đã phản ứng dữ dội và mạnh mẽ với những ý tưởng ấy. Đài truyền hình CCTV đã viết trong một bài bình luận: Một dòng người bán hàng rong trong các thành phố lớn thể hiện sự “thiếu văn minh”.

Bài viết chỉ trích ý tưởng của ông Lý, cho rằng Trung Quốc giống như bị lùi lại vài thập kỉ trước.

Du khách Trung Quốc mua bữa sáng từ một người bán hàng rong tại Ga xe lửa  năm 1975

Trong tờ nhật báo Bắc Kinh, tờ báo chính thức của chính quyền thành phố đã đăng nội dung của một số bài báo, những bài viết này đã thổi phồng công việc bán hàng rong gây ồn ào, cản trở và có khả năng “làm mờ” hình ảnh thủ đô và hình ảnh quốc gia.

Sự thúc đẩy công nghệ

Ý tưởng về việc bán hàng rong vỉa hè tại các đô thị công nghệ cao như Thượng Hải, Thâm Quyến đã gây ra làn sóng tranh cãi ở Trung Quốc, một phần vì Bắc Kinh đã dành nhiều năm nuôi dưỡng hình ảnh đất nước giống như một siêu cường toàn cầu. Kế hoạch “Made in China 2025” được phát động từ năm 2015 ở Trung Quốc đã thúc đẩy nước này cạnh tranh với Hoa Kỳ  thông qua khoản đầu tư trị giá hàng tỷ đô la vào các dòng công nghệ tương lai để tạo ra những ảnh hưởng lớn.

Giáo sư Steve Tsang, giám đốc viện nghiên cứu Trung Quốc và đại học London cho biết: Công việc bán hàng rong là điều mà ông Tập Cận Bình không thích, vì nó làm mờ đi hình ảnh của một nước Trung Quốc thành công, xinh đẹp mà ông ấy đang hướng tới nhiều dự án.

Sản phẩm điện thoại thông minh được trưng bày tại một cửa hàng Huawei

Bản thân ông Tập trong những tuần gần đây luôn nhắc lại những dự án lâu dài của ông đối với các giải pháp công nghệ cao trong cuộc khủng hoảng kinh tế ở Trung Quốc. Gần đây, ông đã kêu gọi nước này đầu tư vào mạng 5G và các vệ tinh thế hệ tiếp theo như một phần của kế hoạch thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và việc làm.

Bán hàng rong có thể cứu kinh tế Trung Quốc?

Xiaobo Lü, giáo sư khoa học chính trị đại học Barnar cho biết ý tưởng của ông Lý có một số giá trị. Trung Quốc đã đặt mục tiêu xóa đói giảm nghèo vào cuối năm nay nên việc bán hàng rong cùng nhiều công việc khiêm tốn khác có thể giúp nhiều người tìm được “cách sống sót”.

Tang Min, cố vấn chính phủ Trung Quốc đã nói với các phóng viên ở Bắc Kinh: Việc bán hàng rong không chỉ tạo ra việc làm mà còn giải quyết các mối lo ngại của công chúng về tình trạng đông đúc, chật hẹp trong nhà khi bối cảnh đại dịch đang diễn ra.

Tuy nhiên, ông Tang vẫn cho rằng những công việc này không thể thay thế nền kinh tế thông thường bởi những gì có thể bán, mua trên đường phố thường rất hạn chế. Chính phủ không thể để nó phát triển mà không được kiểm soát. Tới giờ, chúng tôi đang tiếp tục thử nghiệm và tìm hiểu phương án này.

Một người đàn ông bán bánh mì dẹt truyền thống tại cửa hàng dọc theo đường Tân Cương của Bắc Kinh vào năm 1999

Ông Lý cũng cho rằng công việc bán hàng rong có thể tạo ra 50 triệu việc làm mới, giúp Trung Quốc có thể “sống” lại, ngang với các ngành công nghiệp cao cấp khác.

Theo Willy Lam, giáo sư tại Trung tâm nghiên cứu Trung Quốc của Đại học Hong Kong: Ông Lý đang giải quyết các vấn đề cấp bách bằng một cách tiếp cận thực tế. Mặc dù cách tiếp cận này có thể không hoàn hảo, nhưng không có sự thay thế nào tốt hơn để tạo ra nhiều việc làm trong một khoảng thời gian ngắn. Việc làm là một trong những vấn đề cực kỳ quan trọng có thể gây ra các biến động chính trị.

Các địa phương đi đầu

Ý tưởng của ông Lý với những người bán hàng rong ở Trung Quốc đã sớm mờ nhạt trong những ngày gần đây khi các thành phố lớn, bao gồm Bắc Kinh và Thâm Quyến đều cho rằng chính sách này không được hoan nghênh ở đó.

Nhưng tại các địa phương khác, những khu vực kém thịnh vượng hơn đang lặng lẽ đẩy mạnh ý tưởng này. Lan Châu, thủ phủ tỉnh Cam Túc đã công bố kế hoạch thành lập gần 11.000 quầy bán hàng rong trên đường phố, một kế hoạch mà tỉnh này hy vọng sẽ tạo ra ít nhất 300.000 việc làm.

Trường Xuân, thủ phủ tỉnh Cát Lâm phía đông bắc, cũng thúc đẩy ý tưởng này. Chính quyền tỉnh đã tới thăm các quầy bán đồ ăn đường phố ở Trường Xuân hồi đầu tháng này và ca ngợi việc mở các cửa hàng nhỏ như thế này thích hợp cho mọi người đang muốn tìm việc làm ngay lập tức vì nó rất ít rào cản.

Lam, giáo sư Đại học cho biết: Thực tế, các quầy hàng đường phố sẽ không hoàn toàn biến mất. Ông hy vọng chính quyền địa phương sẽ thúc đẩy các kế hoạch phát triển theo hướng này trong hoàn cảnh việc làm đang là mối quan tâm hàng đầu.


Phương Linh

Theo CNN

Từ Khóa : Trung Quốc